افکار عمومی آمریکا با طرد سیاستهای جنگطلبانه هیئت حاکمه واشنگتن، مخالفت صریح خود را با هرگونه ماجراجویی نظامی علیه ایران ابراز کرده؛ رویکردی که بر بستر بحرانهای اقتصادی و نقض آشکار حقوق بینالملل ابعاد تازهای به خود گرفته است.
اختلاف میان هیئت حاکمه واشنگتن و بدنه جامعه آمریکا درباره سیاستهای مداخلهجویانه در منطقه غرب آسیا به اوج خود رسیده است.
در حالی که ساختار قدرت در آمریکا همچنان بر ابزارهای نظامی و تحریمها تاکید دارد، تازهترین آمارها و نظرسنجیهای انجامشده در این کشور نشان میدهند که افکار عمومی آمریکا بهشدت با تداوم یا خیز به سوی تجاز نظامی و درگیری با ایران مخالف است. این مخالفت، بیش از هر چیز بر بستر نگرانیهای شدید اقتصادی و آگاهی فزاینده نسبت به پیامدهای فاجعهبار حقوق بشری و نقض صریح حقوق بینالملل توسط ارتش آمریکا شکل گرفته است.
شکست دکترین نظامی؛ وقتی جامعه آمریکا نه میگوید
تغییر رفتار افکار عمومی آمریکا در قبال منازعات نظامی بینالمللی، دیگر یک حس مجرد نیست بلکه به آماری سخت و انکارناپذیر تبدیل شده است.
موسسه تحلیلی ایپسوس (Ipsos) در تازهترین ارزیابیهای خود که بر روی افکار عمومی مردم آمریکا انجام داده، نشان میدهد بیش از نیمی از مردم این کشور (حدود ۵۳ درصد) به صراحت اعلام کردهاند که اقدام نظامی و درگیری کشورشان با ایران ارزش هزینهها و پیامدهای پرداختی را نداشته است.
طبق دادههای افکارسنجی این مرکز، بیش از ۶۶ درصد از مردم آمریکا خواستار خروج سریع و پایان دادن واشنگتن به مداخلهجوییهای نظامی در منطقه خاورمیانه هستند، حتی اگر این امر به معنای عدم دستیابی به تمامی اهداف ادعایی کاخ سفید باشد. افزایش بیسابقه تورم، گرانشدن سوخت و فرسایش مالی باعث شده جامعه آمریکا جنگ در خارج از مرزها را بار سنگینی بر دوش سفرههای خود ببیند.
از منظری ریشهایتر و با استناد به مبانی حقوق بینالملل، جنگ و توسل به زور براساس منشور ملل متحد (بهویژه بند ۴ ماده ۲) ممنوع است، مگر در موارد دفاع مشروع براساس ماده ۵۱ که آن هم دارای حدود دقیق است.
تجاوزها و تهدیدهای نظامی پیوسته واشنگتن، هیچگونه توجیه قانونی از منظر بینالمللی نداشته و همین موضوع جامعه حقوقی و نهادهای حقوق بشری آمریکا را بیش از پیش فعال کرده است.
از دیدگاه نظریهپردازان، این بنبست نظامی قابل پیشبینی بوده است.
جان مرشمایر، کارشناس و استاد روابط بینالملل دانشگاه شیکاگو، در تحلیلهای اخیر خود پیرامون تنشها میان آمریکا و ایران تاکید میکند که آمریکا در یک دام گرفتار شده است. مرشمایر صراحتا تاکید کرد که تعریف واشنگتن و تلآویو از پیروزی هدفی دستنیافتنی است.
به باور مرشمایر، آمریکا ابزار لازم برای تسلیم کردن کشوری با وسعت، ظرفیت و موقعیت ایران را ندارد و تداوم فشار نظامی و اقتصادی صرفا به شکستهای راهبردی بیشتر برای واشنگتن و نارضایتیهای عمیقتر داخلی در خود آمریکا خواهد انجامید.
جنایت میناب؛ نقض نظاممند حقوق بشر
بخش عمدهای از انزجار جامعه آمریکا از جنگطلبی هیئت حاکمه آمریکا، به گزارشهای متعددی بازمیگردد که از فجایع انسانی و نقض حقوق بینالملل بشردوستانه منتشر میشود.
حقوق بینالملل بشردوستانه و کنوانسیونهای چهارگانه ژنو اصل تفکیک میان اهداف نظامی و غیرنظامی و اصل تناسب را الزامآور میدانند؛ موضوعی که در اقدامهای نظامی آمریکا بارها زیر پا گذاشته شده است.
تصویر فاجعهبار این اقدام نظامی زمانی شفافتر شد که اخبار مربوط به فاجعه جنایت حمله به مدرسه شجره طیبه در میناب بازتابی گسترده یافت.
رویترز در گزارشی با اشاره به واکنشهای سیاسی در واشنگتن افشا کرد که موجی از انتقادهای شدید در میان نمایندگان کنگره آمریکا شکل گرفته است.
- بیشتر بخوانید:
- نقش غرب در تامین تسلیحات مورد نیاز برای جنایت صدام علیه ایرانیان
- ماجرای توقف کمکهای نظامی آمریکا به رژیم صهیونیستی؛ نمایش یا واقعیت؟
در همین راستا، جیسون کرو نماینده کنگره به همراه بیش از ۱۲۰ نماینده دیگر با ارسال نامهای رسمی به پنتاگون خواستار پاسخگویی شفاف درباره حمله به این مدرسه غیرنظامی، کشتار کودکان و بررسی احتمال وقوع جنایت جنگی شده بودند.
همچنین قانونگذاران آمریکایی نسبت به استفاده بیرویه از الگوریتمهای هوش مصنوعی در شناسایی اهداف و بیتوجهی کامل پنتاگون به پروتکلهای حفاظت از غیرنظامیان هشدار دادهاند؛ موضوعی که نشان میدهد هیئت حاکمه آمریکا حتی مقررات مصوب خود و معاهدههای بینالمللی را فدای ماجراجوییهای نظامی کرده است.
شکست مشروعیت جنگطلبی در اندیشکدهها و افکار عمومی
سیاست جنگطلبی آمریکا نه تنها در حوزه عملیاتی و حقوقی شکست خورده، بلکه مشروعیت خود را در بدنه جامعه و اندیشکدههای آمریکا نیز از دست داده است.
اندیشکده موسسه امور جهانی در تحلیل اخیر خود درباره رفتار انتخاباتی و نگرش جامعه آمریکا تصریح کرد که رویکرد نظامیگرایانه هیئت حاکمه آمریکا به یک وزنه سنگین منفی برای سیاستمداران تبدیل شده است. براساس گزارشهای این موسسه، اکثریت قاطع افکار عمومی اعلام کردهاند که حمایت یک نامزد انتخاباتی از درگیری و جنگ با ایران، علت اصلی رای ندادن آنها به آن فرد بود.
این آمارها بهخوبی اثبات میکند که افکار عمومی آمریکا دیگر حاضر نیستند هزینههای هنگفت مالی و انسانی جنگهای نامشروع را برعهده بگیرند. افشای جنایتهای غیرانسانی، ضربههای سنگین اقتصادی به خریدار داخلی، و هشدارهای تحلیلی کارشناسان، همگی گواهی بر این حقیقت هستند که دکترین زورگویی و جنگطلبی واشنگتن نه تنها در عرصه بینالمللی با منشور ملل متحد و حقوق بشر در تعارض است، بلکه در داخل خاک آمریکا نیز کاملا شکست خورده و مردود شده است.
