حوزه/ پژوهشگر حوزوی گفت: ولادت حضرت زینب کبری(س) را نمی‌توان تنها یک مناسبت تقویمی دانست؛ بلکه باید آن را نقطه عطفی در تاریخ تربیت انسان کامل و آغاز یکی از مهم‌ترین جریان‌های معرفتی و جهادی در اسلام به شمار آورد.

حجت‌الاسلام احمدی اراکی، پژوهشگر حوزه جهان اسلام در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری حوزه در اراک، بیان کرد: فرا رسیدن میلاد خجسته حضرت زینب(س) را به همهٔ طلاب، اساتید، فضلا و اندیشمندان حوزه‌های علمیه تبریک و تهنیت عرض می‌کنم و از خداوند متعال مسئلت دارم که به برکت این بانوی بزرگ، ما را در زمرهٔ رهروان راستین او، پاسداران حقیقی ولایت و مجاهدان عرصهٔ تبیین قرار دهد.

پژوهشگر حوزه جهان اسلام گفت: ولادت حضرت زینب کبری(س) را نمی‌توان تنها یک مناسبت تقویمی و خانوادگی دانست؛ بلکه باید آن را یک نقطه عطف در تاریخ تربیت انسان کامل و آغاز یکی از مهم‌ترین جریان‌های معرفتی و جهادی در اسلام به شمار آورد.

وی افزود: او در خانه‌ای چشم به جهان گشود که خانهٔ وحی، امامت، عصمت و جهاد بود؛ دامان پدری چون علی (علیه‌السلام) که قرآن ناطق بود و آغوش مادری چون فاطمه (سلام‌الله‌علیها) که سیدهٔ نساء العالمین و کانون معرفت و مظلومیت بود. چنین زیستگاهی، طبعاً شخصیتی می‌سازد که فراتر از زمان و مکان، الگویی جاودان برای بشریت باشد.

بُعد علمی و معرفتی حضرت زینب (س)

حجت‌الاسلام احمدی اراکی تصریح کرد: حضرت را با لقب «عالمهٔ غیر معلمه» و «مفهمهٔ غیر مفهمه» شناخته‌اند؛ یعنی دانشی که از سرچشمهٔ لدنی و الهی سرچشمه گرفته بود، نه صرفاً از آموزش بشری. امام سجاد (علیه‌السلام) در توصیف عمه‌اش می‌فرماید: «أنتِ بحمدالله عالمة غیر معلمة و فهمة غیر مفهمة»؛ یعنی تو به حمد خدا، عالمی هستی که کسی به تو تعلیم نداده و فهیمی هستی که کسی به تو تفهیم نکرده است. این تعبیر، نشان می‌دهد که علم حقیقی، پیش از آنکه محصول خواندن و نوشتن باشد، میوهٔ طهارت نفس، تقوا و تربیت در مکتب وحی است.
وی اظهار داشت: این بُعد برای جامعه حوزویان یک پیام روشن دارد: حوزه باید کانون علمِ نافع و معرفتِ نورانی باشد، نه انبار اطلاعات و اصطلاحات.

پژوهشگر حوزه جهان اسلام تأکید کرد: علمِ حوزوی اگر به طهارت نفس، اخلاص، بصیرت و عمل صالح گره نخورد، ممکن است به حجاب اکبر تبدیل شود.

وی گفت: زینب (س) نشان داد که علمِ حقیقی، انسان را در لحظه‌های سختِ تاریخ، به تصمیم درست و اقدام شجاعانه می‌رساند. اگر علم به بصیرت و شجاعت تبدیل نشود، علم نیست؛ اطلاعات است.

بُعد عملی و اخلاقی؛ صبر مجاهدانه

حجت الاسلام احمدی اراکی اضافه کرد: صبر حضرت زینب (س) را باید در دو سطح تحلیل کرد: صبر در برابر مصائب شخصی و خانوادگی. از دست دادن پدر، مادر، برادران، فرزندان و یاران، در فاصله‌ای کوتاه، آن‌هم در شرایطی که دشمن در صدد نابودی کامل خاندان وحی بود، مصیبتی است که تصور آن برای انسان عادی ممکن نیست. اما او نه تنها فرو نپاشید، بلکه مدیرِ بحران شد و صبر فعال و مجاهدانه.

وی ادامه داد: صبر زینب (س) صبری منفعلانه و تسلیم‌محور نبود؛ صبری بود که در دلِ بحران، رسالت را پیش می‌برد. او در کربلا پرستارِ دردها بود، در کوفه و شام زبانِ گویای حق شد و در مدینه، راویِ عاشورا گشت. صبر او با بصیرت، اقدام و جهاد تبیین همراه بود. این همان صبری است که قرآن از آن به «صبر جمیل» و «استقامت در راه خدا» تعبیر می‌کند.

حجت الاسلام احمدی اراکی ابراز داشت: برای حوزویان، این درس بزرگی است: صبرِ حوزوی، صبرِ توأم با بصیرت و اقدام است؛ نه سکوت در برابر باطل و نه عقب‌نشینی در برابر فشارها.

بُعد جهادی و سیاسی؛ جهاد تبیین و ولایت‌مداری

وی در ادامه افزود: مهم‌ترین بُعد شخصیت حضرت زینب (س) برای امروز ما، باید جهاد تبیین او باشد. او در شرایطی که دستگاه بنی‌امیه با تمام توان رسانه‌ای، نظامی و اقتصادی خود، در صدد وارونه‌نمایی عاشورا بود، با خطبه‌های کوبندهٔ خود در کوفه و شام، چهرهٔ باطل را افشا کرد. خطبهٔ او در کوفه، در برابر ابن‌زیاد، و خطبهٔ او در شام، در برابر یزید، نمونه‌های بی‌بدیل جهاد تبیین و فقه‌السیاسة در تاریخ اسلام است.

پژوهشگر حوزه جهان اسلام اضافه کرد: حضرت زینب (س) با یک خطبه، مشروعیت ظاهری بنی‌امیه را در هم شکست و نشان داد که یک زنِ عالمِ به دین، می‌تواند در بزنگاه تاریخی، از همهٔ سپاه‌ها مؤثرتر باشد. این همان جهاد تبیین است که امام شهید (رضوان الله تعالی علیه) بارها بر آن تأکید کرده‌اند.

وی گفت: نکتهٔ دوم، ولایت‌مداری اوست. زینب (س) تا آخرین نفس، پشتیبان ولایت بود؛ در کربلا در کنار برادرش حسین (علیه‌السلام)، در کوفه و شام در کنار امام سجاد (علیه‌السلام)، و پس از آن در مدینه در کنار امام باقر (علیه‌السلام). او ولایت را نه فقط با زبان، بلکه با عمل، جان، آبرو و حتی اسارت یاری کرد. این برای حوزویان، درسی عملی در ولایت‌شناسی و ولایت‌مداری است.

درس‌های سه‌گانه برای جامعه حوزویان امروز

حجت الاسلام احمدی اراکی خاطرنشان کرد: می‌توان سه درس اساسی برای حوزویان امروز برشمرد: علمِ نافع و بصیرت‌آفرین، صبرِ فعال و مجاهدانه و ولایت‌مداری و جهاد تبیین.

وی در ادامه گفت: حوزه باید در کسب دانش دینی، هدفی جز رضای خدا و هدایت خلق نداشته باشد. علم حوزوی باید به بصیرت، تقوا و توانایی حل مسائل واقعی جامعه منتهی شود. اگر علم به بصیرت تبدیل نشود، به حجاب اکبر تبدیل خواهد شد.

پژوهشگر حوزه جهان اسلام تأکید کرد: صبر در حوزه، به معنای تحمل سختی‌ها در راه تبلیغ دین، ایستادگی در برابر فشارها و عقب‌نشینی نکردن از مواضع حق است. صبر زینب (س) صبری بود که در دلِ بحران، رسالت را پیش می‌برد؛ حوزویان نیز باید چنین صبری را تمرین کنند.

وی گفت: امروز دشمن با جنگ نرم، رسانه، شبکه‌های اجتماعی و جنگ شناختی، در صدد تحریف حقایق دینی و تاریخی است. حوزویان باید ادامه‌دهندهٔ راه زینب (س) در جهاد تبیین باشند؛ با قلم، بیان، فضای مجازی و منبر، حق را آشکار و باطل را رسوا کنند. و در این مسیر، پشتیبان ولایت باشند؛ چنانکه زینب (س) بود.

زینب (س) و مأموریت حوزه‌های علمیه

حجت الاسلام احمدی اراکی اذعان داشت: حوزه‌های علمیه، به عنوان کانون تربیت عالم دین، باید بکوشند شخصیتی چون زینب (س) را در طلاب و فضلا پرورش دهند.

وی افزود: این مهم، جز با تربیت توأمان علم و عمل، اخلاق و جهاد، عقل و عاطفه ممکن نیست. زینب (س) نمونهٔ کامل عالمِ عامل، صابرِ مجاهد، و مبلغِ بصیر است. حوزه اگر بخواهد در تراز انقلاب اسلامی و در مسیر تمدن‌سازی اسلامی گام بردارد، باید این الگو را سرلوحهٔ برنامه‌های تربیتی، آموزشی و پژوهشی خود قرار دهد.