آلن ایر گفت که ایران ممکن است دست به حمله پیش‌دستانه بزند، چون تاکنون دو بار غافلگیر شده است.

به گزارش اقتصادنیوز به نقل از فارس، «آلن ایر» دیپلمات پیشین وزارت خارجه آمریکا و عضو «مؤسسه خاورمیانه» با اشاره به بن‌بست در جنگ آمریکا علیه ایران، گفت دو طرف همچنان امیدوارند با افزایش فشار، طرف مقابل را به عقب‌نشینی وادار کنند.

او تأکید کرد ایران با توجه به اینکه تهدیدی علیه موجودیت جمهوری اسلامی ایران وجود دارد، بعید است تهران از اهرم کنترل تنگه هرمز صرف‌نظر کند.

ایر در گفت‌وگو با شبکه تی‌آرتی ورلد، در پاسخ به پرسشی درباره اوضاع کنونی پیرامون ایران و آمریکا گفت: «بن‌بست و رویارویی. تغییر چندانی در شرایط ایجاد نمی‌شود.»

او افزود: «در مقطعی، آمریکا احتمالاً به ایران حمله خواهد کرد. ایران هم ممکن است دست به حمله پیش‌دستانه بزند، چون تاکنون دو بار غافلگیر شده است. بنابراین، اوضاع امیدوارکننده به نظر نمی‌رسد.»

این دیپلمات پیشین آمریکایی با اشاره به اظهارات اخیر «جی‌دی ونس» معاون رئیس‌جمهور آمریکا درباره احتمال پذیرش سطحی از غنی‌سازی اورانیوم در ایران گفت چنین موضعی می‌تواند به معنای تغییر خطوط قرمز آمریکا در پرونده هسته‌ای باشد.

با این حال وضعیت همچنان در بن‌بست قرار دارد زیرا ایران در شرایط فعلی تمایلی به آغاز مذاکرات درباره موضوع هسته‌ای ندارد و دولت «دونالد ترامپ» نیز این مذاکرات را پیش‌شرط خود قرار داده است.

تنگه هرمز، اهرم راهبردی ایران

ایر در ادامه، کنترل تنگه هرمز را یکی از موانع اصلی حل‌وفصل اختلافات تهران و واشنگتن دانست و گفت ایران پس از جنگ اخیر، از کنترل این آبراه به‌عنوان اهرمی راهبردی برای اعمال فشار بر آمریکا استفاده می‌کند.

او توضیح داد: «ایران از کنترل تنگه هرمز به‌عنوان نوعی اهرم راهبردی استفاده کرده، یعنی راهی برای آسیب زدن به آمریکا از طریق اقتصاد جهانی، با محدود کردن جریان تردد دریایی از این تنگه.»

این دیپلمات سابق آمریکایی تأکید کرد ایران حاضر نیست به‌آسانی از این اهرم صرف‌نظر کند و افزود: «این چیزی نیست که ایران حاضر باشد به‌عنوان یک اهرم چانه‌زنی از آن دست بکشد.»

ایر گفته منظور ایران از آمادگی برای بازگشایی تنگه هرمز، بازگشت به ترتیباتی است که در تفاهم‌نامه اسلام‌آباد پیش‌بینی شده؛ ترتیباتی که بر اساس آن، تردد دریایی مطابق سازوکارهای مورد نظر ایران انجام می‌شود و ایران و عمان درباره نحوه کنترل بلندمدت این آبراه مذاکره می‌کنند.

نبرد موجودیتی

دیپلمات پیشین آمریکایی در ادامه و در پاسخ به سوالی درباره وضعیت تنگه هرمز پیش ازجنگ گفت: «تنگه هرمز برای مدت بسیار طولانی باز بوده است. ایران هم تمایلی به بستن آن نداشت. اما کسانی که اکنون ایران را اداره می‌کنند، در یک سال و نیم گذشته دو بار مورد حمله قرار گرفته‌اند. از نگاه آنها، این یک نبرد بر سر موجودیت است. آنها فکر می‌کنند آمریکا و اسرائیل در تلاش‌اند جمهوری اسلامی ایران را سرنگون کنند.»

ایر افزود: «بنابراین، مسئله تا این اندازه به منصفانه بودن موضوع مربوط نیست، بلکه مسئله بقاست.»

او مدعی شد که «ایران ابزار بازدارندگی راهبردی دیگری جز دو مورد ندارد: کنترل تنگه هرمز و تهدید به بمباران زیرساخت‌های انرژی کشورهای حوزه خلیج فارس. همین‌ها را در اختیار دارد.»

ایر در ادامه گفت با توجه به تصور ایران مبنی بر اینکه آمریکا به فشارهای خود ادامه خواهد داد، بعید است تهران حاضر شود از این ابزارها صرف‌نظر کند.

مذاکره‌ای در جریان نیست

این دیپلمات پیشین وزارت خارجه آمریکا در بخش دیگری از این گفت‌وگو، درباره ادعای ادامه مذاکرات میان تهران و واشنگتن گفت آنچه در حال حاضر جریان دارد، به معنای واقعی کلمه مذاکرات نیست.

ایر با اشاره به تجربه خود در مذاکرات هسته‌ای ایران در دولت «باراک اوباما» گفت: «وقتی در دولت اوباما در مذاکرات هسته‌ای با ایران مشارکت داشتم، این مذاکرات پنج سال ادامه یافت و دو سال از آن به گفت‌وگوهای مستقیم اختصاص داشت.»

او درباره وضعیت کنونی افزود: «آنچه میان دولت ترامپ و ایران در جریان است، عمدتاً تبادل پیام از طریق قطر و شاید پاکستان است. حجم مذاکراتی که اکنون انجام می‌شود، بسیار ناچیز است.»

به گفته این دیپلمات پیشین آمریکایی، اگرچه این تبادل پیام‌ها ادامه دارد، اما به‌جز اظهارات ونس درباره احتمال پذیرش سطحی از غنی‌سازی در ایران، هیچ‌یک از دو طرف نشانه‌ای از آمادگی برای تغییر خطوط قرمز خود بروز نداده‌اند.

او در پایان گفت: «مسئله واقعاً این نیست که دو طرف یکدیگر را درک نمی‌کنند، مسئله این است که هر دو طرف فکر می‌کنند اگر فقط کمی فشار بیشتری وارد کنند، طرف مقابل شروع به دادن امتیاز خواهد کرد.»