از آغاز تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، نهتنها اهداف اعلامی این عملیات محقق نشد، بلکه به اذعان مقامات غربی و رسانههای آمریکایی، شکست راهبردی به متجاوزان تحمیل شده است.
خبرگزاری مهر، گروه بین الملل: از آغاز تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، نهتنها اهداف اعلامی این عملیات محقق نشد، بلکه به اذعان مقامات غربی و رسانه های آمریکایی، بنبست راهبردی و شکستهای میدانی و سیاسی بر متجاوزان تحمیل شد. این جنگ که با حملات گسترده و کشتار غیرنظامیان از جمله دانشآموزان بیگناه آغاز شد، بهسرعت ابعاد انسانی، امنیتی و اقتصادی گستردهای پیدا کرد و واکنشهای متفاوتی را در رسانههای بینالمللی برانگیخت.
رسانههای جهان هر یک با رویکردهای خاص خود، تلاش کردهاند روایت این جنگ را شکل دهند؛ بررسی این بازتابها میتواند تصویری روشنتر از وضعیت واقعی جنگ و چشمانداز آن ارائه دهد.
رسانه های انگلیسی
د ویک در تحلیلی نوشت دونالد ترامپ «عجیبترین و ناموفقترین» سیاست خارجی دوران معاصر آمریکا را دنبال کرده است. حتی در میان جمهوریخواهان نیز حمایت کمی از الحاق گرینلند، تصرف نفت ونزوئلا، جنگ سرد با کانادا، قطع کمک به اوکراین، توهین و تعرفهگذاری بر متحدان، خرید گازوئیل از روسیه و آغاز جنگ با ایران وجود دارد، اما بیشتر جمهوریخواهان ارشد تاکنون «بیش از حد ترسیده» بودند که اعتراض کنند.
به نوشته این نشریه، پس از شکست سنگین هفته گذشته در انتخابات میاندورهای، جیدی ونس در شبکه ایکس گفت «دلیل باخت ما جنگ بود» و ترامپ خود پذیرفت این سخن «تا حد زیادی درست» است و این هفته گفت جنگ «عملاً تمام شده»، مذاکرات برای پایان آن در جریان است و حملات بیشتر به ایران «بسیار بعید» است. بر پایه گزارش، شاید صلح در راه باشد، اما ترامپ سابقه تغییر نظر دارد و خطر درگیری تازه بالا میماند؛ او تحت «فشار عظیم برای اثبات اینکه هنوز کنترل را در دست دارد» است و یک ناوگروه ضربتی سوم نیز تا پایان ماه به خاورمیانه میرسد تا توان نیروهای آمریکا در منطقه به سطح آغاز جنگ برسد.
به نوشته د ویک، ترامپ میتواند دوباره به ایران حمله کند، اما این کار «بسیار نامحبوب» خواهد بود، زیرا بهای نفت را بالا میبرد و احتمالاً «نتیجه نظامی بهتری» به بار نمیآورد. گزینه دیگر مذاکرات صلح است، اما دشواری آن است که ترامپ خواستههای بزرگی دارد: بازگشایی تنگه هرمز و پایان برنامه هستهای ایران، در حالی که ایرانیها در حال امتیاز دادن نیستند و به گفته مارکو روبیو، تهران نه تنها پایان محاصره دریایی و تحریمها، بلکه میلیاردها دلار دارایی مسدود و غرامت از آمریکا میخواهد.
اماس ناو در یادداشتی به قلم پاول والدمن نوشت روز پس از شکست سنگین جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای، جیدی ونس در شبکه ایکس نوشت «دلیل باخت ما جنگ بود... و هر گفتوگوی صادقانهای درباره مسیر پیش رو باید از آنجا آغاز شود» و در روزهای بعد گزارشهایی منتشر شد که ونس به دنبال احیای مذاکرات با ایران است. به نوشته این رسانه، ترامپ پنجشنبه سرانجام پاسخ داد و در شبکه اجتماعی خود نوشت از ونس خواسته است «تمام و کمال توجه خود را بر فساد و جنایت گسترده در شهرها و ایالتهای تحت کنترل دموکراتها» متمرکز کند؛ یعنی ونس دیگر مسئول مذاکره با دولت ایران نیست.
ترامپ افزود: «ما به توافقی با ایران نیاز نداریم. آن روزها مدتهاست گذشته است. پولشان را داریم، صدها میلیارد دلار، و تنگه را هم داریم!» نویسنده مینویسد در نگاهی محدود، کنار گذاشتن ونس از پرونده ایران ممکن است برای آرزوهای او در ۲۰۲۸ هدیه باشد، اما اقدام ترامپ نشان میدهد رهایی ونس از بار سیاسی این جنگ آسان نیست. به نوشته او، ماههاست ونس و نزدیکانش روایتهایی از مخالفت پشتپرده او با جنگ را در رسانهها منتشر کردهاند و استدلال میکنند او تنها کسی بود که دشواری درگیری برای آمریکا را پیشبینی کرد، اما دشواری سرنگونی حکومت ایران و اهرم فشار آن در تنگه هرمز مدتها پیش از دوره اول ترامپ نیز شناخته شده بود.
بر پایه یادداشت، تا هفته گذشته ونس در تماس با بخشهایی از دولت ایران بود و اگر موفق میشد، در ۲۰۲۸ میتوانست به رأیدهندگان بگوید نه تنها تنها مقام ارشد مخالف جنگ بوده، بلکه جنگ را پایان داده است؛ اما همیشه یک مشکل وجود داشت: ونس فقط میتوانست بر سر شروطی مذاکره کند که ترامپ بپذیرد و ترامپ تمایلی به دادن چیزی به ایران در برابر کنار گذاشتن برنامه هستهای، بازگذاشتن تنگه هرمز و قطع رابطه با گروههای منطقه ای ندارد که برای ایرانیها پذیرفتنی نیست. به نوشته نویسنده، ترامپ مدعی است به توافق نیاز ندارد، اما در واقع توافق تنها راه پایان جنگ است و منظور او این است که نمیتواند به توافق برسد؛ بنابراین پایان سریع جنگ بعید است و دموکراتهای کنگره نیز در حال بررسی قطع بودجه جنگاند، در حالی که ترامپ ادعا میکند «ایران از نظر نظامی عملاً تمام شده است... ما وضع موجود را حفظ میکنیم».
به باور نویسنده، جنگ برای مدت قابل پیشبینی در همین برزخ میماند: بدون نبرد فعال زیاد، اما با حضور نیروهای آمریکایی و محاصره تنگه هرمز و حملات گاهبهگاه ایران به کشتیرانی، در حالی که بهای بنزین، گازوئیل و کود غیرقابل قبول بالا مانده است. او در پایان مینویسد حتی اگر پیش از کارزار ۲۰۲۸ توافقی حاصل شود، جنگ مانند جنگ عراق تا انتخابات ۲۰۱۶ بر انتخابات مقدماتی جمهوریخواهان سایه خواهد انداخت و هرچند فرماندارانی ممکن است بگویند نقشی در آن نداشتند، هیچکس در کنگره و بهویژه در دولت نمیتواند از لکه دخیل بودن فرار کند؛ و مهم نیست ونس چقدر بکوشد از ترامپ فاصله بگیرد، رأیدهندگان در ۲۰۲۸ و پس از آن هم او را «مرد ترامپ» و جنگ ایران را تا حدی «جنگ او» خواهند دید.
هیل در گزارشی نوشت مایک پنس، معاون پیشین رئیسجمهور آمریکا، یکشنبه گفت جیدی ونس در نسبت دادن شکست جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای به جنگ ایران «اشتباه» کرده است. به نوشته این نشریه، پنس در برنامه «ملاقات با مطبوعات» شبکه انبیسی ونس را «مرد خوبی» خواند، اما با سخن او مخالفت و ادعا «ما این انتخابات میاندورهای را به دلیل جنگ نباختیم.
فکر میکنم بخشی از دلیل رویگردانی رأیدهندگان این بود که پس از پاسخ درخشان ارتش ما در عملیات خشم حماسی و حمله به ایران در سال گذشته، به دلایل نامعلوم پس از پنج هفته متوقف شدیم». بر پایه گزارش، ونس در بیانیه ۴ نوامبر نوشت بسیاری از کسانی که در ۲۰۲۴ به ترامپ و ونس رأی دادند، در ۲۰۲۶ به دلیل خشم از جنگ ایران، هزینه زندگی و تورم، تمرکز نکردن بر «آمریکا نخست» و رابطه کنونی آمریکا با اسرائیل به دموکراتها رأی دادند. بر پایه گزارش، شورای روابط خارجی هفته گذشته تحلیل کرد دموکراتها ۴۴ کرسی مجلس نمایندگان را گرفتند و بزرگترین فاصله خود با جمهوریخواهان را از انتخابات میاندورهای ۱۹۹۰ دارند و در سنا هشت کرسی را تغییر دادند.
پنس در پایان گفت «باید باور کنم که این تا حدی بازتاب صداهای انزواطلبی در جناح راست بود که در این دولت جایگاهی به دست آوردهاند». به نوشته هیل، درگیری با ایران بیش از هشت ماه طول کشیده و ترامپ هفته گذشته در نشستی خبری گفت جنگ «عملاً تمام شده»، اما بعدتر در روز کهنهسربازان گفت «پرسش این است که چه زمانی بخواهیم آن را تمام کنیم. باید پیروزی کامل داشته باشیم»؛ هزینه جنگ از آغاز آن در ۲۸ فوریه به حدود ۴۷٫۱ میلیارد دلار در اکتبر رسیده است.
رسانه های عربی
الجزیره در مقاله ای نوشت: تغییر احتمالی قدرت در اسرائیل و روی کار آمدن گادی آیزنکوت بهجای نتانیاهو، لزوماً به معنای تغییر راهبردهای ضد فلسطینی نیست. مسئله اصلی، تداوم مخالفت آمریکا، اسرائیل و برخی کشورهای عربی با برگزاری انتخابات فلسطینی با مشارکت حماس و گروههای مقاومت است.
نویسنده با انتقاد از تشکیلات خودگردان فلسطین میگوید این نهاد ابتدا انتخابات شورای ملی و سپس انتخابات مجلس قانونگذاری را وعده داد، اما در نهایت با بهانه گفتوگو و مصالحه ملی، آنها را تا سپتامبر آینده به تعویق انداخت. به باور او، تشکیلات خودگردان از این فرصت برای فرار از شکست انتخاباتی و حفظ قدرت استفاده میکند.
وی هشدار میدهد پیروزی جریان آیزنکوت در اسرائیل و تقویت دموکراتها در کنگره آمریکا میتواند انزوای حماس و تضعیف وحدت فلسطینی را تشدید کند. بنابراین، گروههای فلسطینی باید این ده ماه را صرف تشکیل جبههای متحد و تقویت توان سیاسی و مردمی خود کنند، نه گفتوگوهای بینتیجه.
رأی الیوم در مقاله ای نوشت: اختلالات اخیر در زیرساختهای حیاتی آمریکا نشانهای از شکنندگی قدرت این کشور است. پس از حوادث مشکوک در تأسیسات انرژی، شبکههای آب و خطوط لوله، اختلال گسترده در سامانههای مایکروسافت، فلجشدن ارتباطات و رادارهای هوانوردی، توقف پروازها و از کار افتادن سامانه رزرو راهآهن آمتراک، زنجیرهای از بحرانها را رقم زده است.
نویسنده دو احتمال را مطرح میکند: نخست، حملات سایبری هدفمند که با بهرهگیری از نقاط ضعف زیرساختی و حتی حملات منع خدمت توزیعشده (DDoS)، مسیرهای جایگزین حملونقل را نیز مختل میکنند؛ دوم، اینکه این حوادث واقعاً ناشی از نقص فنی و مشکلات نرمافزاری باشند.
از نگاه او، احتمال دوم نیز به همان اندازه نگرانکننده است؛ زیرا نشان میدهد قدرتی با توان اقتصادی و نظامی عظیم، در برابر اختلالات فنی آسیبپذیر است و این ضعف میتواند دشمنانی چون روسیه، چین و ایران را به نفوذهای بیشتر ترغیب کند.
المیادین در مقاله ای نوشت: تهران به دلیل تجربههای تلخ گذشته، اعتماد خود را به دیپلماسی غربی از دست داده است. خروج یکجانبه آمریکا از برجام در سال ۲۰۱۸ و همزمانی مذاکرات با حملات نظامی سالهای ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶، این تصور را در ایران تقویت کرده که واشنگتن از مذاکره برای فریب، خرید زمان و آمادهسازی تجاوز استفاده میکند.
نویسنده همچنین به بیاعتمادی تهران به میانجیگری کشورهای خلیج فارس، بهویژه قطر و عربستان، به دلیل پیوندهای امنیتی آنها با آمریکا اشاره میکند. به باور او، راهبرد جدید ایران با تأکید بر دستور رهبر انقلاب اسلامی برای پایان دادن به وضعیت «نه جنگ، نه صلح» شکل گرفته است.
مقاله تاکید می کند که تهران اکنون خواهان توافقی واقعی شامل رفع محاصره دریایی، لغو تحریمها و تضمین حقوق خود است؛ در غیر این صورت، از اهرمهای فشار منطقهای، بهویژه تنگه هرمز و توان نظامی، برای افزایش هزینه تداوم فشار آمریکا استفاده خواهد کرد.
