قیمت بیت کوین در ۳ روز حدود ۷ هزار دلار سقوط کرد. در این گزارش ۶ عامل اصلی پشت ریزش اخیر و دیدگاه تحلیلگران درباره ادامه بازار صعودی را بررسی می‌کنیم.
بیت کوین در روز دوشنبه تا یک قدمی شکست مقاومت سرسخت ۸۷,۰۰۰ دلاری پیش رفت؛ سطحی که فتح آن می‌توانست راه را برای پرواز قیمت تا ۹۲,۰۰۰ دلار باز کند. با این وجود، ورق به شکلی غافلگیرکننده برگشت و فشار فروش سنگین، قیمت پادشاه ارزهای دیجیتال را ظرف ۳ روز با سقوطی نزدیک به ۷,۰۰۰ دلار مواجه کرد تا کف موقت ۸۰,۴۰۰ دلار ثبت شود.
این افت سریع بار دیگر این سؤال را مطرح کرده که آیا روند صعودی بیت کوین در خطر است یا بازار فقط یک اصلاح طبیعی را تجربه می‌کند؟ برای پاسخ به این سؤال، سراغ گزارشی از کریپتو پوتیتو (CryptoPotato) رفتیم تا دلایل اصلی این سقوط ناگهانی را ریشه‌یابی و رفتار نهنگ‌ها، دولت آمریکا و شرایط کلان اقتصادی را بررسی کنیم.
دولت آمریکا چگونه جرقه ریزش را زد؟
بخش مهمی از نگرانی بازار صبح چهارشنبه شکل گرفت. قیمت بیت کوین ظرف حدود ۲۰ دقیقه نزدیک به ۲٬۰۰۰ دلار افت کرد و همزمان داده‌های آنچین از جابه‌جایی حجم قابل‌توجهی از بیت کوین‌های مرتبط با دولت آمریکا خبر دادند.
از جمله این تراکنش‌ها، انتقال ۸۳۴ بیت کوین به کوین‌بیس پرایم بود. این جابه‌جایی‌ها در ساعات بعد هم ادامه پیدا کرد و نگرانی‌هایی درباره احتمال عرضه این دارایی‌ها در بازار ایجاد کرد. البته انتقال بیت کوین به کوین‌بیس پرایم به‌تنهایی به معنی فروش قطعی این دارایی‌ها نیست.
لوک‌آن‌چین گزارش داد:
دولت آمریکا طی سه روز در مجموع ۱۷٬۷۳۳ بیت کوین به ارزش حدود ۱.۴۸ میلیارد دلار و ۷۵۰ رپد بیت کوین به ارزش حدود ۶۲ میلیون دلار را به کوین‌بیس پرایم منتقل کرده است. درست در همین بازه، قیمت بیت کوین حدود ۶.۹ درصد کاهش یافت.
یکی از نکات جالب در بررسی داده‌ها این است که در روز جمعه ۱۷ مهر، در یک بازه ۲۴ ساعته بیش از ۱ میلیارد دلار پوزیشن لانگ لیکویید شد که این خود به ریزش بیشتر قیمت کمک کرد.
چه کسانی فشار فروش را بیشتر کردند؟
جابه‌جایی بیت کوین‌های دولت آمریکا تنها اتفاق این چند روز نبود. بررسی داده‌های بازار مشخص می‌کند که در این سقوط سه گروه اصلی به طور همزمان فشار عرضه را تشدید کردند:
- خروج سرمایه از صندوق‌های ETF اسپات: جریان ورودی پیوسته‌ای که از اواسط اوت و سپتامبر شکل گرفته بود، ناگهان معکوس شد. روزهای ۷ و ۸ اکتبر خروج سنگین سرمایه به ترتیب به ۴۸۷ میلیون دلار و ۲۴۴ میلیون دلار رسید که ضربه روانی بزرگی به خریداران وارد کرد.
- فروش احتمالی ماینرها: لوک‌آن‌چین گزارش داده که شرکت ماراتن هولدینگز ظاهراً در ۸ اکتبر حدود ۹۹۶ بیت کوین به ارزش بیش از ۸۱ میلیون دلار فروخته است.
- برداشت سود بی‌سابقه سرمایه‌گذاران: همزمان با رشد قبلی، معامله‌گران ترجیح دادند سیو سود کنند. بر اساس گزارش پلتفرم سانتیمنت، بازار دومین رکورد بزرگ برداشت سود روزانه در سال ۲۰۲۶ را به ثبت رساند و سرمایه‌گذاران بیش از ۱ میلیارد دلار سود نقد کردند؛ رقمی بسیار نزدیک به سقف سالانه ۱.۰۴ میلیارد دلاری.
کارشناسان شرکت سنتیمنت در ارزیابی این شرایط بیان کردند:
چنین افزایش‌هایی در شناسایی سود معمولاً در دوره‌هایی دیده می‌شود که بازار برای مدتی آرام می‌شود. فروش برای ذخیره سود فشار عرضه را بالا می‌برد و افت قیمت نیز می‌تواند معامله‌گران اهرمی بیشتری را مجبور به خروج کند. با این وجود، این اتفاق به‌تنهایی به معنی شروع یک روند نزولی بزرگ نیست.
شوک‌های ژئوپلیتیک و تصمیمات فدرال رزرو
علاوه بر فشارهای درونی اکوسیستم ارزهای دیجیتال، تحولات کلان نیز دست به دست هم دادند تا جو بازار ملتهب‌تر شود. افزایش تنش‌های ژئوپلیتیکی میان ایران و آمریکا و سیگنال‌های ضد و نقیض دونالد ترامپ نیز فضای ریسک‌گریزی را در بازارهای مالی بیشتر کرد. این نااطمینانی باعث شد سرمایه‌گذاران نسبت به دارایی‌های پرریسک مانند بیت کوین محتاط‌تر شوند.
همزمان با ریسک‌های ژئوپلیتیک، سیاست‌های پولی ایالات متحده نیز سیگنال نامساعدی صادر کرد. کریستوفر والر، عضو هیئت‌مدیره فدرال رزرو اعلام کرد که بانک مرکزی آمریکا برای مهار تورم و رساندن آن به هدف ۲ درصدی، نیازمند افزایش‌های بیشتری در نرخ بهره است. هرچند او به وجود انعطاف در سرعت این افزایش‌ها اشاره کرد، اما لحن سختگیرانه و انقباضی او دارایی‌های پرریسک مانند بیت کوین را بلافاصله زیر بار فشار مضاعف قرار داد.
هشدارهای تازه درباره هوش مصنوعی و امنیت بیت کوین
در کنار فشارهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی، یک نگرانی تازه هم در روزهای اخیر در جامعه ارزهای دیجیتال داغ شده است. چند چهره مطرح این حوزه درباره تأثیر پیشرفت سریع هوش مصنوعی بر امنیت روش‌های رمزنگاری مورد استفاده در بیت کوین و اتریوم هشدار داده‌اند. این بحث در شرایطی مطرح شده که بازار از قبل تحت فشار بوده و به فضای ترس میان سرمایه‌گذاران دامن زده است.
جاستین دریک، پژوهشگر اتریوم، هشدار داده که پیشرفت هوش مصنوعی در حل مسائل ریاضی می‌تواند در آینده استخراج کلید خصوصی از برخی کلیدهای عمومی افشاشده را آسان‌تر کند. طبق داده‌های گلس‌نود، حدود ۶.۰۴ میلیون بیت کوین در آدرس‌هایی قرار دارند که کلید عمومی آنها در شبکه قابل مشاهده است. البته این به معنی امکان سرقت فعلی این بیت کوین‌ها نیست و دریک نیز به جای ایجاد وحشت، پیشنهاد کرده دارندگان دارایی‌ها برای کاهش ریسک از آدرس‌های استفاده‌نشده کمک بگیرند.
ویتالیک بوترین نیز درباره ریسک‌های احتمالی پیشرفت هوش مصنوعی برای امنیت رمزنگاری هشدار داده. با این وجود، هر دو تأکید دارند که فعلاً صحبت از یک تهدید احتمالی برای آینده است، نه شکسته‌شدن امنیت بیت کوین یا اتریوم در شرایط فعلی.
اصلاح موقت بازار صعودی یا آغاز زمستان سخت؟
از دست رفتن ۷,۰۰۰ دلار از ارزش بیت کوین تنها در ۳ روز برای فعالان بازار بسیار دردناک است، اما تاریخچه نوسانات این دارایی نشان می‌دهد که این ریزش‌ها اتفاقی تازه نیستند. بسیاری از تحلیلگران کهنه‌کار معتقدند ریزش‌های عمیق از ویژگی‌های ذاتی بازارهای صعودی قدرتمند هستند.
کی یانگ جو، مدیرعامل پلتفرم تحلیلی کریپتوکوانت، در پیامی به بیش از ۵۰۰ هزار دنبال‌کننده خود در شبکه اجتماعی ایکس از معامله‌گران خواست تسلیم وحشت نشوند.
مدیرعامل کریپتوکوانت در صفحه شخصی خود نوشت:
اصلاح بازار صعودی را با بازار نزولی اشتباه نگیرید. بیت کوین هنوز در فاز اولیه چرخه صعودی قرار دارد. افت‌های قیمت فرصت خرید است.
آیا روند صعودی بیت کوین تمام شده است؟
ریزش اخیر بیت کوین تنها یک دلیل نداشت. انتقال میلیاردها دلار بیت کوین مرتبط با دولت آمریکا، خروج سرمایه از ETFهای اسپات، فروش احتمالی برخی ماینرها، شناسایی سود گسترده و افزایش نگرانی‌های اقتصادی و ژئوپلیتیکی همزمان فشار بیشتری بر بازار وارد کردند.
با این حال، هنوز نمی‌توان از این اتفاق‌ها نتیجه گرفت که بازار صعودی بیت کوین به پایان رسیده است. دیدگاه کی یانگ جو نیز این است که افت اخیر یک اصلاح در دل بازار صعودی محسوب می‌شود. اینکه این سناریو درست از آب دربیاید یا فشار فروش ادامه پیدا کند، به رفتار بازار در روزهای آینده بستگی خواهد داشت.