خبرنگار بخش ایران
زمان اجرای محدودیت و وضعیت دستگاه‌های واردشده همچنان مبهم است
طی ساعات گذشته، خبری درباره ممنوعیت ترخیص و رجیستری ۲۴ مدل تلفن همراه در مسیرهای مسافری و تجاری منتشر شده است. بااین‌حال، جزئیات منتشرشده برای مشخص‌شدن مدل‌های مشمول، وضعیت گوشی‌های واردشده و تفاوت میان ممنوعیت واردات و رجیستری مشخص نیست.
طبق گزارشی که خبرگزاری تسنیم منتشر کرده، فهرستی شامل ۲۴ مدل گوشی از برندهای مختلف، از جمله اپل و سامسونگ، با موضوع ممنوعیت رجیستری مسافری و تجاری به گمرکات اجرایی ابلاغ شده است. این خبر همچنین در ادامه به محدودیت ثبت سفارش تجاری گوشی‌های با ارزش بیش از ۴۰۰ یورو اشاره می‌کند.
محدودیت ۴۰۰ یورویی به چه معناست؟
ثبت سفارش تجاری واردات تلفن همراه پس از حدود پنج ماه توقف، از شهریورماه امسال از سر گرفته شد اما در مرحله نخست، امکان ثبت سفارش به گوشی‌های با ارزش کمتر از ۴۰۰ یورو محدود بود. این تصمیم مسیر واردات تجاری بسیاری از گوشی‌های گران‌قیمت را با محدودیت مواجه کرده است.
بااین‌حال، محدودیت ثبت سفارش با ممنوعیت واردات و رجیستری ۲۴ مدل مشخص تفاوت دارد. سقف ۴۰۰ یورویی به ثبت سفارش تجاری مربوط می‌شود و به‌تنهایی ثابت نمی‌کند که واردات تمام گوشی‌های گران‌تر از این مبلغ ممنوع شده است. در مقابل، فهرست جدید به مدل‌های مشخصی اشاره دارد که طبق گزارش تسنیم، مشمول محدودیت رجیستری مسافری و تجاری شده‌اند.
هنوز مشخص نیست چه مدل موبایل‌هایی ممنوع شده‌اند
یکی از ابهام‌های اصلی گزارشات منتشرشده، نبود فهرست کامل ۲۴ مدل گوشی است. اگرچه نام برندهایی مانند اپل و سامسونگ در گزارش آمده، اما بدون مشخصات دقیق مدل‌ها نمی‌توان تعیین کرد کدام دستگاه‌ها مشمول محدودیت شده‌اند. بنابراین، این خبر به معنای ممنوعیت رجیستری تمام گوشی‌های آیفون یا سامسونگ نیست.
از سوی دیگر، مشخص نیست این محدودیت دقیقاً از چه تاریخی اجرا می‌شود و آیا صرفاً گوشی‌هایی را شامل می‌شود که از این پس وارد کشور می‌شوند یا دستگاه‌هایی را هم در بر می‌گیرد که پیش از ابلاغ فهرست وارد شده‌اند، اما هنوز رجیستر نشده‌اند.
وضعیت رجیستری گوشی‌های واردشده
برای درک اهمیت این ابهام، باید میان ورود گوشی به کشور، ترخیص آن از گمرک و ثبت آن در شبکه تلفن همراه تفاوت قائل شد. این مراحل به یکدیگر مرتبط‌اند، اما یکسان نیستند؛ در نتیجه، تعیین ارزش گمرکی یک گوشی یا ورود فیزیکی آن به کشور لزوماً به معنای امکان رجیستری نیست.
گزارش تسنیم درباره وضعیت گوشی‌هایی که پیش‌تر وارد یا ترخیص شده‌اند، اما هنوز رجیستر نشده‌اند، توضیح روشنی ارائه نمی‌دهد. همچنین، مبنای حقوقی ابلاغیه و جزئیات نحوه اجرای محدودیت در رویه‌های مختلف وارداتی در متن گزارش مشخص نشده است.
محدودیت‌های تازه و پرسش‌های بی‌پاسخ
موضوع رجیستری گوشی‌های گران‌قیمت پیش از این نیز خبرساز شده بود. ۲۴ مهرماه گزارشاتی منتشر شده بود که امکان رجیستری مسافری مدل‌های مختلف آیفون ۱۸ پس از چند روز فعالیت در سامانه همتا متوقف شده است. بااین‌حال، گزارش جدید مشخص نمی‌کند که فهرست ۲۴ مدل چه ارتباط مستقیمی با آن اتفاق دارد.
در مجموع، اطلاعات منتشرشده از دو محدودیت متفاوت حکایت دارد: محدودیت ثبت سفارش تجاری گوشی‌های بالای ۴۰۰ یورو و ابلاغ فهرست ۲۴ مدل مشمول ممنوعیت رجیستری مسافری و تجاری. اما تا زمانی که فهرست کامل مدل‌ها، متن بخشنامه و ضوابط اجرای آن منتشر نشود، نمی‌توان درباره دامنه دقیق ممنوعیت یا وضعیت گوشی‌های قبلاً واردشده نتیجه قطعی گرفت.