یزد -مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان یزد با تشریح اقدامات و برنامه‌های این نهاد، از راه‌اندازی ۲ کتابخانه سیار جدید در این استان در آینده نزدیک خبر داد.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) در یزد، محمدمحسن رفیعی در نشست خبری با اشاره به ظرفیت‌های جدید برای مشارکت خیران در توسعه کتابخانه‌های عمومی اظهار کرد: سامانه «اهدانش» با هدف تسهیل مشارکت خیران در حمایت از کتابخانه‌های عمومی راه‌اندازی شده است. در این سامانه، خیران می‌توانند به‌صورت مشخص نوع کمک و محل هزینه‌کرد آن را از جمله خرید کتاب، تأمین صندلی و تجهیزات، ساخت ساختمان و سایر نیازهای کتابخانه‌ها تعیین کنند.
وی افزود: در نخستین اقدام، مبلغ ۱۰۰ میلیون تومان برای خرید کتاب در مناطق محروم پیش‌بینی شد که این مبلغ در کمتر از چند ماه به‌طور کامل تأمین شد و اکنون در حال پیگیری مراحل اجرایی خرید کتاب برای کتابخانه‌های کمتر برخوردار، به‌ویژه در حوزه کودک و نوجوان هستیم.
رفیعی با دعوت از خیران برای مشارکت در این سامانه بیان کرد: امیدواریم با همراهی خیران و اطلاع‌رسانی مناسب، این ظرفیت توسعه پیدا کند و شاهد اتفاقات مؤثری در حوزه کتابخانه‌های عمومی استان باشیم.
مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان یزد با اشاره به تغییر رویکرد کتابخانه‌ها از مراکز صرفاً امانت‌دهی کتاب به پایگاه‌های فرهنگی و اجتماعی گفت: در سال گذشته بیش از ۱۰ هزار برنامه فرهنگی در کتابخانه‌های عمومی استان برگزار شد که نشان‌دهنده ظرفیت و نقش مهم این مجموعه‌ها در فعالیت‌های فرهنگی جامعه است.
وی برگزاری سه دوره جامع کتاب‌بازی برای اعضای فعال کتابخانه‌ها، اجرای لیگ کتاب در روستاها و برگزاری برنامه‌های ترویجی کتاب‌خوانی را از جمله این اقدامات برشمرد.
رفیعی همچنین به دهمین دوره جشنواره روستاها و عشایر دوستدار کتاب اشاره کرد و گفت: سه روستای نصرآباد، اسفندآباد و روستای برگزیده دیگر استان در این دوره مورد تقدیر قرار گرفتند و برای حمایت از فعالیت‌های فرهنگی آن‌ها، جوایز و اعتبارات مناسبی در نظر گرفته شد.
به گفته وی، برای هر یک از روستاهای برگزیده، ۱۰۰ میلیون تومان اعتبار برای اجرای برنامه‌های فرهنگی اختصاص یافت و همچنین ۱۰۰ میلیون تومان کتاب از سوی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به این کتابخانه‌ها اهدا شد. علاوه بر این، ۵۰ میلیون تومان اعتبار برای تجهیز کتابخانه‌ها و ۳۰۰ میلیون تومان نیز برای حمایت از کتابخانه‌های روستایی در نظر گرفته شد.
مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان یزد در ادامه به برگزاری لیگ کتاب‌بازی اشاره کرد و گفت: این برنامه با استقبال خوبی از سوی کودکان و نوجوانان مواجه شد و پس از برگزاری مراحل مختلف، ۳۴ تیم در مرحله نهایی استان که در نمایشگاه کتاب برگزار شد، با یکدیگر به رقابت پرداختند.
وی افزود: تیم‌های برگزیده این رقابت برای حضور در مرحله ملی معرفی خواهند شد.
رفیعی با اشاره به جذابیت این طرح برای اعضای کتابخانه‌ها اظهار کرد: تلاش کردیم کتاب‌بازی صرفاً به طرح سؤال از محتوای کتاب محدود نشود، بلکه فعالیت‌های متنوع و جذابی در کنار مطالعه و شناخت کتاب طراحی شود تا کودکان و نوجوانان با علاقه بیشتری در این برنامه‌ها شرکت کنند.
وی ادامه داد: با توجه به استقبال از این طرح، پیشنهاد برگزاری لیگ کتاب‌بازی در سطح ملی و با حضور کتابداران و کارکنان کتابخانه‌های عمومی کشور نیز مطرح شده است تا این رقابت در سطح گسترده‌تری دنبال شود.
رفیعی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای تقویت منابع کتابخانه‌ها گفت: در سال گذشته بیش از ۲ میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومان از محل اعتبارات تخصیصی برای تأمین کتاب و منابع مورد نیاز کتابخانه‌های عمومی استان هزینه شد.
وی افزود: همچنین در راستای به‌روزرسانی منابع کتابخانه‌ها، از ظرفیت‌های وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و مرکز اسناد و کتابخانه ملی کشور استفاده شده است.
مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان یزد از راه‌اندازی مرکز مبادله کتاب در کتابخانه امام علی(ع) خبر داد و گفت: هدف از ایجاد این مرکز، ساماندهی کتاب‌های موجود در استان و فراهم کردن زمینه تبادل و اهدای کتاب میان مردم، مدارس و مراکز فرهنگی است.
وی تصریح کرد: در این مرکز، کتاب‌هایی که مردم دیگر به آن‌ها نیاز ندارند دریافت می‌شود و متناسب با نیاز مدارس و مجموعه‌هایی که درخواست کتاب دارند، در اختیار آن‌ها قرار می‌گیرد.
رفیعی با بیان اینکه حدود ۴۰ هزار نسخه کتاب در این مرکز وجود دارد، خاطرنشان کرد: این مجموعه می‌تواند به فضایی تعاملی برای تبادل کتاب میان مردم و مراکز آموزشی و فرهنگی تبدیل شود. این مرکز فعالیت خود را آغاز کرده و برنامه‌ریزی برای افتتاح رسمی و اطلاع‌رسانی گسترده‌تر آن نیز در دستور کار قرار دارد.
وی یکی دیگر از اقدامات مهم نهاد کتابخانه‌های عمومی استان را توسعه کتابخانه‌های سیار دانست و گفت: نخستین کتابخانه سیار استان در سال گذشته راه‌اندازی شد که اتفاق مبارکی در مسیر ارائه خدمات کتابخانه‌ای به مناطق فاقد کتابخانه ثابت بود.
رفیعی ادامه داد: با پیگیری‌های انجام‌شده، دو دستگاه خودروی دیگر برای راه‌اندازی کتابخانه‌های سیار خریداری شده است که از محل اعتبارات مسئولیت اجتماعی تأمین شده‌اند و پس از انجام مراحل آماده‌سازی، به استان یزد منتقل خواهند شد.
وی با اشاره به برنامه توسعه این خدمات در شهرستان‌ها اظهار کرد: هدف‌گذاری ما این است که سالانه دو کتابخانه سیار به ظرفیت استان اضافه شود. در مدت حدود ۲۰ ماه از استقرار مدیریت جدید نهاد، سه کتابخانه سیار به مرحله تأمین و راه‌اندازی رسیده‌اند و امیدواریم در ادامه بتوانیم به نقطه مطلوب، یعنی پوشش همه شهرستان‌های استان از طریق کتابخانه‌های سیار، دست پیدا کنیم.
مدیرکل نهاد کتابخانه‌های عمومی استان یزد همچنین از ایجاد فضاهای مطالعاتی جدید در کتابخانه‌های استان خبر داد و گفت: در کتابخانه دکتر محمدجواد شهرستانی یزد، ۲۴ اتاق مطالعه خصوصی ایجاد شده است که به‌ویژه برای استفاده داوطلبان کنکور و افرادی که به فضای مناسب برای مطالعه نیاز دارند، مورد استقبال قرار گرفته است.
رفیعی به بازسازی و بهسازی کتابخانه آیت‌الله طباطبایی اشاره کرد و گفت: این کتابخانه از مراکز قدیمی کتابخانه‌ای شهر یزد است که حدود ۳۵ سال قدمت دارد و طی دو سال گذشته عملیات بازسازی و طراحی مجدد آن انجام شده است.
وی افزود: با تکمیل عملیات بازسازی، این کتابخانه اکنون در آستانه آغاز فعالیت رسمی و ارائه خدمات به علاقه‌مندان قرار دارد و امیدواریم با فراهم شدن فضای مناسب‌تر، زمینه استفاده بیشتر شهروندان از خدمات کتابخانه‌ای فراهم شود.
رفیعی گفت: هم اکنون مجموعاً ۱۱۱ باب کتابخانه در استان فعال است که شامل ۹۵ باب کتابخانه نهادی، ۱۴ کتابخانه غیرنهادی، دو کتابخانه سیار (پوشش‌دهنده ۲۶ نقطه در یزد و بهاباد) و یک پانسیون مطالعاتی می‌باشد و در مجموع ۱۳۶ نقطه از سطح استان به شهروندان خدمات‌رسانی می‌کنند.
رفیعی با بیان این که هم اکنون براساس آمارها به ازای هر ۲۵ هزار نفر، دو باب کتابخانه در استان وجود دارد، گفت: در حال حاضر ۸۳ هزار نفر از جمعیت یک میلیون و ۳۰۰ هزار نفری استان یزد یعنی ۶.۱۷ درصد جمعیت استان عضو کتابخانه‌های عمومی هستند.
وی سرانه فضای فیزیکی کتابخانه‌های عمومی استان را ۴.۸۸ مترمربع خواند و گفت: هم اکنون بالغ بر ۲ میلیون و ۶۰۰ هزار نسخه کتاب در کتابخانه‌ها استان وجود دارد که تقریباً معادل دو جلد کتاب برای هر شهروند یزدی است.
وی سرانه امانت سالانه کتاب در استان به ازای هر عضو را ۱۳ جلد کتاب خواند و گفت: سال گذشته نخستین کتابخانه سیار مرکز استان راه‌اندازی شد که هم‌اکنون ۱۲ نقطه را تحت پوشش دارد و خوشبختانه با رایزنی‌های انجام شده، دو کتابخانه سیار دیگر نیز برای شهرستان‌های اردکان و مهریز تجهیز شده که در هفته کتاب امسال فعالیت خود را آغاز خواهند کرد.