مسکو - ایرنا - سران اتحادیه کشورهای مستقل مشترک‌المنافع روز جمعه در پایان نشست خود در مرکز گردشگری «آوازه» در ترکمن‌باشی ترکمنستان، بر تقویت همکاری و پیوندهای دوستی و همچنین گسترش همکاری برای تأمین امنیت منطقه اوراسیا تأکید و ۱۵ سند همکاری امضا کردند.
به گزارش ایرنا، در این بیانیه آمده است: امضای توافقنامه تأسیس اتحادیه کشورهای مستقل مشترک‌المنافع و اعلامیه آلما-آتا (آلماتی کنونی)، پایه و اساس حفظ روابط تاریخی بین مردم این کشورها را بنا نهاده و انتقال به الگوی جدیدی را برای توسعه بیشتر همکاری‌های سودمند متقابل، تقویت روابط دوستانه و همسایگی خوب بین این کشورها بر اساس برابری حاکمیتی تضمین کرده است.
بنا بر گزارش تارنمای اتحادیه کشورهای مستقل مشترک‌المنافع، در این بیانیه که به امضای رؤسای جمهور روسیه، ترکمنستان، جمهوری آذربایجان، بلاروس، قرقیزستان، قزاقستان، تاجیکستان، ازبکستان و نخست‌وزیر ارمنستان رسید، تأکید شده است: امروز و همزمان با دگرگونی روابط بین‌الملل، کشورهای مستقل مشترک‌المنافع، مشارکت استراتژیک بین کشورهای عضو خود را تضمین می‌کنند و به عنوان بستری منحصر به فرد برای گفتگو در حال توسعه هستند، جایی که تعامل بر اساس اصول برابری و احترام متقابل بنا شده است.
کشورهای مستقل مشترک‌المنافع با استقبال از گسترش همکاری با سایر سازمان‌های بین‌المللی در منطقه اوراسیا اعلام کردند: سازوکارهای نهادی قوی، چارچوب قانونی و ساختارهای کارآمد ایجاد شده در کشورهای مشترک‌المنافع، همکاری موفق بین کشورهای علاقه‌مند را در تأمین امنیت امکان‌پذیر می‌کند.
در این بیانیه از امنیت مرزی، مبارزه با تروریسم بین‌المللی، جرایم فراملی، قاچاق غیرقانونی اسلحه و مواد مخدر، مبارزه با فساد و پولشویی، قاچاق انسان و مهاجرت غیرقانونی، پیشگیری و واکنش اضطراری و جرایم سایبری به عنوان زمینه‌های همکاری بین کشورهای عضو این اتحادیه یاد شده است.
سران کشورهای مستقل مشترک‌المنافع در بخش دیگری از این بیانیه، اراده خود را برای تقویت بیشتر همکاری‌های جامع در حوزه‌های مختلف در این کشورها از جمله تقویت بیشتر روابط سیاسی، اقتصادی، فناوری و فرهنگی – بشردوستانه اعلام کردند.
در این بیانیه، طرفین آمادگی خود را برای بهبود کارایی تجارت آزاد کالا و خدمات کشورهای مشترک‌المنافع و ارائه محصولات تولید مشترک به بازارهای ثالث و تقویت همکاری‌های صنعتی اعلام و بر آمادگی خود برای تبادل تجربیات و فناوری اعلام کردند.
سران کشورهای مستقل مشترک‌المنافع همچنین تأکید کردند: برای حفظ ثبات اقتصادی در کشورهای عضو و به حداقل رساندن تأثیر شوک‌های خارجی، لازم است امنیت اقتصادی افزایش یابد و رویکردهای همکاری بیشتر بین کشورهای عضو علاقه‌مند در بخش‌های مالی، انرژی، صنعتی، کشاورزی، مواد غذایی، فرآوری، حمل و نقل و محیط زیست و همچنین در استفاده از فناوری‌های اطلاعات و ارتباطات، از جمله هوش مصنوعی، بهبود یابد.
تأکید بر ارتقای وضعیت اشتغال و دسترسی به حقوق اجتماعی و کارگری برای شهروندان کشورهای مشترک‌المنافع که در کشورهای عضو این اتحادیه کار می‌کنند و همچنین اعضای خانواده آنها، از دیگر بندهای این بیانیه بود.
سران این کشورها که پیش‌تر و قبل از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی در قالب این اتحادیه متحد بودند، همچنین حفظ یاد و خاطره پیروزی مردم شوروی در جنگ جهانی را به عنوان یکی از اهداف کلیدی همکاری بین کشورهای خود تعیین کردند.
در پایان این اجلاس که برای نخستین بار با دعوت از رئیس‌جمهوری اسلامی ایران همراه بود، سران کشورهای مستقل مشترک‌المنافع ۱۵ سند همکاری امضا کردند.
تعیین ازبکستان به عنوان رئیس دوره‌ای آتی اتحادیه کشورهای مستقل مشترک‌المنافع، اعلام سال ۲۰۲۸ میلادی به عنوان سال توسعه اجتماعی و کیفیت زندگی در کشورهای عضو و اعلام سال ۲۰۲۹ میلادی به عنوان سال اتصال حمل و نقل کشورهای مستقل مشترک المنافع از جمله این اسناد بود.
تصمیم سران درباره اقدامات برای ایجاد تصویر مثبت از کشورهای مستقل مشترک‌المنافع در فضای اطلاعاتی جهان، برگزاری سرشماری جمعیت در کشورهای عضو در سال ۲۰۳۰ میلادی، پروتکل اصلاح توافقنامه همکاری در مبارزه با جرایم حوزه فناوری اطلاعات، حفظ حافظه تاریخی، توسعه تعامل اطلاعاتی در مبارزه با جرایم ارتکابی با استفاده از فناوری‌های اطلاعات و ارتباطات نیز به تصویب سران این اتحادیه رسید.
نشست سران کشورهای مستقل مشترک‌المنافع (همسود) روز جمعه در حالی در منطقه گردشگری آوازه در ترکمنستان برگزار شد که اعضای این سازوکار همکاری منطقه‌ای، رئیس‌جمهوری اسلامی ایران را برای نخستین بار به اجلاس خود دعوت کرده بودند.
این نشست پس از عکس دسته جمعی که در آن مسعود پزشکیان رئیس‌جمهور در کنار رؤسای جمهور روسیه، ترکمنستان، جمهوری آذربایجان، بلاروس، قرقیزستان، قزاقستان، تاجیکستان، ازبکستان و نخست‌وزیر ارمنستان حضور داشت، در قالب محدود آغاز شد. این نشست سپس در قالبی گسترده‌تر ادامه خواهد یافت و برای اولین بار، رئیس جمهور ایران به عنوان مهمان به نشست رهبران کشورهای مستقل مشترک المنافع پیوست.
کشورهای مستقل مشترک‌المنافع یا اتحادیه کشورهای مستقل همسود (CIS)، یک سازمان منطقه‌ای بین‌دولتی در اوراسیا است که پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی در سال ۱۹۹۱ تشکیل شد. هدف این اتحادیه، تقویت همکاری در زمینه‌های اقتصادی، سیاسی و نظامی بین کشورهای عضو است.