ترکیب مالدینی، کاکا و شوچنکو می‌توانست تاریخ‌ساز شود؛ اما فینال استانبول سرنوشت یکی از پرقدرت‌ترین تیم‌های میلان را برای همیشه تغییر داد.
طرفداری | آث میلانِ فصل ۲۵-۲۰۲۴ با یکی از پرستاره‌ترین ترکیب‌های تاریخ فوتبال به فینال لیگ قهرمانان اروپا رسید، اما شکست مقابل لیورپول در استانبول، این تیم را از کسب هر دو جام بزرگ آن فصل محروم کرد؛ به گزارش گل، تیمی که در سال ۲۰۰۵ ناکام ماند، از تیم قهرمان میلان در فینال آتن در سال ۲۰۰۷ قوی‌تر بود.
پائولو مالدینی، مدافع افسانه‌ای میلان، در فینال ۲۰۰۷ با وجود ۳۸ سال سن و نیاز فوری به جراحی زانو بازی کرد؛ برای تحمل درد، مسکن زیادی مصرف کرده بود. دو سال پیش از آن، میلان در استانبول پس از آنکه در نیمه نخست ۳ بر صفر از لیورپول پیش افتاد، بازی را به تساوی کشاند و در ضربات پنالتی شکست خورد. مالدینی درباره اهمیت آن فینال برایش گفت:
همه‌چیز برای از دست دادن داشتیم؛ چون اگر دوباره به لیورپول می‌باختیم، فراموش کردنش خیلی سخت می‌شد.
میلان در سال ۲۰۰۷ با نتیجه ۲ بر ۱ لیورپول را در آتن شکست داد و قهرمان شد؛ با این حال، کارلو آنچلوتی و کلارنس سیدورف پس از بازی پذیرفتند که تیم نمایش چندان خوبی نداشته است. جنارو گتوزو، هافبک میلان، پس از آن پیروزی گفت:
حالا نوبت ماست که جشن بگیریم.
با وجود آن قهرمانی، شکست استانبول همچنان سایه‌اش را بر خاطره میلان انداخت. کاکا تیم قهرمان ۲۰۰۷ را «تیمی زیبا» توصیف کرده بود، اما کیفیت آن با ترکیب سال ۲۰۰۵ قابل قیاس نبود. جیمی کرگر، مدافع پیشین لیورپول، هنگام مرور ترکیب میلان پیش از فینال استانبول چنین ارزیابی‌ای از آن داشت:
وقتی به آن تیم نگاه می‌کنید، به عکس تیمی پیش از فینال، فکر می‌کنید یکی از بهترین تیم‌های آن دوره است؛ نه، یکی از بهترین تیم‌هایی که تا به حال وجود داشته است.
ترکیبی پرستاره با هدف فتح اروپا
میلان در سال ۲۰۰۳ یوونتوس را در فینال لیگ قهرمانان اروپا در منچستر شکست داده بود و در استانبول برای سومین قهرمانی پیاپی در این رقابت‌ها تلاش می‌کرد. یک فصل پیش از فینال ۲۰۰۵، این تیم در مرحله یک‌چهارم نهایی دپورتیوو لاکرونیا را در سن‌سیرو ۴ بر ۱ برد، اما در بازی برگشت در ریازور ۴ بر صفر شکست خورد؛ فروپاشی‌ای که آنچلوتی را غافلگیر کرد. سرمربی میلان پس از آن باخت گفت:
این چیزی نبود که انتظارش را داشته باشیم.
آنچلوتی درباره واکنش مورد نیاز تیمش در آن مقطع نیز گفت:
این اتفاق توضیح‌پذیر نیست و باید در این لحظه ناامیدی، نیروی لازم را پیدا کنیم تا دوباره به مسیر برگردیم و روی لیگ تمرکز کنیم.
میلان همان کار را کرد و نخستین قهرمانی لیگ خود را پس از پنج سال به دست آورد؛ این تیم در پایان فصل ۱۱ امتیاز از رم، نزدیک‌ترین رقیبش، جلوتر بود. تابستان ۲۰۰۴، یپ استام از لاتزیو به خط دفاعی اضافه شد و هرنان کرسپو نیز با قراردادی قرضی از چلسی به میلان آمد. با چنین تقویتی، ترکیب آنچلوتی از مدعیان اصلی قهرمانی در سری آ و اروپا به شمار می‌رفت.
دیدا دروازه‌بان میلان بود و خط دفاعی را کافو، استام، آلساندرو نستا و مالدینی تشکیل می‌دادند. آندره‌آ پیرلو، گتوزو و سیدورف در میانه میدان بازی می‌کردند و کاکا پشت سر دو مهاجم گلزن، کرسپو و آندری شوچنکو، به تیم خلاقیت می‌داد. روی کاغذ، این گروه ستاره‌ها توانایی فتح لیگ و لیگ قهرمانان را داشت؛ مدتی طولانی هم به نظر می‌رسید که به هر دو هدف خواهد رسید.
فشار رقابت‌ها و خستگی در آستانه فینال
فصل بی‌نقصی در کار نبود. میلان در خانه لیورنو و سیه‌نا شکست خورد و برابر مسینا، بولونیا و برشا امتیاز از دست داد؛ با این حال، پایان آوریل را در صدر سری آ گذراند، هرچند تنها به‌دلیل تفاضل گل بالاتر از یوونتوس بود. هم‌زمان، در نیمه‌نهایی لیگ قهرمانان نیز از بازی رفت مقابل آیندهوون ۲ بر صفر پیش بود. در همین مقطع، فشار رقابت اروپایی و جدال نزدیک با یوونتوس برای قهرمانی لیگ، آثار خود را نشان داد.
در ۴ مه ۲۰۰۵، میلان در بازی برگشت نیمه‌نهایی در آیندهوون ۳ بر ۱ به پی‌اس‌وی باخت، اما با قانون گل زده در خانه حریف به فینال رسید؛ گل دقیقه ۹۱ ماسیمو آمبروزینی سرنوشت‌ساز بود. آنچلوتی درباره شرایط تیم در آن مسابقه گفت:
وقتی ۲ بر صفر عقب افتادیم، خیلی ترسیده بودیم.
او در ادامه درباره واکنش بازیکنانش به دشواری بازی افزود:
مهم‌ترین ویژگی تیمم این است که حتی وقتی عقب می‌افتند، به بازی ادامه می‌دهند. نبرد بزرگی برابر تیمی بسیار خوب بود.
چهار روز بعد، میلان در خانه با یک گل به یوونتوس باخت؛ دیوید ترزگه گل پیروزی را زد. با تساوی‌های بعدی برابر لچه و پالرمو، میلان پنج روز پیش از فینال لیگ قهرمانان قهرمانی سری آ را هم به یوونتوس واگذار کرد. خستگی ذهنی و بدنی تیم درست در حساس‌ترین مقطع فصل آشکار شده بود.
نیمه اول رؤیایی و بازگشت تاریخی لیورپول
میلان با وجود افت اخیرش، در استانبول مدعی اصلی پیروزی محسوب می‌شد. لیورپول فصل لیگ برتر را در رتبه پنجم به پایان رسانده و ۳۷ امتیاز کمتر از چلسی قهرمان گرفته بود؛ با این حال، تیم رافائل بنیتس با عبور از چلسی و یوونتوس به ششمین فینال جام اروپا رسیده بود. یپ استام پیش از مسابقه از حریف و بازیکنان کلیدی‌اش گفت:
لیورپول تیمی متعادل است و در همه خطوط بازیکنان باکیفیتی دارد. به‌عنوان یک تیم، خیلی خوب دفاع می‌کنند و جیمی کرگر مدافعی درجه‌یک است. استیون جرارد احتمالاً نیروی محرک اصلی‌شان در میانه میدان است و میلان باروش و ژبری سیسه هم به‌خاطر سرعت و تحرکشان در خط حمله خطرناک‌اند؛ پس باید مراقب باشیم. بعضی‌ها می‌گویند آث میلان بخت اول است، اما به نظرم پیش‌بینی این بازی دشوار است.
با این حال، نیمه نخست یک‌طرفه پیش رفت. میلان کمتر از ۶۰ ثانیه پس از شروع بازی با ضربه والی مالدینی روی یک ضربه آزاد از جناح راست به گل رسید. استیون جرارد بعدها درباره کیفیت بازیکنان حریف گفت:
آن‌ها مالدینی، پیرلو، سیدورف، شوچنکو، کاکا را داشتند… در هر پست یکی از بهترین بازیکنان دنیا را در اختیار داشتند.
کاکا با پاسی عمقی از نیمه زمین خودی، کرسپو را در موقعیت گل قرار داد و مهاجم آرژانتینی با ضربه‌ای چیپ توپ را از بالای سر یرژی دودک به تور رساند. این گل، یک دقیقه پیش از پایان نیمه اول، نتیجه را ۳ بر صفر کرد. جان آلدریج، مهاجم پیشین لیورپول، در آن لحظه گفت:
کار تمام است. با تأسف باید بگویم که به یک معجزه نیاز داریم.
لیورپول همان معجزه را رقم زد. تغییرات تاکتیکی بنیتس در بین دو نیمه و تسلیم نشدن جرارد، در بازگشت تیم نقش داشتند. جرارد ابتدا اختلاف را کم کرد و دو دقیقه بعد، ضربه از راه دور ولادیمیر اشمیتسر از کنار دیدا گذشت. سپس گل سوم لیورپول بازی را به تساوی کشاند. مالدینی بعدها شایعه جشن گرفتن بازیکنان میلان در رختکن بین دو نیمه را رد کرد. او درباره فضای آن رختکن گفت:
همه با فریاد وارد رختکن شدیم، چون به‌شدت مضطرب بودیم؛ آنچلوتی مجبور شد دخالت کند و فریاد بزند تا ساکت شویم.
مالدینی درباره ادعای جشن گرفتن بازیکنان میلان نیز توضیح داد:
گفتند داشتیم جشن می‌گرفتیم، اما من به‌عنوان کاپیتان هرگز اجازه چنین کاری را نمی‌دادم و هم‌تیمی‌هایم هم چنین کاری نمی‌کردند. این حرف‌ها هیچ ربطی به واقعیت ندارد؛ تقریباً احمقانه است که حتی بخواهیم درباره‌شان حرف بزنیم.
کافو از اثر گل‌های لیورپول بر تیم میلان گفت:
ضربه‌اش را حس کردیم.
او واکنش تیم پس از گل سوم حریف را هم این‌طور توصیف کرد:
بعد از اینکه گل سوم را زدند، واقعاً نمی‌توانستیم باور کنیم.
میلان پس از بازگشت لیورپول دوباره بازی را در دست گرفت، اما دودک در موقعیتی نزدیک، ضربه شوچنکو را مهار کرد؛ کافو گفته بود حتی پیش از آغاز ضربات پنالتی می‌دانست کار از دست رفته است. میلان سه ضربه از پنج پنالتی‌اش را از دست داد و لیورپول در ضربات پنالتی ۳ بر ۲ به پیروزی رسید و پنجمین جام اروپایی‌اش را فتح کرد.
شکستی که با قهرمانی ۲۰۰۷ پاک نشد
آنچلوتی گفت میلان در بیشتر دقایق فینال نمایش درخشانی داشته و شکستش را با افتخار پذیرفت. با این حال، شدت تلخی نتیجه برای بازیکنان چنان بود که کرسپو فضای پس از بازی را به یک مراسم سوگواری تشبیه کرد. مالدینی یک سال طول کشید تا بتواند بازی را دوباره تماشا کند. او درباره آن بازبینی گفت:
فقط آن موقع بود که فهمیدم واقعاً چقدر خوب بازی کرده بودیم.
مالدینی درباره عملکرد میلان و حس باقی‌مانده از آن شب در استانبول افزود:
حدود ۱۱۰ دقیقه از ۱۲۰ دقیقه بازی را در اختیار داشتیم. اما همه‌چیز دوباره یادم انداخت که فوتبال چقدر عجیب و بی‌رحم است.
آنچلوتی بعدها تیم قهرمان ۲۰۰۷ را با ترکیب ناکام ۲۰۰۵ مقایسه کرد و گفت:
در سال ۲۰۰۷ انگیزه فوق‌العاده‌ای داشتیم، اما با اراده قهرمان شدیم، نه با کیفیت. تیم ۲۰۰۷ از نظر فنی پایین‌تر از تیم ۲۰۰۵ بود.
تا زمان فینال آتن، شوچنکو، استام و کرسپو دیگر در میلان نبودند و کافوی ۳۶ساله نیز جایگاهش را در ترکیب اصلی از دست داده بود؛ بازیکنانی چون مالدینی، پیرلو، سیدورف، گتوزو و کاکا همچنان مهره‌های اصلی بودند. میلان در فینال ۲۰۰۷ با وجود پیروزی ۲ بر ۱، برای غلبه بر لیورپولی که دو برابر این تیم شوت زد، به تلاش زیادی نیاز داشت.
ناکامی استانبول همچنان در ذهن بازیکنان میلان باقی ماند. پیرلو گفته بود آن شکست هنوز هر از گاهی مثل دردی آزاردهنده به سراغش می‌آید. دیگو مارادونا نیز درباره بازگشت لیورپول و برتری میلان در نیمه نخست گفته بود:
حتی تیم ملی برزیلِ قهرمان جام جهانی ۱۹۷۰ هم نمی‌توانست وقتی میلان ۳ بر صفر پیش بود، چنین بازگشتی انجام دهد. در فوتبال بازگشت‌هایی مثل این دیده‌ام، اما هرگز مقابل تیمی که به‌وضوح از آث میلان برتر باشد.
میلانِ ۲۰۰۵ می‌توانست یکی از بزرگ‌ترین قهرمانان تاریخ لیگ قهرمانان باشد، اما آن فصل بدون قهرمانی در سری آ یا اروپا به پایان رسید و بازگشت لیورپول در استانبول به یکی از فروپاشی‌های به‌یادماندنی فوتبال تبدیل شد. مالدینی درباره ماندگاری آن شکست گفت:
در هشت فینال جام اروپا بازی کردم و پنج‌بار قهرمان شدم، اما انگار مردم فقط همان یکی را به یاد می‌آورند. آن شکست اثری پاک‌نشدنی گذاشت.