آیا ممکن است آمریکا با بمب اتمی به ایران حمله شود؟/ هراسی که از خودِ گزینه خطرناک‌تر است
این روزها پرتکرارترین پرسش این است: پاسخ کوتاه من: حمله هسته‌ای به ایران را گزینه‌ای واقعی و فیصله‌بخش نمی‌دانم. آنچه جدی است، عملیات روانی و رسانه‌ای گسترده‌ای است که می‌خواهد این هراس را در جامعه فراگیر کند.
بخش مهمی از این موج نگرانی، محصول یک کمپین جنگ شناختی است. ترس، مهم‌ترین اهرم برای پایین آوردن تاب‌آوری جامعه است. بزرگ کردن سناریوی «اگر بمب اتم زدند چه می‌شود؟» — حتی با نیت خیر — بی‌احتیاطی واضح و بازی در زمین دشمن است.
چرا حمله هسته‌ای به ایران گزینه فیصله‌بخش نیست؟
1- جغرافیا: ایران سرزمینی پهناور و کوهستانی است؛ مثل ژاپن نیست. حتی در فرض محال استفاده از یک سلاح هسته‌ای، جنگ پایان نمی‌یابد؛ ایران قطعاً سلاح هسته‌ای خواهد ساخت و با توجه به کوچکی سرزمین‌های اشغالی، یک سلاح برای نابودی تضمین‌شده رژیم اسرائیل کفایت می‌کند.
2- اشاعه: شکستن تابو توسط آمریکا، مجوزی برای روسیه در اوکراین، چین در تایوان و بازیگران کوچک می‌شود؛ یک دومینوی خطرناک که دیر یا زود به خاک آمریکا هم می‌رسد.
3- آلودگی منطقه‌ای: استفاده از سلاح هسته‌ای در ایران، بخش‌های بزرگی از منطقه و متحدان آمریکا را آلوده می‌کند. چرنوبیل در کمتر از ۱۱ ساعت در آلمان دیده شد.
4- معنای راهبردی: استفاده از سلاح هسته‌ای، اعتراف به عجز و شکست نظامی آمریکا با سلاح‌های متعارف است؛ آمریکا در چشم دنیا «هیولای وحشی» دیده می‌شود که باید مهار شود.
اما باید میان «حمله هسته‌ای» و «جنگ متعارف» تفکیک کرد. اگر جنگی رخ دهد، متعارف خواهد بود. در وضعیت فعلی احتمال جنگ متعارف را بالا می‌دانم: ترامپ احساس تحقیر می‌کند، محاسباتش درباره ایران غلط است، فکر می‌کند می‌تواند پاسخ ایران را کنترل کند و نتانیاهو هم او را به درگیری می‌کشاند.
دو هفته آتی را باید بسیار حساس دانست. سقف زمانی ریسک بالا را حدود دو ماه آینده می‌بینم؛ بعد از آن ریسک کاهش می‌یابد، گرچه هرگز صفر نمی‌شود.
هراس از «بمب اتمی علیه ایران» را کنار بگذاریم و آن را ابزار جنگ شناختی بشناسیم. خطر واقعی، جنگ متعارف است؛ باید برای آن آماده بود، نه اینکه با بزرگ کردن سناریوی هسته‌ای، تاب‌آوری جامعه را هدف گرفت.
* دستیار رییس مجلس در امور راهبردی