واشنگتن پست نوشت: در حالی که جنسن هوانگ، مدیرعامل انویدیا، به دسترسی بی‌سابقه‌ای به دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، دست یافته بود و موافقت او را برای فروش تراشه‌های هوش مصنوعی به چین کسب کرده بود، موجی از مخالفت‌ها را در میان مقام‌های واشنگتن و چهره‌های تندرو حوزه امنیت ملی برانگیخت؛ کسانی که خواهان جلوگیری از افتادن این فناوری قدرتمند به دست پکن بودند.
به گزارش «انتخاب»؛ در ادامه این مطلب آمده است: به گفته دو مقام سابق، برخی از مسئولان امنیت ملی در دولت ترامپ از نفوذ هوانگ بر رئیس‌جمهور ناراضی بودند.
سقوط هوانگ که می‌تواند نشانه تغییر چشمگیری در موازنه قدرت باشد، در نهایت با اقدام یکی از بانفوذترین چهره‌های تندرو واشنگتن در قبال چین، یعنی مارکو روبیو، مشاور امنیت ملی و وزیر خارجه آمریکا، کلید خورد.
بر اساس گفته فردی آگاه از موضوع، روبیو یادداشتی برای ترامپ صادر کرد و در آن درباره رابطه هوانگ با زنی که مظنون به جاسوسی برای چین بود، هشدار داد. این یادداشت بر اساس گزارشی تهیه‌شده توسط سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) تنظیم شده بود.
این منبع که به دلیل محرمانه بودن اطلاعات اطلاعاتی نخواست نامش فاش شود، گفت روبیو از گزارش سیا استفاده کرد تا گزارش مستقلی بنویسد و اطلاعات این سازمان را با ادبیاتی قاطع‌تر و صریح‌تر بازتاب دهد.
وقتی جزئیات یافته‌های یادداشت روبیو ــ که یکی از نزدیک‌ترین متحدان ترامپ را هدف قرار داده بود ــ در گزارش‌های خبری افشا شد، زنجیره‌ای از رویدادها آغاز شد که در نهایت روز پنجشنبه به استعفای هوانگ انجامید.
هوانگ به داشتن رابطه خارج از ازدواج با یکی از مدیران اجرایی شرکتی که مشتری انویدیا بود اعتراف کرد و بابت آن عذرخواهی کرد. جاسوسان آمریکایی مظنون بودند که این زن یکی از عوامل اطلاعاتی چین است.
هیئت‌مدیره انویدیا تحقیقاتی را آغاز کرد، اما هوانگ در نهایت پس از انتشار گزارش‌هایی درباره رابطه دیگری با یکی از زیردستانش استعفا داد.
پس از استعفای هوانگ، ترامپ او را «یک اسطوره» توصیف کرد که «کار فوق‌العاده‌ای انجام داده است».
روبیو این هفته در حاشیه اجلاس گروه هفت در پاریس، چندین بار از پاسخ دادن به پرسش خبرنگاران درباره نقش خود در آگاه کردن کاخ سفید از رابطه هوانگ خودداری کرد.
وقتی از او پرسیده شد که آیا اتهامات جاسوسی چین دیدگاهش درباره مذاکره با پکن بر سر آینده هوش مصنوعی را تغییر داده است، گفت: «نظام چین همواره بر اساس منافع نظام چین عمل خواهد کرد و ایالات متحده نیز همیشه بر اساس منافع ایالات متحده عمل خواهد کرد. من برای مردم آمریکا کار می‌کنم.»
برکناری هوانگ پیروزی بزرگی برای کسانی محسوب می‌شود که مدت‌ها در پی محدود کردن نفوذ او بر سیاست ترامپ در قبال پکن بودند. این اتفاق همچنین چرخشی شگفت‌انگیز در نبردی پنهان است که سال‌ها میان انویدیا و گروه‌هایی در واشنگتن جریان داشته است؛ گروه‌هایی که چین را تهدیدی نظامی و فناوری برای آمریکا می‌دانند.
مخالفان هوانگ که به «بازهای چین» معروف‌اند ــ گروهی دوحزبی متشکل از مقام‌های دولتی، قانون‌گذاران و تحلیلگران اندیشکده‌ها ــ تراشه‌های انویدیا را دارایی حیاتی در رقابت میان دو کشور می‌دانند و معتقدند آمریکا باید کنترل سخت‌گیرانه‌ای بر آن‌ها اعمال کند.
تا همین اواخر، رابطه نزدیک هوانگ با ترامپ ظاهراً دست بالا را به او داده بود. اما اکنون با سقوط این مدیرعامل که همواره با کاپشن چرمی شناخته می‌شد، مخالفان سخت‌گیر چین آماده‌اند از این فرصت برای تغییر مسیر سیاست‌های کلان آمریکا به سمت رویکردی سخت‌گیرانه‌تر در قبال پکن استفاده کنند.
در کنگره، چهره‌های تندرو در قبال چین در تلاش‌اند محدودیت‌های جدیدی را درباره دسترسی این کشور به تراشه‌ها، در لایحه مهم بودجه دفاعی بگنجانند؛ لایحه‌ای که امیدوارند تا پایان سال جاری میلادی به تصویب برسد.
جان مولنار، نماینده جمهوری‌خواه ایالت میشیگان و رئیس کمیته منتخب مجلس نمایندگان درباره چین، که مدت‌ها با شرکت سازنده تراشه درگیر بوده است، گفت کنگره باید قوانینی را برای محدودتر کردن انتقال تراشه‌ها پیش ببرد و از مدیران جدید انویدیا خواست امنیت ملی را در اولویت قرار دهند.
مولنار در بیانیه‌ای گفت: «اخراج جنسن هوانگ از شرکتی که خودش بنیان گذاشته، پایانی تأسف‌بار است که می‌شد از آن جلوگیری کرد. موفقیت انویدیا و دیگر شرکت‌های پیشرو آمریکایی در حوزه هوش مصنوعی به نفع منافع ملی ماست، اما شرکت‌های آمریکایی هرگز نباید با فراهم کردن دسترسی شرکت‌های چینی به پیشرفته‌ترین تراشه‌های خود، امنیت کشورمان را به خطر بیندازند.»
به گفته یکی از مقام‌های سابق که در حوزه سیاست‌گذاری تراشه‌ها فعالیت داشته و همچنان با این صنعت در ارتباط است، بسیاری از اعضای تیم امنیت ملی ترامپ با دیدگاه رئیس‌جمهور درباره صادرات تراشه موافق نبودند.
این مقام سابق که برای تشریح اختلافات داخلی نخواست نامش فاش شود، رابطه هوانگ با ترامپ را به دادن یک «بمب هسته‌ای» به او تشبیه کرد.
او گفت: «آن‌ها می‌خواستند نفوذ جنسن بر رئیس‌جمهور را از بین ببرند.»
رایان فداسیوک، پژوهشگر ارشد بنیاد نوآوری آمریکا، گفت هوانگ شخصاً نقش بسیار بزرگی در ترویج دیدگاه انویدیا درباره ضرورت باز بودن بازار چین در واشنگتن ایفا کرده بود؛ نقشی که دیگر نخواهد داشت.
فداسیوک، که مدت‌ها از اعمال محدودیت بر صادرات تراشه‌ها حمایت کرده است، گفت: «اوضاع برای همیشه تغییر کرده است.»
انویدیا و کاخ سفید به درخواست‌ها برای اظهارنظر پاسخ ندادند. سازمان سیا نیز از اظهارنظر خودداری کرد.
برای چندین دهه، تراشه‌های رایانه‌ای انویدیا صرفاً برای پردازش گرافیکی بازی‌های ویدئویی استفاده می‌شدند و موضوعی مرتبط با امنیت ملی به شمار نمی‌رفتند.
اما از آغاز رونق هوش مصنوعی، این وضعیت برای بسیاری از مقام‌های واشنگتن تغییر کرد. مقام‌های دولت جو بایدن معتقد بودند رقابت جدیدی با چین آغاز شده است که می‌تواند قدرت نظامی و اقتصادی دو کشور را از اساس دگرگون کند.
هوانگ دیدگاه متفاوتی داشت. او استدلال می‌کرد که شرکت‌های تولیدکننده تراشه باید بتوانند به فروش محصولات خود در چین ادامه دهند؛ چراکه با وابسته کردن شرکت‌های چینی به سامانه‌های آمریکایی، در نهایت منافع ایالات متحده تأمین خواهد شد.
پس از آنکه دولت بایدن محدودیت‌های صادراتی را تشدید کرد، دولت ترامپ سال گذشته تصمیم گرفت فروش یکی از قدرتمندترین تراشه‌های انویدیا به چین را تأیید کند؛ البته در ازای دریافت سهمی از درآمد حاصل از این فروش.
در ماه دسامبر، زمانی که ترامپ اعلام کرد صادرات نسل جدیدی از تراشه‌ها را تأیید کرده است، هاوارد لوتنیک، وزیر بازرگانی آمریکا، گفت این توافق در جریان گفت‌وگوی هوانگ با رئیس‌جمهور حاصل شده است.
لوتنیک در گفت‌وگو با شبکه سی‌ان‌بی‌سی گفت: «بنابراین، یک فناوری‌پرداز بزرگ آمریکایی با یک رئیس‌جمهور بزرگِ تاجر گفت‌وگو کرد و آن‌ها به این نتیجه رسیدند که برای این مقطع خاص، چه تصمیمی درست است.»
به گفته دو مقام سابق وزارت بازرگانی آمریکا، یکی از منصوبان ترامپ در اداره این وزارتخانه که مسئول صدور مجوزهای صادراتی است، روند بررسی درخواست‌های انویدیا برای صادرات تراشه را تسریع کرده بود.
این دو مقام سابق که برای جلوگیری از پیامدهای شغلی و حرفه‌ای نخواستند نامشان فاش شود، گفتند: یکی از آن‌ها اظهار داشت: «ما تلاش می‌کردیم مجوزها را در سریع‌ترین زمان ممکن صادر کنیم. اگر طرف‌های معامله را به‌درستی بررسی نکنید، تشخیص اینکه آیا با تأیید یک مجوز، امنیت ملی آمریکا را به خطر انداخته‌اید یا نه، بسیار دشوار می‌شود.»
وزارت بازرگانی آمریکا نیز به درخواست برای اظهارنظر پاسخ نداد.
مخالفت علنی هوانگ با بازهای چین
هوانگ گاهی با لحنی تند از مواضع خود دفاع می‌کرد. او در مصاحبه‌ای با یک پادکست در سپتامبر ۲۰۲۵ گفته بود که اصطلاح «باز چین» باید مایه شرمساری باشد.
او گفت: «آن‌ها فکر می‌کنند کاری که انجام می‌دهند به نفع کشورمان است، اما این کار میهن‌پرستانه نیست؛ حتی ذره‌ای هم میهن‌پرستانه نیست.»
کارکنان اندیشکده‌های واشنگتن و اعضای کنگره در واکنش به این اظهارات، نشان‌هایی با عنوان «باز چین» طراحی کردند و میان خود دست‌به‌دست گرداندند.
در آن زمان، اریک سیرز، مدیرعامل اجرایی شرکت مشاوره «بیکن گلوبال استراتژیز»، در شبکه‌های اجتماعی نوشت که این گروه «حافظه طولانی‌مدتی» دارد؛ پیامی که او در روزهای اخیر و هم‌زمان با عمیق‌تر شدن رسوایی هوانگ، بار دیگر منتشر کرد.
روز یکشنبه، هیئت‌مدیره انویدیا اعلام کرد تحقیقاتی را آغاز کرده است تا مشخص شود آیا رابطه هوانگ با آن زن، امنیت شرکت را به خطر انداخته است یا خیر.
هیئت‌مدیره در بیانیه‌ای اعلام کرد که همچنان به توانایی‌های مدیریتی هوانگ اعتماد دارد.
اما چند روز بعد، روزنامه نیویورک‌تایمز گزارش داد که هوانگ رابطه دیگری نیز داشته است؛ این بار با یکی از مدیران اجرایی انویدیا. در پی این گزارش، هیئت‌مدیره روز چهارشنبه جلسه‌ای برای بررسی آینده او تشکیل داد.
هوانگ صبح پنجشنبه استعفا کرد.
ترامپ که از زمان نخستین دیدار خود با هوانگ در سال ۲۰۲۵ رابطه نزدیکی با او برقرار کرده بود، همچنان از رئیس انویدیا حمایت کرد.
ترامپ روز دوشنبه به خبرنگاران گفت با هوانگ صحبت کرده و او نمی‌دانسته است که آن زن مظنون به جاسوسی بوده است.
با این حال، حتی پیش از استعفای هوانگ نیز مخالفان او در واشنگتن امیدوار بودند نفوذش به‌شدت کاهش یابد.
سال گذشته، قانون‌گذاران برای تصویب طرحی تلاش کردند که بر اساس آن، شرکت‌های تولیدکننده تراشه پیش از صادرات محصولات خود به چین باید تأیید می‌کردند که قادرند سفارش‌های مشتریان آمریکایی را نیز تأمین کنند.
در جریان بررسی این طرح، الیزابت وارن، سناتور دموکرات ایالت ماساچوست، در بیانیه‌ای اعلام کرد که هوانگ پشت درهای بسته با چند سناتور جمهوری‌خواه بانفوذ دیدار کرده و علیه این قانون لابی کرده است.
این طرح به تصویب نرسید.
اکنون، با کنار رفتن هوانگ از صحنه و برنامه‌ریزی رؤسای کمیته‌های جمهوری‌خواه برای احضار او به‌منظور ارائه اطلاعات درباره روابطش، حامیان سه طرح قانونی جدید می‌گویند بیش از گذشته به تصویب این طرح‌ها در قالب لایحه سالانه بودجه دفاعی امیدوار شده‌اند.
این سه طرح شامل موارد زیر است:
* اعمال محدودیت‌های صادراتی بر قدرتمندترین تراشه‌های هوش مصنوعی؛
* الزام به استفاده از فناوری‌هایی در تراشه‌ها برای شناسایی قاچاق آن‌ها؛
* محدود کردن دسترسی چین به تجهیزات تولید تراشه.
یکی از دستیاران دموکرات سنا که برای تشریح راهبردهای داخلی نخواست نامش فاش شود، گفت: «تا پیش از این اتفاق، منتظر بودیم ببینیم انویدیا چه کسی را برای از بین بردن این طرح‌های قانونی وارد میدان می‌کند. اما حالا با افشای همه این مسائل، آن‌ها در موقعیت بسیار بسیار دشواری قرار گرفته‌اند.»
ترامپ هرگز اجازه فروش قدرتمندترین تراشه‌های انویدیا، موسوم به «بلک‌ول» (Blackwell)، به چین را نداده است.
جیم بنکس، سناتور جمهوری‌خواه ایالت ایندیانا، گفت زمان آن رسیده است که کنگره راه‌های فرار قانونی را ببندد و با تجارت در بازار سیاه مقابله کند؛ تجارتی که به گفته او، قاچاق تراشه‌ها، استفاده از خریداران صوری و دسترسی از راه دور به این تراشه‌ها برای مدت طولانی بدون محدودیت ادامه داشته است.
بنکس در بیانیه‌ای گفت: «اولویت نخست انویدیا باید مشتریان آمریکایی و امنیت آمریکا باشد. کنگره چندین طرح قانونی آماده دارد تا این راه‌های دور زدن محدودیت‌ها را مسدود کند و من بیش از هر زمان دیگری امیدوارم که این طرح‌ها به تصویب برسند.»