تهران- ایرنا- رئیس سازمان غذا و دارو، با تأکید بر اینکه توسعه صنعت حلال نیازمند همکاری کشورهای اسلامی و هم‌افزایی نهادهای داخلی است، گفت: حلال امروز از حوزه غذا فراتر رفته و دارو، تجهیزات پزشکی، مکمل‌های غذایی، محصولات آرایشی و بهداشتی، گردشگری و خدمات درمانی را نیز دربر گرفته است، ازاین‌رو، باید با شبکه‌سازی و همکاری بین‌المللی، سهم ایران و کشورهای اسلامی را از بازار جهانی حلال افزایش دهیم.
به گزارش خبرنگار ایرنا، مهدی پیرصالحی روز دوشنبه در همایش بین‌المللی حلال و سلامت در سالن اجلاس سران با اشاره به جایگاه جهانی حلال اظهار کرد: حلال دیگر موضوعی محدود به مواد غذایی نیست، بلکه به مسئله‌ای جهانی تبدیل شده و ابعاد مختلف زندگی انسان را در حوزه‌های گوناگون تحت تأثیر قرار می‌دهد.
وی افزود: سازمان غذا و دارو و مرکز تحقیقات حلال این سازمان در حوزه کالاهای سلامت‌محور، از جمله دارو، تجهیزات پزشکی، مکمل‌های غذایی و محصولات آرایشی و بهداشتی، فعالیت می‌کنند. این فعالیت‌ها سال‌هاست در کشور دنبال می‌شود و کالاهای تولید داخل تحت نظارت قرار دارند تا الزامات مربوط به حلال بودن آنها رعایت شود.
تولید بخش عمده‌ای از محصولات حلال در کشورهای غیرمسلمان
پیرصالحی با اشاره به گسترش صنعت حلال در جهان گفت: امروزه بخش قابل توجهی از محصولات حلال در کشورهای غیرمسلمان تولید می‌شود و چین از تولیدکنندگان بزرگ این محصولات در جهان به شمار می‌رود. این موضوع نشان‌دهنده گستردگی بازار حلال و اهمیت اقتصادی آن است.
وی ادامه داد: کشورهای اسلامی باید با اتحاد و همدلی تلاش کنند محصولات حلال، طیب و طاهر را در اختیار مردم خود قرار دهند و در بازار جهانی نیز حضور مؤثرتری داشته باشند. بسیاری از مسلمانانی که به کشورهای غیرمسلمان سفر می‌کنند، به دنبال غذا و محصولات حلال هستند و این مسئله فرصتی برای توسعه حضور تولیدکنندگان کشورهای اسلامی در بازارهای بین‌المللی فراهم می‌کند.
رئیس سازمان غذا و دارو با تأکید بر ضرورت ارتقای کیفیت محصولات حلال تصریح کرد: باید تلاش کنیم محصولات حلال در سراسر جهان توسعه یابند و ظرفیت‌های این صنعت به شکل مؤثرتری مورد استفاده قرار گیرند.
ضرورت ایجاد شبکه ملی حلال و توسعه همکاری‌های بین‌المللی
وی با بیان اینکه صنعت حلال حوزه‌ای چندوجهی است و در محدوده فعالیت یک وزارتخانه یا سازمان نمی‌گنجد، اظهار کرد: وزارتخانه‌ها و دستگاه‌های مختلفی در کشور با این حوزه ارتباط دارند. سازمان ملی استاندارد یکی از نهادهای اصلی در این زمینه است و سازمان غذا و دارو نیز در حوزه سلامت، مسئولیت نظارت بر محصولات مرتبط را بر عهده دارد.
پیرصالحی با اشاره به رونمایی از طرح شبکه ملی حلال در این همایش، بر ضرورت شکل‌گیری همکاری منسجم میان نهادهای داخلی تأکید کرد و افزود: باید برای ایجاد و تقویت شبکه ملی حلال گام برداریم و در کنار آن، با کشورهای اسلامی فعال در این حوزه همکاری کنیم.
وی خاطرنشان کرد: بسیاری از کشورهای مسلمان جهان، نشان حلال را برای محصولات داخلی یا محصولات کشورهای دیگر صادر می‌کنند. هماهنگی میان این کشورها، شبکه‌سازی و هم‌افزایی می‌تواند به افزایش سهم کشورهای اسلامی از بازار جهانی حلال کمک کند.
گسترش مفهوم حلال به گردشگری و خدمات درمانی
رئیس سازمان غذا و دارو با تأکید بر اینکه حلال باید در ابعاد مختلف زندگی جاری باشد، گفت: نباید این مفهوم را صرفاً به حوزه خوراک محدود کنیم، بلکه گردشگری حلال، خدمات سلامت و درمان حلال، پوشاک و سایر حوزه‌های مرتبط نیز باید در برنامه‌های توسعه این صنعت مورد توجه قرار گیرند.
وی با اشاره به نقش دیپلماسی در گسترش همکاری‌های بین‌المللی افزود: وزارت امور خارجه می‌تواند در برقراری ارتباط با کشورهای اسلامی و هماهنگی برای توسعه همکاری‌ها نقش مؤثری ایفا کند. همچنین باید از ظرفیت مراکز و نهادهای همکاری میان کشورهای اسلامی برای تقویت حضور ایران در این عرصه بهره بگیریم.
ضرورت نوآوری فقهی برای پاسخ‌گویی به پدیده‌های نوظهور
پیرصالحی در ادامه، همکاری حوزه‌های علمیه و نهادهای علمی را برای توسعه صنعت حلال ضروری دانست و اظهار کرد: اگرچه بسیاری از موضوعات فقهی سابقه طولانی دارند و احکام مشخصی درباره آنها وجود دارد، امروزه با پدیده‌های نوظهوری در حوزه‌های مختلف، به‌ویژه سلامت، مواجه هستیم که بررسی آنها به پژوهش‌های فقهی و نوآوری نیاز دارد.
وی افزود: همکاری میان حوزه‌های علمیه، دانشگاه‌ها، مراکز تحقیقاتی، دستگاه‌های اجرایی و بخش صنعت باید تقویت شود تا امکان بررسی مسائل جدید و تدوین راهکارهای متناسب با نیازهای روز فراهم شود.
رئیس سازمان غذا و دارو ابراز امیدواری کرد که مباحث علمی و فقهی مطرح‌شده در این همایش به ایجاد همگرایی و هم‌جهتی میان نهادهای مرتبط منجر شود و زمینه شکل‌گیری نظامی کارآمد در حوزه حلال را در کشور فراهم کند تا جمهوری اسلامی ایران بتواند جایگاهی پیشرو در این عرصه در سطح جهانی به دست آورد.
ضرورت هم‌افزایی نهادها برای بهره‌گیری از ظرفیت بازار جهانی حلال
همچنین حسین رستگار، رئیس مرکز تحقیقات حلال در این همایش با تأکید بر ضرورت هم‌افزایی نهادها برای بهره‌گیری از ظرفیت بازار جهانی حلال، گفت: حلال امروز از یک موضوع صرفاً دینی و فقهی فراتر رفته و حوزه‌های اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی و سلامت را دربر گرفته است، ازاین‌رو، همکاری حوزه‌های علمیه، صنعت، دانشگاه و حاکمیت برای توسعه این حوزه در کشور ضروری است.
وی اظهار کرد: موضوع حلال در گذشته بیشتر از منظر فقهی و احکام شرعی مورد توجه قرار می‌گرفت، اما امروز به عرصه‌های گسترده‌تری وارد شده است. بازار جهانی حلال با گردش مالی حدود هفت هزار میلیارد دلار، کشورهای مختلف را به سمت انجام اقدامات بنیادین و سرمایه‌گذاری در این حوزه سوق داده است.
وی با اشاره به گسترش مفهوم حلال در حوزه سلامت افزود: دامنه این موضوع دیگر به مواد غذایی محدود نیست و فرآورده‌های دارویی، ژن‌درمانی، سلول‌درمانی، محصولات زیستی، فرآورده‌های مرتبط با بافت و محصولات مورد استفاده در درمان ناباروری، از جمله جنین، اسپرم و تخمک، نیز در این حوزه مطرح هستند.
گسترش الزامات حلال در دارو و تجهیزات پزشکی
رئیس مرکز تحقیقات حلال با بیان اینکه حوزه دارو ظرفیت گسترده‌ای برای توسعه فعالیت‌های مرتبط با حلال دارد، گفت: با پیشرفت فناوری‌های پزشکی و تولید فرآورده‌های جدید، ضرورت بررسی الزامات حلال در حوزه‌هایی مانند درمان‌های نوین، محصولات زیستی و فرآورده‌های مورد استفاده در بدن انسان افزایش یافته است.
رستگار ادامه داد: در حوزه محصولات آرایشی و بهداشتی نیز موضوعاتی مانند استفاده از روغن‌ها و رنگ‌های مجاز اهمیت دارد. همچنین در زمینه تجهیزات و ملزومات پزشکی، محصولاتی مانند دریچه‌های قلبی، نخ‌های بخیه و پودرهای استخوانی باید از منظر الزامات مرتبط با حلال مورد توجه قرار گیرند.
وی تأکید کرد: گستردگی این حوزه‌ها نشان می‌دهد که کشور برای پاسخ‌گویی به نیازهای جدید، باید اقدامات زیربنایی و پژوهش‌های هدفمند را در حوزه حلال توسعه دهد.
چهار رکن اصلی توسعه صنعت حلال
رئیس مرکز تحقیقات حلال با اشاره به ضرورت هماهنگی میان بخش‌های مختلف، چهار رکن اصلی توسعه این حوزه را برشمرد و اظهار کرد: نخستین رکن، حوزه‌های علمیه و فقه است که مبانی و ضوابط شرعی را تبیین می‌کنند؛ رکن دوم، صنعت و تولیدکنندگان هستند که محصولات را تولید و عرضه می‌کنند؛ رکن سوم، دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی‌اند که مسئولیت آموزش، پژوهش و توسعه دانش را بر عهده دارند و رکن چهارم، حاکمیت و دستگاه‌های اجرایی هستند که در سیاست‌گذاری و اجرای برنامه‌های مرتبط نقش دارند.
رستگار با تأکید بر اینکه شعار همایش بر هم‌افزایی، هماهنگی و همکاری میان این چهار بخش استوار است، افزود: برای دستیابی به اهداف مشترک باید ظرفیت‌های این بخش‌ها در کنار یکدیگر قرار گیرد. متأسفانه در کشور، بسیاری از مجموعه‌ها به‌صورت جزیره‌ای فعالیت می‌کنند و همین مسئله مانع دستیابی به نتایج مطلوب می‌شود.
سهم اندک ایران از بازار جهانی حلال
وی با اشاره به ظرفیت‌های ایران در این حوزه گفت: با وجود توانمندی‌ها و ظرفیت‌های گسترده کشور، سهم ایران از بازار جهانی حلال بسیار اندک است و حتی به یک درصد نیز نمی‌رسد. این وضعیت با جایگاه و ظرفیت‌های جمهوری اسلامی ایران و جهان اسلام تناسب ندارد.
رئیس مرکز تحقیقات حلال ابراز امیدواری کرد که این همایش نقطه آغاز حرکت منسجم‌تری برای توسعه صنعت حلال در کشور باشد و افزود: با همکاری وزارتخانه‌های مرتبط، سازمان غذا و دارو و سایر نهادهای مسئول، می‌توان زمینه حرکت به سمت جایگاهی متناسب با ظرفیت‌های ایران را فراهم کرد.
تشکیل شبکه ملی حلال برای هماهنگی میان نهادها
رستگار در ادامه از برنامه‌ریزی برای ایجاد شبکه ملی حلال خبر داد و گفت: یکی از اهداف این همایش، فراهم کردن زمینه تشکیل شبکه‌ای است که بتواند نهادها و مجموعه‌های فعال در این حوزه را گرد هم آورد و بستر همکاری و پیگیری اهداف مشترک را فراهم کند.
وی ابراز امیدواری کرد که با ایجاد این شبکه، تعامل میان حوزه‌های علمیه، صنعت، دانشگاه و حاکمیت تقویت شود و فعالیت‌ها در مسیر مشترکی برای توسعه صنعت حلال، ارتقای سلامت و بهره‌گیری از ظرفیت‌های اقتصادی این بازار قرار گیرد.