آب نماد پاکی بود و در آیین‌های دینی برای شست‌وشو و تطهیر به کار می‌رفت؛ این امر پیوند مستقیم پاکی جسم و روح با آب را نشان می‌دهد. آب همچنین نماد باروری، زایش و آبادانی بود.
توریسم آنلاین : محمد خلیل (رضا) محمودی، مدیر داخلی مجموعه میراث جهانی بیشاپور / معبد آناهیتا در بیشاپور یکی از برجسته‌ترین نمونه‌های معماری ساسانی است که هم از نظر آیینی و هم از منظر مهندسی آب اهمیت دارد. آناهیتا ایزدبانوی آب، باروری، پاکی و زیبایی و از محبوب‌ترین ایزدان آریایی است. این معبد در سده‌ی سوم میلادی، در زمان شاپور اول ساسانی، ساخته شد و چنان طراحی شده که آب رودخانه‌ی شاپور بتواند به درون آن راه یابد.
بنا در گودی حدود شش متر پایین‌تر از سطح اصلی ساخته شده است تا آب از طریق تونلی حفرشده، به‌طور طبیعی و بدون نیاز به پمپاژ وارد فضای مقدس شود. آب پس از گردش در محیط معبد، از خروجی‌های تعبیه‌شده دوباره به رودخانه بازمی‌گشت. این ترتیب، آگاهی مهندسان ساسانی را از کنترل جریان و بهره‌گیری هدفمند از آب در کارکرد آیینی و عملیاتی بنا نشان می‌دهد.
معبد بنایی مکعبی‌شکل با اضلاع ۱۴ متری و بدون سقف است. این طرح امکان جریان نور و هوا و گردش آب را فراهم می‌کرد، از حبس رطوبت جلوگیری می‌کرد و فضای آیینی را به آسمان و آب پیوند می‌داد.
این ویژگی‌ها معبد را به فضایی نیمه‌باز با کارکرد آیینی ـ آبی تبدیل کرده و ترکیبی کم‌نظیر از معماری و هیدرولوژی را در میان سازه‌های ساسانی پدید آورده است.
کانال‌ها و آبراهه‌های سنگی، آب را از رودخانه به معبد می‌رساندند، سطح آن را تنظیم می‌کردند و آب اضافی را به بیرون هدایت می‌نمودند. این نظام، دقت مهندسی ساسانیان را در مهار جریان آب نشان می‌دهد. درآمیختن مهندسی با نمادگرایی، آن را از یک سازوکار صرفاً فنی فراتر می‌برد؛ زیرا باورهای دینی را با معماری درهم می‌آمیزد، آب را به‌عنوان عنصری مقدس به قلب سازه می‌آورد و معبد را به حوض‌خانه‌ای آیینی و عظیم بدل می‌سازد.
ساخت چنین بنای باشکوهی در کنار ایوان موزاییک و تالار تشریفات، با فناوری‌های پیشرفته‌ی مهندسی، گواهی بر حمایت بی‌دریغ حکومت از آیین‌ها و نیز توان فنی و اقتصادی دولت ساسانی است.
سامانه‌های آبی مجموعه‌ی میراث جهانی بیشاپور، شامل کانال‌ها، آب‌نماها و سازه‌های وابسته، نمونه‌هایی درخشان از مهندسی عصر ساسانی‌اند. پژوهش‌های نوین در حوزه‌ی هیدرولوژی تاریخی و معماری می‌تواند از آنها الگویی برای مدیریت منابع آب امروز بسازد و شهر تاریخی بیشاپور را همچون نمونه‌ای الهام‌بخش در پیوند تاریخ و توسعه‌ی پایدار معرفی کند.