پس از سالها توسعه، چندین مرتبه تأخیر و هزینهای کم سابقه در تاریخ صنعت سرگرمی، GTA 6 سرانجام در تاریخ ۱۹ نوامبر (۲۸ آبان) عرضه میشود. ابعاد این اتفاق بهاندازهای بزرگ است که برخی کارشناسان معتقدند انتشار بازی میتواند بخش قابلتوجهی از توجه مخاطبان را به خود اختصاص دهد. حتی تعدادی از شرکتهای بازیسازی تاریخ عرضه آثارشان را تغییر دادهاند تا از رقابت مستقیم با جدیدترین ساخته راکستار دور بمانند.
تأثیر GTA 6 احتمالاً به صنعت بازی محدود نیست. فرانسیس لارنس، کارگردان فیلم جدید The Hunger Games: Sunrise on the Reaping که تنها یک روز پس از عرضه بازی اکران میشود، ابراز امیدواری کرده است مخاطبان بتوانند زمانی برای تجربه GTA 6 و تماشای فیلم او پیدا کنند. چنین اظهارنظرهایی نشان میدهد انتشار این بازی تا چه اندازه میتواند بر نحوه تقسیم وقت و هزینههای مخاطبان در حوزههای مختلف سرگرمی تأثیر بگذارد.
برای بررسی ابعاد اقتصادی و فرهنگی این اتفاق، GameSpot با بارت اشپیگل از شرکت مشاوره و پژوهش جهانی PwC گفتوگو کرده است. او اعتقاد دارد عرضه GTA 6 را نباید صرفاً یک رویداد معمول در صنعت سرگرمی دانست، بلکه این اتفاق بیشتر به رویدادهایی مانند المپیک شباهت دارد و پیامدهای اقتصادی آن فراتر از چند هفته ابتدایی عرضه، روی ابعاد مختلف اقتصاد تأثیر میگذارند.
اشپیگل میگوید در چشمانداز امروز صنعت سرگرمی، بهندرت یک محصول میتواند همزمان توجه مخاطبان را در چندین صنعت مختلف به خود جلب کند. از نظر او، GTA 6 یکی از همان لحظات فرهنگی کمتکراری است که میتواند بر میزان تماشای تلویزیون، مصرف موسیقی، فعالیت شبکههای اجتماعی و حتی سفر و گردشگری تأثیر بگذارد.
تأثیر بازی بر اقتصاد و محیط کار
پیشتر یکی از استادان اقتصاد ادعا کرده بود حدود ۱.۵ میلیون نفر قصد دارند برای تجربه GTA 6 از محل کار مرخصی بگیرند؛ اتفاقی که ممکن است حدود یک میلیارد دلار به اقتصاد آمریکا خسارت وارد کند. با این حال، اشپیگل معتقد است مرخصی گرفتن برای رویدادهای بزرگ فرهنگی و سرگرمی پدیده تازهای نیست و GTA 6 نیز نمونه دیگری از اولویت دادن مصرفکنندگان به تجربهای است که مدتها منتظرش بودهاند.
بر اساس برآوردهای PwC، درخواست مرخصی در حوالی زمان عرضه بازی ممکن است بین ۹ تا ۱۷ درصد بیشتر از حد معمول باشد. با این حال، از نگاه اشپیگل، مسئله مهمتر اتفاقی است که خارج از محیط کار رخ میدهد. اگر میلیونها نفر ساعات بیشتری را صرف بازی کنند، احتمالاً زمان کمتری برای تماشای تلویزیون، رفتن به رستوران یا انجام فعالیتهای دیگر خواهند داشت.
او همچنین به تفاوت GTA 6 با رویدادهای ورزشی اشاره میکند. یک مسابقه یا تورنمنت در بازه زمانی مشخصی برگزار میشود، اما تجربه بازیای در این ابعاد میتواند برای ماهها مخاطبان را درگیر نگه دارد. بنابراین، پیامدهای اقتصادی انتشار آن احتمالاً به یک روز غیبت از محل کار محدود نخواهد شد.
فرصتی بزرگ برای کل صنعت بازی
انتظارات تجاری از GTA 6 بسیار بالاست. طبق گزارشها، بازی تاکنون از طریق پیشخرید حدود ۱۲ میلیون نسخه فروخته و این رقم ممکن است تا زمان عرضه به ۲۵ میلیون برسد. برآورد Sensor Tower نشان میدهد چنین فروشی میتواند حدود دو میلیارد دلار درآمد ایجاد کند؛ رقمی که هزینه توسعه بازی و بخش عمدهای از مخارج بازاریابی آن را پوشش میدهد.
با وجود این، برخی معتقدند GTA 6 یکی از آخرین نمونههای بازیهای عظیم و پرهزینه در صنعت امروز است و موفقیت آن احتمالاً ناشران دیگر را به برداشتهای اشتباهی درباره آینده بازیسازی سوق دهد. اشپیگل اما نگاه خوشبینانهتری دارد و معتقد است موفقیت این اثر در مجموع به سود صنعت بازی خواهد بود، زیرا بار دیگر اهمیت فرهنگی بازیهای ویدیویی را برای کل صنعت سرگرمی و رسانه به نمایش میگذارد.
البته او انتظار ندارد سایر ناشران تلاش کنند اثری در ابعاد GTA 6 بسازند. به گفته اشپیگل، تعداد بسیار کمی از شرکتها سرمایه، تخصص و آیپی قدرتمند برای چنین پروژهای را در اختیار دارند. بنابراین، موفقیت GTA 6 را نمیتوان بهسادگی تکرار کرد.
از نظر او، دستاورد اصلی بازی میتواند جذب مخاطبان تازه، افزایش علاقه سرمایهگذاران به صنعت بازی و ایجاد فرصتهای اقتصادی در حوزههایی مانند تبلیغات، خدمات پرداخت، فناوری و تولید محتوا باشد. در واقع، درس مهم موفقیت GTA 6 این نیست که همه باید بازی میلیارد دلاری بعدی را بسازند، بلکه باید پذیرفت بازیهای ویدیویی به بخش قدرتمندی از اقتصاد سرگرمی تبدیل شدهاند و فرصتهای تجاری آنها فراتر از فروش خود بازیهاست.
البته همه شرکتها از عرضه GTA 6 هراس ندارند. برای مثال، ایو گیلمو، مدیرعامل یوبیسافت، معتقد است موفقیت یک بازی بزرگ میتواند موجی از مخاطبان تازه را به سمت کل صنعت بازی هدایت کند. یوبیسافت حتی قصد دارد بهروزرسانی بزرگ Rainbow Six Siege را تقریباً همزمان با عرضه GTA 6 منتشر کند.
از این منظر، هرچند GTA 6 بدون شک رویدادی عظیم خواهد بود، اما عرضه آن لزوماً به معنای شکست تمام بازیهایی نیست که در همان بازه زمانی منتشر میشوند.
آیا موفقیت راکستار به افزایش تبلیغات در بازیها منجر میشود؟
یکی از پیامدهای احتمالی موفقیت GTA 6 میتواند افزایش علاقه ناشران و سرمایهگذاران به تبلیغات درونبازی باشد که احتمالاً با استقبال چندانی از سوی بازیکنان مواجه نخواهد شد.
اشپیگل معتقد است اگر GTA 6 بتواند میلیونها نفر را برای دهها یا حتی صدها ساعت در دنیای خود نگه دارد، این موضوع توجه تبلیغکنندگان را به ظرفیت اقتصادی بازیهای ویدیویی جلب خواهد کرد. به گفته او، وقتی میلیونها نفر زمان قابلتوجهی را در محیطهای سرگرمی تعاملی سپری میکنند، طبیعی است که شرکتهای تبلیغاتی و سرمایهگذاران به دنبال راهی برای حضور در این فضا باشند.
تبلیغات در بازیهای موبایلی و شبکههای اجتماعی از مدتها پیش به امری رایج تبدیل شدهاند، اما حضورشان در بازیهای کنسولی و کامپیوتری همچنان محدودتر است. البته تلاشهایی در این زمینه صورت گرفته که بعضی از آنها با واکنش منفی مخاطبان روبهرو شدهاند. برای مثال، زمانی که EA تبلیغاتی را به یکی از بازیهای UFC اضافه کرد، اعتراض بازیکنان باعث شد شرکت بهسرعت آنها را حذف کند.
با این حال، EA اخیراً از تشکیل بخش جدیدی با عنوان EA Advertising خبر داده که هدف آن قرار دادن تبلیغات بهصورت مستقیم در جریان گیمپلی بازیهاست. این تصمیم نیز با مخالفت طرفداران مواجه شد، زیرا بسیاری از بازیکنان تمایلی ندارند تبلیغات به بخش دیگری از زندگی روزمرهشان راه پیدا کند.
البته تمام نمونهها با واکنش منفی روبهرو نشدهاند. برای مثال، یک شرکت حملونقل در مجموعه American Truck Simulator فضای تبلیغاتی خریداری کرد تا از این طریق نیروی کار جذب کند.
مایکروسافت نیز برنامههای گستردهای برای افزایش تبلیغات در بازیها دارد. متیو بال، مدیر ارشد استراتژی Xbox، پیشتر گفته بود تبلیغات در بازیهای کنسولی میتواند به حل بخشی از مشکلات اقتصادی بازیهای AAA کمک کند. هزینه توسعه این آثار پیوسته افزایش مییابد و تبلیغات، به شرط آنکه بیش از اندازه مزاحم تجربه بازیکنان نباشند، میتوانند منبع درآمد تازهای برای سازندگان ایجاد کنند.
البته افزایش تبلیغات لزوماً به معنای کنار گذاشتن روشهای درآمدزایی فعلی نیست و احتمالاً در کنار فروش بستههای الحاقی، پرداختهای درونبرنامهای و بتلپسها قرار خواهد گرفت.
اشپیگل معتقد است فرصت اقتصادی تبلیغات تنها به نمایش آگهی داخل بازیها محدود نمیشود. زیرساختهای تبلیغات دیجیتال، فناوریهای مرتبط و خدمات پشتیبان نیز میتوانند از رشد صنعت بازی سود ببرند. به همین دلیل، احتمالاً سرمایهگذارانی که تمایلی به پذیرش ریسک سنگین ساخت بازیهای بلاکباستری ندارند، بیش از گذشته به این بخشها علاقه نشان خواهند داد.
آیا سرمایهگذاران دوباره به صنعت بازی بازمیگردند؟
صنعت بازی در دوران همهگیری کرونا رشد چشمگیری را تجربه کرد. محدودیتهای رفتوآمد باعث شد افراد بیشتری برای سرگرمی و ارتباط با دوستان به بازیهای ویدیویی روی بیاورند. همزمان، نرخ بهره در سطح پایینی قرار داشت و تأمین سرمایه برای شرکتها امری منطقی بود. در نتیجه، بسیاری از ناشران فعالیتهای خود را گسترش دادند و بیشتر ریسک کردند. اما این رونق دوام نیاورد. پس از پایان همهگیری، صنعت بازی با مشکلات متعددی مواجه شد و شرکتهای زیادی به تعدیل نیرو، لغو پروژهها و کاهش هزینهها روی آوردند.
اشپیگل معتقد است موفقیت احتمالی GTA 6 میتواند بار دیگر توجه سرمایهگذاران، مدیران شرکتها و مؤسسات سرمایهگذاری خصوصی را به این صنعت جلب کند؛ با این تفاوت که موج جدید سرمایهگذاری الزاماً به معنای تأمین بودجه برای ساخت بازیهای عظیم و استودیوهای بیشتر نخواهد بود.
هوش مصنوعی نیز از نگاه اشپیگل یکی از متغیرهای جالب این معادله است، چرا که در تئوری میتواند بهرهوری توسعهدهندگان را افزایش دهد و هزینههای ساخت بازی را کاهش دهد. البته هنوز مشخص نیست این وعده تا چه اندازه در عمل کارامد ظاهر خواهد شد.
برای مثال، استراوس زلنیک، مدیرعامل Take-Two، اخیراً در گفتوگو با Business Insider اعلام کرده است که با وجود استفاده شرکت از ابزارهای هوش مصنوعی در برخی فرایندها، تاکنون کاهش چشمگیری در هزینههای کلی مشاهده نشده است. از سوی دیگر، برخی نگران هستند که استفاده از این فناوری نهتنها فشار کاری را کاهش ندهد، بلکه شدت و حجم کار توسعهدهندگان را بیشتر کند.
اشپیگل نیز تأکید میکند که هوش مصنوعی در توسعه بازی هنوز یک فرصت در حال ظهور است، نه راهکاری تضمینشده برای کاهش هزینهها. از نظر او، تأثیر بلندمدت موفقیت GTA 6 شاید بیش از آنکه به ساخت نسل تازهای از بازیهای عظیم منجر شود، سرمایهگذاری در فناوریها و کسبوکارهای پشتیبان صنعت بازی را افزایش دهد.
چه حوزههایی بیشترین آسیب را میبینند؟
یکی از پرسشهای مهم درباره عرضه GTA 6 این است که کدام بخشهای صنعت سرگرمی به احتمال زیاد از جذب گسترده مخاطبان توسط این بازی آسیب ببینند. اشپیگل معتقد است این عنوان میتواند برای مدتی نحوه صرف وقت و هزینه میلیونها نفر را تغییر دهد و به همین دلیل، برخی حوزهها بیشتر تحت تأثیر قرار خواهند گرفت.
سرویسهای استریمینگ احتمالاً یکی از آسیبپذیرترین بخشها هستند. هر ساعتی که مخاطب به بازی کردن اختصاص میدهد، میتواند یک ساعت کمتر برای تماشای فیلم یا سریال باشد. از آنجا که GTA 6 درست پیش از فصل تعطیلات عرضه میشود، احتمالاً سرویسهای استریمینگ برای دستیابی به آمار تماشای قدرتمندی که سال گذشته تجربه کردند، با دشواری بیشتری روبهرو شوند.
فیلمهای سینمایی که در فاصله یک ماه بعد از GTA 6 عرضه میشوند نیز در معرض خطر هستند. یکی از آنها The Hunger Games: Sunrise on the Reaping است که در تاریخ ۲۰ نوامبر، تنها یک روز پس از عرضه بازی، روی پرده سینماها میرود.
در مقابل، رویدادهای ورزشی زنده احتمالاً مقاومت بیشتری در برابر این موج خواهند داشت. برای مثال، مسابقه فوتبال آمریکایی میان تیمهای Indianapolis Colts و Houston Texans در پنجشنبهشب، همزمان با عرضه GTA 6 برگزار میشود. اشپیگل معتقد است ماهیت زنده چنین رویدادهایی باعث میشود مخاطبان وفادار به تیمها یا لیگ NFL همچنان تمایل داشته باشند مسابقه را در همان زمان برگزاری تماشا کنند. برخلاف فیلم و سریال که محتوایی درخواستی محسوب میشوند، مسابقات ورزشی زنده برای بسیاری از طرفداران ارزش تماشای همزمان دارند.
از سوی دیگر، افزایش قیمت کنسولها نیز میتواند مانعی برای ورود برخی مخاطبان به تجربه GTA 6 باشد. افرادی که هنوز PS5 یا Xbox Series X/S ندارند، برای خرید سختافزار مورد نیاز باید هزینه بیشتری نسبت به زمان عرضه این کنسولها در سال ۲۰۲۰ بپردازند.
استراوس زلنیک، مدیرعامل Take-Two، نیز صراحتاً افزایش قیمت سختافزار را اتفاقی مثبت ندانسته است. با این حال، او نگران نیست که این مسئله مانع موفقیت GTA 6 شود. زلنیک باور دارد کیفیت و جذابیت تجربهای که راکستار ارائه میکند، مخاطبان را به خرید بازی ترغیب خواهد کرد. او در عین حال تأکید کرده که کاهش قیمت کنسولها میتواند اتفاق مثبتی باشد، زیرا افراد بیشتری به سختافزار مورد نیاز دسترسی پیدا میکنند.
برندگان احتمالی سونامی GTA 6
در کنار بخشهایی که ممکن است از عرضه GTA 6 آسیب ببینند، کسبوکارها و محصولات دیگری نیز میتوانند از محبوبیت این بازی سود ببرند. یکی از نمونههای روشن، صنعت موسیقی است.
پس از انتشار نخستین تریلر GTA 6 در سال ۲۰۲۳ و استفاده از قطعه Love Is A Long Road اثر تام پتی، آمار پخش این آهنگ به شکل چشمگیری افزایش یافت. نمونه جدیدتر نیز به قطعه Devil Woman از Cliff Richard مربوط میشود که در ویدیوی Extended Look بازی در نتفلیکس مورد استفاده قرار گرفت و باعث شد مخاطبان بیشتری، از جمله نسل جوان، با این آهنگ محصول سال ۱۹۷۶ آشنا شوند.
شبکههای اجتماعی نیز احتمالاً از موج محتوای تولیدشده توسط کاربران بهرهمند خواهند شد. انتشار ویدیوهای گیمپلی، پخش زنده و کلیپهای مختلف از دنیای GTA 6 میتواند میزان فعالیت کاربران را در این پلتفرمها افزایش دهد.
صنعت سفارش و ارسال غذا نیز احتمالاً از این اتفاق سود ببرد. بازیکنانی که ترجیح میدهند برای مدت طولانی در خانه بمانند و بازی کنند، احتمالاً بیشتر به سرویسهای تحویل غذا روی میآورند. در مقابل، رستورانها و کسبوکارهای مرتبط با تفریحات شبانه ممکن است بخشی از مشتریان خود را از دست بدهند.
اشپیگل در پایان تأکید میکند که تأثیر GTA 6 میتواند به بخشهایی از اقتصاد گسترش پیدا کند که معمولاً ارتباط مستقیمی با صنعت بازی ندارند. از نظر او، پرسش مهم برای کسبوکارها این است که آیا باید برای جلب توجه مخاطبان با این رویداد فرهنگی رقابت کنند یا راهی بیابند که از آن بهره ببرند.
به همین دلیل، اهمیت عرضه GTA 6 صرفاً در تعداد نسخههای فروختهشده خلاصه نمیشود. این بازی میتواند برای مدتی معادلات توجه، مصرف و سرمایهگذاری را در بخش بزرگی از صنعت سرگرمی تغییر دهد.
منبع: Gamespot
سری بازیهای GTA دارای ردهبندی سنی بزرگسالان بوده و نظارت خانوادهها بر دسترسی کودکان و نوجوانان به آنها ضروری است.
