اصفهان-پیشکسوت دوومیدانی اصفهان در حالی از سقوط آزاد امکانات این رشته ریشه‌دار گلایه می‌کند که سال‌ها فعالان این رشته افتخارآفرینی ملی و آسیایی داشته‌اند و امروز با کمبود زیرساخن روبرو است.
خبرگزاری مهر، گروه استان‌ها- مرجان سیف الدین: ناهید آچاک، پیشکسوت و چهره نام‌آور ورزش بانوان اصفهان در رشته‌های دوومیدانی و بسکتبال یکی از چهره‌هایی است که پس از سال‌ها رقابت، مربیگری، داوری و پذیرش مسئولیت‌های ورزشی، همچنان بر ضرورت توجه به پیشکسوتان، تأمین امکانات استاندارد و مشارکت مؤثر زنان در تصمیم‌گیری‌های مدیریتی ورزش تأکید دارد.
فعالیت ورزشی او در سال ۱۳۴۵ و با حضور در مسابقات آموزشگاهی دوومیدانی آغاز شد و در مواد دوی ۱۰۰ متر و دوی ۱۰۰ متر با مانع به رقابت پرداخت. وی در سال‌های ۱۳۴۷ یا ۱۳۴۸ به مقام نخست پرش ارتفاع و در دو ۴۰۰ متر مسابقات قهرمانی کشور دست یافت و در سال‌های ۱۳۴۶ و ۱۳۴۷ نیز به تیم ملی دعوت شد.
این پیشکسوت در مسابقات قهرمانی کشور سال ۱۳۵۰ رکورد دوی ۱۰۰ متر با مانع را شکست و در رشته دوی ۴ در ۱۰۰ متر نیز سابقه ثبت رکورد تیمی ایران را دارد و رکورددار “دو چهار در صد” سال ۵۳ مسابقات آسیایی است که مقام چهارم را کسب کرد و تا سال ۹۸ این رکورد در دست ناهید آچاک، سهیلا لنبانی، سهیلا اشراق و زهرا حسینی بوده است.
فعالیت‌های آچاک به دوومیدانی محدود نماند؛ در سال ۱۳۶۰ مسئولیت انجمن بسکتبال آموزش‌وپرورش و انجمن دوومیدانی استان را برعهده گرفت و سال‌ها در رده‌های سنی مختلف بسکتبال مربیگری کرد. فعالیت به‌عنوان مربی در دانشگاه آزاد منطقه ۴ و داوری در دو رشته دوومیدانی و بسکتبال نیز از دیگر بخش‌های کارنامه اوست. آچاک همچنین از داوران نخستین دوره مسابقات کشورهای اسلامی در رشته دوومیدانی بوده است.
سایه سنگین کمبود امکانات بر سر دوومیدانی بانوان
آچاک ارزیابی وضعیت ورزش دوومیدانی بانوان در گذشته را بسیار مطلوب و به همراه امکانات خوب توصیف کرد و در عین حال با انتقاد از وضعیت این رشته در سال‌های اخیر گفت که در سال‌های اخیر، دوومیدانی بانوان با کمبودهای جدی روبه‌رو است و در بعضی بخش‌ها امکانات تقریباً وجود ندارد؛ امری که می‌طلبد مسئولان برای این شهر که می‌تواند در این رشته مهد قهرمان‌پروری باشد، تدابیری بیندیشند.
به اعتقاد این مربی، توسعه ورزش بانوان نیازمند زیرساخت‌های استاندارد و برنامه‌ریزی عملی است و حمایت از ورزشکاران نباید به اقدامات مقطعی یا شعارهای مدیریتی محدود شود.
وی همچنین از نبود ورزشگاه اختصاصی دوومیدانی در اصفهان ابراز تأسف کرد و ساخت فضاهای ورزشی استاندارد را از اولویت‌های این حوزه دانست.
این مربی باسابقه تأکید دارد که توسعه زیرساخت‌ها باید با تربیت و به‌کارگیری مربیان کارآمد همراه باشد تا ورزشکاران از نخستین مراحل فعالیت خود، آموزش صحیح دریافت کنند و فرصت بیشتری برای پیشرفت داشته باشند.
مطالبه جدی برای حضور زنان در کرسی‌های مدیریتی
یکی از مهم‌ترین مطالبات آچاک، افزایش سهم زنان در مدیریت و تصمیم‌گیری‌های ورزشی است. وی معتقد است زنان توانایی مدیریت ورزش را دارند، اما در بسیاری از مواقع فرصت تصمیم‌گیری نهایی در اختیار آنان نبوده است. این پیشکسوت ورزش استان اصفهان گفت که در بسیاری از مواقع، آقایان به‌جای زنان تصمیم گرفته‌اند، در حالی که زنان می‌توانند در مدیریت ورزش بسیار کارآمد باشند.
این فعال ورزش بانوان با تأکید بر ضرورت فراهم کردن امکانات و تسهیلات ورزشی برای همه دختران، بدون تبعیض و در نقاط مختلف شهر، افزود که زنان باید در تصمیم‌گیری‌های مرتبط با ورزش بانوان نقش واقعی داشته باشند. آچاک در عین حال تأکید کرد که منظور از این مطالبه، جداسازی مدیریت ورزش زنان و مردان نیست؛ بلکه در صورت قرار گرفتن مدیریت‌ها در یک ساختار واحد، باید دیدگاه زنان نیز شنیده شود و در اجرا مورد توجه قرار گیرد.
به باور او، مشارکت زنان در مدیریت می‌تواند شناخت دقیق‌تری از نیازهای ورزشکاران ایجاد کند و به اتخاذ تصمیم‌های مؤثرتر برای توسعه ورزش بانوان بینجامد.
پیوند هویت ورزشی با فیروزه‌ای اصفهان و نگاه نو به جامعه
وقتی از آچاک پرسیده می‌شود که دوران ورزشی خود را به چه رنگ یا مکانی در اصفهان تشبیه می‌کند، او رنگ آبی فیروزه‌ای و میدان نقش‌جهان را انتخاب می‌کند؛ دو نمادی که با هویت و پیشینه این شهر پیوند دارند. این انتخاب، یادآور پیوند خاطرات ورزشی او با اصفهان و جایگاه زنانی است که در کنار دیگر چهره‌های نام‌آور، بخشی از هویت ورزشی این شهر را شکل داده‌اند.
آچاک درباره تغییر نگاه جامعه به ورزش بانوان نیز گفت: تجربه او از برخورد مردم و اطرافیان با زنان ورزشکار عموماً مثبت بوده است و امروز دختران با اعتماد بیشتری وارد عرصه ورزش می‌شوند.
وی در پاسخ به این پرسش که آیا زنان برای جدی گرفته شدن ناچار بوده‌اند دو برابر مردان تلاش کنند، اظهار کرد: هیچ‌گاه ورزش را به شکل رقابت زن و مرد ندیده است و هرکس تلاش کرده، مزد تلاش خود را گرفته است و نمی‌توان گفت زنان الزاماً برای پذیرفته شدن باید دو برابر مردان تلاش می‌کردند.
مربیگری؛ راهبری هوشمندانه و فراتر از آموزش فنون
آچاک نقش مربی را فراتر از آموزش فنون ورزشی می‌داند و معتقد است مربی باید در انتخاب مسیر ورزشی نیز به ورزشکار کمک کند. وی توضیح داد که مربی باید به ورزشکار کمک کند رشته‌ای متناسب با ویژگی‌های جسمانی و فیزیک بدنی خود انتخاب کند تا انتخاب درست از ابتدا، مسیر موفقیت را هموارتر ساخته و احتمال ماندگاری ورزشکار در این عرصه را افزایش دهد.
به باور این پیشکسوت، آموزش اصولی، امکانات مناسب و حضور مربیان توانمند، از عوامل مهم رشد پایدار ورزش بانوان هستند.
این استاد دانشگاه ارزش ورزش را فراتر از کسب مدال و ثبت رکورد دانست و گفت که ورزش علاوه بر تأمین سلامت جسمانی، اعتمادبه‌نفس را افزایش می‌دهد و فرد را با محیط‌ها و تجربه‌های تازه آشنا می‌کند.
آچاک با اشاره به حضور ورزشکاران در مسابقات بین‌المللی افزود: سفر برای شرکت در رقابت‌های خارج از کشور، نگاه ورزشکار را نسبت به جامعه و جهان تغییر می‌دهد و تجربه‌های تازه‌ای در اختیار او قرار می‌دهد تا افق دید انسان گسترده‌تر شود.
پیشکسوتان قطب‌نمای مسیر توسعه و قهرمان‌پروری هستند
آچاک معتقد است میراث ورزشکاران و مربیان تنها به مدال‌ها، رکوردها و عناوین قهرمانی محدود نمی‌شود، بلکه سال‌ها تجربه، دانش و شناخت آنان از مسیر رشد ورزشکاران نیز ارزشمند است.
وی گفت: پیشکسوتان سال‌ها در ورزش فعالیت کرده‌اند و تجربه‌هایی دارند که استفاده از آن‌ها می‌تواند مسیر نسل جدید را کوتاه‌تر و زمینه موفقیت بیشتر را فراهم کند؛ بنابراین باید از فکر، تجربه و دانش آنان در برنامه‌ریزی و تصمیم‌گیری‌های ورزشی استفاده شود.
وی ادامه داد: این موضوع به‌ویژه درباره زنان پیشکسوت اهمیت دارد؛ زنانی که در دوره‌های مختلف و با امکانات و شرایط متفاوت، برای گسترش حضور بانوان در ورزش تلاش کرده‌اند و تجربه آنان می‌تواند راهنمای تصمیم‌گیری‌های آینده باشد.
آچاک همچنین بر ضرورت به‌رسمیت شناختن جایگاه ورزشکاران زن در فضاهای عمومی و ورزشی تأکید کرد و توجه به نام و دستاوردهای آنان را بخشی از پاسداشت نقش اجتماعی و ورزشی زنان دانست.
آچاک با تأکید بر اینکه ورزش از حقوق اولیه افراد جامعه است، خواستار فراهم شدن فرصت‌های برابر برای زنان و دختران در دسترسی به امکانات ورزشی شد. از نگاه او، توسعه ورزش بانوان به زیرساخت‌های مناسب، مدیریت کارآمد، آموزش اصولی و مشارکت مؤثر زنان در تصمیم‌گیری‌ها نیاز دارد و روایت زندگی ورزشی این پیشکسوت اصفهانی، از رقابت‌های آموزشگاهی تا سال‌ها مربیگری، داوری و مسئولیت‌های ورزشی، نشان می‌دهد که دستاوردهای ورزش تنها در لحظه کسب مدال خلاصه نمی‌شوند؛ بلکه انتقال تجربه، تربیت نسل‌های تازه و تلاش برای بهبود شرایط نیز بخشی از میراث ماندگار ورزش است.