تهران- ایرنا- معاون وزیر صنعت، معدن و تجارت با تاکید بر ضرورت سرمایه‌گذاری هدفمند در تحقیق و توسعه گفت: اکتشاف عمیق و فناوری‌های نوین، دانش‌بنیان‌سازی و هوشمندسازی معادن از الزامات ارتقای رقابت‌پذیری صنایع معدنی کشور است که به توسعه در این بخش منجر می‌شود.

به گزارش خبرنگار اقتصادی ایرنا، مسعود سمیعی‌نژاد عصر دوشنبه در هفدهمین همایش تحقیق و توسعه صنایع و معادن ایران با عنوان «اکتشاف، معدن هوشمند و نقشه راه آینده صنایع معدنی ایران» اظهار داشت: آینده صنعت معدن تنها با میزان ذخایر معدنی کشورها تعیین نمی‌شود، بلکه توانایی کشف ذخایر جدید، دسترسی به اعماق بیشتر، بهره‌گیری از داده‌ها و هوش مصنوعی، توسعه اتوماسیون و افزایش بهره‌وری در کنار کاهش مصرف آب و انرژی، نقش تعیین‌کننده‌ای در جایگاه کشورها در زنجیره جهانی معدن و صنایع معدنی دارد.

رئیس هیات عامل سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران (ایمیدرو) افزود: تحقیق و توسعه باید در مرکز تصمیم‌گیری شرکت‌های معدنی قرار گیرد، فعالیت‌های پژوهشی زمانی ارزش راهبردی پیدا می‌کنند که به حل مسائل واقعی صنعت از جمله کاهش هزینه‌های حفاری و استخراج، افزایش ضریب بازیابی، کاهش مصرف آب و انرژی، افزایش عمر تجهیزات، ارتقای ایمنی و شناسایی ذخایر جدید معدنی منجر شوند.

اکتشاف عمیق؛ یکی از اولویت‌های راهبردی معدن ایران

معاون وزیر صمت با اشاره به چالش‌های پیش‌روی معادن کشور گفت: پاسخگویی به این چالش‌هایی از جمله کاهش عیار برخی ذخایر، افزایش عمق استخراج، رشد هزینه‌های عملیاتی، محدودیت منابع آب و انرژی و فرسودگی بخشی از ماشین‌آلات صرفا با افزایش سرمایه‌گذاری فیزیکی امکان‌پذیر نیست و توسعه دانش، فناوری، نوآوری و تربیت نیروی انسانی متخصص باید به‌صورت جدی در دستور کار قرار گیرد.

سمیعی‌نژاد، توسعه فناوری‌های اکتشافی و حفاری‌های پیشرفته را از محورهای مهم تحقیق و توسعه در بخش معدن برشمرد و گفت: استفاده از فناوری‌های نوین می‌تواند ضمن ارتقای کیفیت داده‌های اکتشافی، سرعت عملیات را افزایش دهد و هزینه‌های شناسایی و ارزیابی ذخایر معدنی در اعماق بیشتر را کاهش دهد.

وی افزود: با توجه به وجود ذخایر کم‌عیار، پیچیدگی‌های کانی‌شناسی و ناخالصی‌های مختلف در بخشی از منابع معدنی به‌کارگیری روش‌های نوین فرآوری می‌تواند امکان بهره‌برداری اقتصادی از ذخایری را فراهم کند که پیش‌تر از نظر اقتصادی توجیه‌پذیر نبودند.

رئیس هیات عامل سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران با اشاره به محدودیت منابع آبی و ضرورت مدیریت مصرف انرژی در کشور اظهار کرد: توسعه فناوری‌های کم‌آب‌بر، بازیافت و بازچرخانی آب در کارخانه‌های فرآوری و بهینه‌سازی مصرف انرژی، علاوه بر کاهش هزینه‌های تولید، نقش مهمی در افزایش رقابت‌پذیری محصولات معدنی ایران خواهد داشت.

به گفته وی، میزان کاهش هزینه‌ها، صرفه‌جویی در مصرف منابع، افزایش بازیابی و ارتقای کیفیت محصولات باید از شاخص‌های اصلی ارزیابی اثربخشی فعالیت‌های تحقیق و توسعه در صنایع معدنی باشد.

ضرورت پیوند دانشگاه، صنعت و شرکت‌های دانش‌بنیان

سمیعی‌نژاد با اشاره به ظرفیت علمی دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی کشور و نیازهای فناورانه شرکت‌های معدنی گفت: یکی از چالش‌های مهم این حوزه، فاصله میان فعالیت‌های پژوهشی و نیازهای عملیاتی صنعت است. لازم است مسائل واقعی و اولویت‌دار شرکت‌های معدنی به موضوع پژوهش‌های دانشگاهی تبدیل شوند و همکاری میان صنعت، دانشگاه و مراکز پژوهشی در قالب سازوکارهای پایدار و هدفمند توسعه یابد.

رئیس هیات عامل ایمیدرو، ایجاد مراکز مشترک تحقیق و توسعه با اهداف مشخص، بودجه پایدار، برنامه اجرایی و شاخص‌های قابل‌اندازه‌گیری را از راهکارهای تقویت این همکاری برشمرد و اضافه کرد: حمایت موثر از شرکت‌های دانش‌بنیان فعال در حوزه فناوری‌های معدنی امری ضروری است.

وی تدوین نقشه راه فناوری و تحقیق و توسعه برای افق‌های پنج تا ۱۰ ساله را ضروری دانست و تصریح کرد: این نقشه راه باید با برنامه‌های سرمایه‌گذاری، توسعه تولید، تامین تجهیزات، تربیت نیروی انسانی و نیازهای آینده شرکت‌ها هماهنگ باشد.

معاون وزیر صمت تاکید کرد: ارزیابی عملکرد پروژه‌های معدنی نباید صرفا بر میزان استخراج یا سودآوری کوتاه‌مدت استوار باشد، بلکه مدیریت پسماندها و باطله‌های معدنی، کاهش گردوغبار و آلاینده‌ها، بازچرخانی آب، احیای اراضی معدنی، ارتقای ایمنی کارکنان و توجه به جوامع محلی، از مولفه‌های مهم توسعه پایدار در بخش معدن محسوب می‌شوند.