انتخابات اسرائیل، به سود معلومات عمومی ایرانی ها

عصرایران ؛ رضا غبیشاوی - انتخابات پارلمانی اسرائیل به تازگی برگزار شد با این تفاوت که این بار ایرانی ها آن را به صورت جدی پیگیری کردند. آنها می خواهند بدانند نتانیاهو در راس قدرت اسرائیل می ماند یا نه؟ اگر نه جایگزین او کیست؟ چهره جدید درباره ایران، چه برنامه ای دارد؟
اول – برای نخستین بار، ایرانی ها در سطح مردم و نخبگان و مسوولان، به طور جدی، پیگیر انتخابات اسرائیل شدند. پیش از آن، تنها انتخابات ریاست جمهوری آمریکا بود که از سوی ایرانی ها، دنبال می شد چرا که می دانستند آن کس که وارد کاخ سفید می شود می تواند در آینده و سرنوشت ایران و ساکنانش، تاثیر بزرگ و مهم داشته باشد به ویژه در شرایط حساس فعلی.

حالا علاوه بر امریکا، این سوال درباره اینکه چه کسی نخست وزیر اسرائیل می شود نیز تکرار می شود. به ویژه که در دو سال اخیر، دو جنگ از سوی آمریکا و اسرائیل علیه کشور رخ داد. نظر عمومی در ایران این است که بودن یا نبودن نتانیاهو، در جنگ و حملات و فشارهای آینده اسرائیل و آمریکا و ترامپ علیه ایران تاثیرگذار است.
حالا دیگر، همه در اسرائیل، شبیه هم نیستند و فرق می کند چه کسی نخست وزیر باشد همانطور که فرق می کند چه کسی در کاخ سفید باشد.
دوم – پیگیری انتخابات اسرائیل باعث شد حجم زیاد محتوا در رسانه های ایرانی درباره انتخابات اسرائیل منتشر شود. این موضوع یعنی اطلاعات عمومی ایرانی ها به ویژه  در سطح مسوولان و نخبگان درباره اسرائیل افزایش می یابد. اسرائیل در کنار آمریکا، مهمترین بازیگران خارجی تاثیرگذار در ایران هستند.
دو جنگ و حملات متعدد علیه ایران، حمله به رهبر، رئیس جمهوری، وزیران دفاع و اطلاعات و فرماندهان ارشد نظامی و مقامات عالی رتبه سیاسی از سوی اسرائیل صورت گرفت. نقش آفرینی اسرائیل تا جایی است که نظر جدی این است که آمریکای ترامپ با ترغیب و دعوت و اقناع نتانیاهو، وارد جنگ علیه ایران شد تا پس از آن، با زیرکی، اسرائیلی ها از جنگ خارج شدند تا درگیری میان ایران و آمریکا ادامه یابد.

اسرائیل و ایران، بزرگترین و مهمترین دشمن یکدیگر هستند اما معلومات ایرانی ها حتی نخبگان و مسوولان درباره بدیهیات و مسائل اولیه اسرائیل، به شدت کم است. شاید به جرات بتوان گفت مسوولان و نخبگان ایرانی در خاورمیانه، کمترین اطلاعات را درباره اسرائیل دارند.
علاوه براین، افزایش معلومات ایرانی ها درباره اسرائیل، یعنی افزایش معلومات درباره فلسطین. و چه کسی است که نداند فلسطین چه جایگاه و نقش مهمی در جمهوری اسلامی ایران دارد.
هر دو اتفاق ، خوب هستند.
سوم -  بسیاری از ایرانی ها از طریق پیگیری انتخابات اسرائیل، با شیوه جمهوری پارلمانی هم آشنا شده اند. اکثریت پارلمانی براساس یک دستور کار مشخص (بیانیه کاری کابینه)، نخست وزیر و دولت / کابینه آینده را تعیین می کند.
در اسرائیل، اگر یک حزب بتواند در انتخابات پارلمانی، اکثریت مطلق (نصف به علاوه یک کرسی پارلمان) را کسب کند به راحتی کابینه بعدی را تشکیل می دهد و نخست وزیر آینده مشخص می شود اما معمولا هیچ حزبی نمی تواند اکثریت مطلق ( نصف به علاوه یک کرسی ) را کسب کند در نتیجه ائتلافی که بعد از انتخابات بتواند این اکثریت را شکل دهد، تعیین کننده دولت و نخست وزیر بعدی است.

در نتیجه، یک حزب ممکن است پیروز انتخابات باشد یعنی اکثریت نسبی کرسی ها را کسب کنند اما در رایزنی های بعد از انتخابات، احزاب مخالف از طریق تشکیل ائتلاف بزرگ (اکثریت مطلق)، حزب پیروز را کنار بگذارند و خود دولت را تشکیل دهند. مثل هلند که حزب راست افراطی (حزب آزادی به ریاست خرت فیلدرز) در آخرین انتخابات پیروز شد اما نتوانست ائتلاف اکثریت مطلق را تشکیل دهد و بازماند. در مقابل، احزاب دیگر، توانستند ائتلاف اکثریت مطلق را شکل دهند و دولت را تشکیل دادند.

در کشورهایی مثل بریتانیا، در اکثر انتخابات ها یکی از دو حزب محاظه کار و کارگر می تواند اکثریت مطلق را در پارلمان کسب کند و به راحتی دولت را تشکیل می دهد اما در کشورهایی مثل ایتالیا و هلند این گونه نیست و رایزنی های بعد از انتخابات، تعیین کننده هستند و معمولا کابینه ها، ائتلافی اند. دولت های ائتلافی به ویژه اگر احزاب متعدد و مختلفی آن را تشکیل داده باشند با کوچکترین اختلاف و خروج یک حزب کوچک، سقوط می کنند. در اروپا جز فرانسه، اکثر کشورها، جمهوری پارلمانی دارند.

در منطقه هم عراق شبیه ترین به اسرائیل است. در انتخابات، هیچ حزب یا فهرستی اکثریت مطلق را کسب نمی کند و رایزنی های بعد از انتخابات، تعیین کننده ائتلاف بزرگتر برای تشکیل دولت و معرفی نخست وزیر آینده است.
چهارم – عرب های اسرائیل یعنی فلسطینی های دارای شهروندی اسرائیل، یکی از نقاط جالب توجه این انتخابات بودند. آنها این بار نسبت به قبل، بیشترین مشارکت را داشتند و در نتیجه آن، احزاب عربی توانستند بیشتری کرسی را کسب کنند یعنی کسب 19 کرسی از 120 کرسی ( حدود 16 درصد) در حالی که جمعیت آنها 20 درصد جمعیت 10 میلیونی اسرائیل است. (  حدود 2 میلیون نفر و بقیه 8 میلیون نفر ، یهودی اسرائیلی هستند). این فلسطینی ها در داخل مرزهای رسمی اسرائیل ( مرزهای 1967 ) زندگی می کنند. 
جمعیت فلسطینی ها که شهروندی اسرائیل را ندارند هم نزدیک به 6 میلیون نفر می رسد. 3.5 میلیون نفر در کرانه باختری و قدس شرقی و 2.3 میلیون نفر در غزه.

"عباس منصور " نماینده پارلمان اسرائیل و از سران سیاسی عرب های اسرائیلی ( فلسطینی های دارای شهروندی اسرائیل) در تبلیغات انتخابات . او رهبر جنبش اسلامی و از چهره های اسلامگراست.

رای دادن شهروندان عرب اسرائیلی در انتخابات پارلمانی اسرائیل

در گذشته این نظر در میان عرب های اسرائیل حاکم بود که هر گروه و فردی در راس قدرت اسرائیل باشد در سرنوشت آنها تغییری ایجاد نمی کند اما فعالیت افراطی ترین کابینه / دولت تاریخ اسرائیل در 4 سال اخیر به ریاست نتانیاهو، به فلسطینی های اسرائیل ثابت کرد بالاتر از سیاهی هم رنگی هست. به همین دلیل برخلاف قبل، بسیاری از آنها تصمیم گرفتند پای صندوق های رای بروند و به احزاب عربی رای بدهند.

پنجم – چه کسی نخست وزیر اسرائیل می شود؟ نتانیاهو می ماند یا می رود؟ در انتخابات اخیر اسرائیل، احزاب ائتلاف حاکم به ریاست نتانیاهو نخست وزیر (53 کرسی)، ائتلاف مخالف به ریاست " گادی ایزنکوت" ( 48 کرسی) و احزاب عربی 19 کرسی کردند. هیچ ائتلافی نتوانسته نصف به علاوه یک یعنی 61 کرسی را به دست بیاورد. 
اگر مخالفان با احزاب عربی ائتلاف کنند تعداد کرسی های آنها به بیش از 61 می رسد اما این احتمال خیلی اندک است چرا که بسیاری از احزاب یهودی اسرائیلی مخالف ائتلاف با احزاب عربی هستند. 

نشست سران ائتلاف مخالفان در پارلمان اسرائیل بعد ازانتخابات اخیر

سران ارشد ائتلاف مخالفان هم شراکت با ائتلاف نتانیاهو را رد کرده اند. 
در نتیجه باید منتظر رقابت شدید نتانیاهو و سران ائتلاف مخالف بر سر جذب احزاب کوچک از اردوگاه مخالف بود. یعنی اگر ائتلاف نتانیاهو بتواند 8 کرسی از ائتلاف مقابل جذب کند یا ائتلاف مخالفان اگر بتواند 13 کرسی از ائتلاف نتانیاهو به سمت خود جلب کند قادر به تشکیل کابینه خواهند بود. در این روند احزابی که تعداد کرسی های اندک دارند کاندیدای معامله هستند. احزابی که برنامه ها و خواسته های بزرگی ندارند و با تحقق مطالبات کوچک آن می توان آنها را به اردوگاه خود کشاند.
پیش بینی آینده اسرائیل سخت است اما احتمالا نتانیاهو می تواند چنین گام بزرگی را بردارد و برای یک دوره دیگر نخست وزیر اسرائیل بماند.

نتیجه انتخابات اسرائیل

آیزنکوت (راست) رهبر مخالفان و نتانیاهو، نخست وزیر و رهبر ائتلاف حاکم