قیمت نفت برنت در دو روز گذشته، نزدیک به هشت دلار افزایش یافت و به نزدیکی ۱۱۸ دلار رسید. قیمت پایانی ۱۱۶٫۷۲ دلاری آن نیز بالاترین سطح از ۲۹ آوریل تاکنون بود....

اقتصاد‌آنلاین: قیمت نفت برنت در دو روز گذشته، نزدیک به هشت دلار افزایش یافت و به نزدیکی ۱۱۸ دلار رسید. قیمت پایانی ۱۱۶٫۷۲ دلاری آن نیز بالاترین سطح از ۲۹ آوریل تاکنون بود. پشت پرده این جهش، اختلالات عرضه است یا بازار بوی جنگ تازه‌ای را حس کرده است؟

نفت و انرژی – دانیال رحیمی؛ شاید افزایش قیمت نفت در پی تنش‌های منطقه‌ای و آسیب‌دیدن نفتکش‌ها برای مخاطبان و فعالان بازار عادی شده باشد. حتی خبر مذاکرات و توافق‌هایی که سیاستمداران بازتاب می‌دهند هم ممکن است دیگر اثر قبلی را بر کاهش قیمت نفت نگذارند.

اما بازار هوشمند است و منتظر می‌ماند ببیند این خبر‌ها چقدر به واقعیت نزدیک می‌شوند. اگر بفهمد اثرگذاری یک توافق محدود است یا نتیجه آن در آینده‌ای دور محقق می‌شود، بخشی از خوش‌بینی خود را که باعث نوسان شده از قیمت پس می‌گیرد.

توافق گازوئیل روسیه و آمریکا هم با همین مسئله روبه‌رو شد. این توافق، امید به افزایش عرضه را ایجاد کرد اما بازار فهمید حجم اولیه وعده‌ داده‌ شده برای کاهش معنادار قیمت جهانی کافی نیست. محدودیت ظرفیت پالایش روسیه و دشواری حمل‌ونقل نیز درباره زمان رسیدن محموله‌ها به بازار سؤال ایجاد کرده است.

اما موضوع قابل‌توجه، جهش نزدیک به ۸ دلاری نفت در دو روز پایانی هفته بود؛ حرکتی که این پرسش را در میان تحلیلگران و در فضای مجازی مطرح کرده است: آیا بازار نفت احتمال یک جنگ تازه را پیش‌خور می‌کند؟

این برداشت زمانی جدی‌تر می‌شود که بدانیم تنش حوثی‌ها و عربستان و هدف قرارگرفتن کشتی‌ها، خبر‌هایی بودند که بازار در روز‌های گذشته هم می‌شنید، اما قیمت چنین واکنش سنگینی نشان نمی‌داد.

رسانه‌ها حملات حوثی‌ها به عربستان، تهدید زیرساخت‌های انرژی و نگرانی درباره امنیت کشتیرانی را از عوامل رشد قیمت ارزیابی کردند. اما برای توضیح شدت این جهش، باید دید در کنار حملاتی که از قبل ادامه داشت، چه خبر‌ها و نشانه‌های تازه‌ای به بازار رسیده است.

گزارش رویترز سرنخ مشخصی می‌دهد. تحلیلگران مؤسسه ریتر‌بوش، افزایش قیمت را به ورود دوباره «صرف ریسک» نسبت دادند.

هم‌زمان با حمله تازه به زیرساخت عربستان و مطرح‌شدن احتمال حمله مشترک آمریکا و اسرائیل به ایران پس از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا. یعنی معامله‌گران برای احتمال اختلال بزرگ‌تر در عرضه، مبلغ بیشتری روی قیمت نفت گذاشته‌اند.

وضعیت صادرات هم به این برداشت وزن می‌دهد. ران بوسو، ستون‌نویس انرژی رویترز، با استناد به داده‌های کپلر نوشته صادرات نفت خاورمیانه در اکتبر به‌طور متوسط به ۱۷٫۳ میلیون بشکه در روز رسیده؛ بالاتر از میانگین ۱۶٫۹ میلیون بشکه‌ای دو ماه پیش از جنگ.

اما با وجود این بازگشت، هزینه حمل‌ونقل و بیمه همچنان بالاست و اطمینان به دوام صادرات شکننده مانده است. نگرانی بازار، امکان حفظ همین جریان نفت در صورت تشدید دوباره درگیری است.

در همین شرایط، خبر‌های نظامی نیز اهمیت بیشتری پیدا کرده‌اند. وال‌استریت ژورنال از جابه‌جایی نیرو‌های دریایی بیشتر آمریکا به خاورمیانه در چارچوب آمادگی برای حملات احتمالی تازه پس از انتخابات میان‌دوره‌ای خبر داده است. توضیحات این روزنامه نشان می‌دهد آمادگی برای گسترش تقابل، در محاسبات طرف ایرانی نیز جای گرفته است.

این روزنامه همچنین گزارش داده ایران هشدار داده در صورت ازسرگیری حملات آمریکا و اسرائیل، پاسخ خود را متوجه پایگاه‌ها و ناو‌های آمریکایی، فرودگاه‌ها، خطوط لوله و دیگر اهداف کشور‌های همسایه خلیج فارس خواهد کرد.

چنین هشداری برای بازار نفت معنای مشخصی دارد: گسترش درگیری می‌تواند هم تولید انرژی و هم مسیر‌های انتقال و صادرات آن را تحت فشار بگذارد.

بلومبرگ نیز به نگرانی معامله‌گران از تشدید درگیری در تعطیلی آخر هفته اشاره کرده است.

وقتی احتمال انتشار یک خبر نظامی در زمان بسته‌بودن بازار بالا می‌رود، نگه‌داشتن معاملات فروش پرریسک‌تر می‌شود.

هم‌زمان، برخی فعالان بازار اختیار معامله با افزایش قیمت، برای پوشش ریسک خود ناچار به خرید بیشتر می‌شوند. خرید‌هایی که می‌تواند به حرکت صعودی سرعت بدهد، چون که فعالان بازار فقط نفت فیزیکی معاملعه نمی‌کنند بلکه در این بزار معاملات آتی نیز در جریان است.

بنابراین، برداشت مطرح‌شده میان تحلیلگران و در فضای مجازی با نشانه‌هایی در گزارش‌های این رسانه‌ها همراه است.

خبر‌های آمادگی نظامی، تهدید به پاسخ گسترده‌تر و نگرانی درباره امنیت صادرات، احتمال یک مرحله تازه از تقابل را در محاسبات بازار پررنگ کرده‌اند. جهش نفت به نزدیکی ۱۱۸ دلار را از این زاویه می‌توان پیش‌خورشدن بخشی از خطر درگیری تازه‌ای دانست که طرف‌های منطقه برای احتمال وقوع آن آماده می‌شوند؛ خطری که معامله‌گران پیش از روشن‌شدن نتیجه، هزینه‌اش را وارد قیمت کرده‌اند.