نشست مشترک تصویرگران و ناشران در خانه هنرمندان با هشدار نسبت به شکاف فزاینده میان این ۲ صنف و تاکید بر رفع جزیره‌نشینی ناشران، نویسندگان و تصویرگران برگزار شد.
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی انجمن تصویرگران، نشست مشترک تصویرگران و ناشران به مناسبت هفته تصویرگری روز گذشته ۱۰ آبان در سالن امیرخانی خانه هنرمندان برگزار شد.
محمدعلی رضوی مدیر دفتر تهران به نشر در این نشست با بیان اینکه فاصله میان ۲ گروه ناشران و تصویرگران هر روز بیشتر می‌شود، گفت: مسائل و اختلاف‌های موجود، از جمله تعیین هزینه تصویرگری و رسیدن به نقطه‌ای که هم ناشر و هم تصویرگر از آن رضایت داشته باشند، با نامه‌نگاری و تعارف حل نمی‌شود؛ بلکه به گفتگو و شنیدن دیدگاه‌های ۲ طرف نیاز دارد. وضعیت بازار کتاب بحرانی‌تر شده و قدرت مالی ناشران کاهش یافته است. افزایش هزینه تمام‌شده تولید کتاب، کاهش قدرت خرید مخاطبان و حرکت نسل جدید به سمت رسانه‌های دیجیتال از عوامل مؤثر بر این وضعیت است که فشارهای اقتصادی ابتدا ناشر و سپس نویسنده و تصویرگر را تحت تأثیر قرار می‌دهد.
وی با اشاره به تغییر سیاست برخی ناشران در انتخاب آثار بیان کرد: تعدادی از ناشران سبد تولید خود را به سمت کتاب‌های خارجی و ترجمه‌شده برده‌اند و بعضی نیز عملاً همکاری با نویسندگان و تصویرگران ایرانی را کنار گذاشته‌اند.
رضوی با اشاره به توانمندی تصویرگران ایرانی و ظرفیت حضور آثار آنها در بازارهای بین‌المللی اظهار کرد: تصویرگری ایران ظرفیت بالایی دارد و آثار تصویرگران ایرانی در کشورهای دیگر مورد توجه قرار گرفته‌اند اما در همین مدت، بازار کشورهای عربی نیز به‌شدت از آثار اروپایی و آمریکایی پر شده و فرصت حضور آثار ایرانی در این بازارها کمتر شده است.
هوش مصنوعی و ضرورت حفاظت از حقوق تصویرگران
وی یکی دیگر از نگرانی‌های خود را گسترش هوش مصنوعی و امکان تقلید از سبک تصویرگران دانست و گفت: هوش مصنوعی به مرحله‌ای رسیده است که می‌تواند با استفاده از آثار یک تصویرگر، نمونه‌هایی نزدیک به سبک و شیوه کار او تولید کند. این مسئله پرسش‌های جدی درباره مالکیت فکری و امکان اثبات حقوق تصویرگر ایجاد می‌کند. اگر اثری با تقلید از سبک یک تصویرگر و بدون حضور او تولید شود، چگونه می‌توان تعلق آن سبک به صاحب اصلی اثر را اثبات کرد؟ بنابراین تعیین حدود حقوق و امتیازهای تصویرگران بسیار مهم است.
رضوی معتقد است در کنار قوانین و حمایت‌های حاکمیتی، تشکل‌های صنفی نیز باید برای تنظیم روابط حرفه‌ای و تعیین قواعد مشترک اقدام کنند؛ زیرا جامعه حرفه‌ای تصویرگران و ناشران، با وجود اختلاف‌ها، امکان تعریف و اجرای قواعد درون‌صنفی را دارند.
ضرورت بازگشت به ظرفیت‌های فرهنگی و بومی
وی در بخش دیگری از صحبت‌هایش با اشاره به رقابت فزاینده در بازار جهانی کتاب کودک، بر اهمیت توجه به ظرفیت‌های فرهنگی و موضوعات بومی تأکید کرد و گفت: صرف پرداختن به موضوعات جهانی، به معنای داشتن مزیت رقابتی نیست؛ چراکه در بسیاری از این موضوعات، آثار متعدد و قدرتمندی در بازار جهانی وجود دارد. توجه به فرهنگ، قصه‌ها و ظرفیت‌های بومی می‌تواند زمینه‌ای برای تمایز آثار ایرانی فراهم کند و به تصویرگران و نویسندگان کمک کند در شرایط رقابتی پیش رو جایگاه خود را حفظ کنند.
رضوی در پایان با تأکید بر اینکه ناشران نیز در این شرایط با محدودیت‌های اقتصادی و دشواری‌های اداره یک کسب‌وکار فرهنگی روبه‌رو هستند، خواستار گفتگوی بیشتر میان فعالان این حوزه شد و تأکید کرد که ادامه فعالیت حرفه‌ای در نشر کودک، بدون شناخت متقابل محدودیت‌ها، حقوق و مسئولیت‌های ناشران، نویسندگان و تصویرگران دشوارتر خواهد شد.
فتح‌الله فروغی رئیس انجمن ناشران کودک نیز در این نشست با تأکید بر ضرورت همکاری میان تشکل‌های ناشران، نویسندگان و تصویرگران گفت: ادامه فعالیت‌های جداگانه و جزیره‌ای این سه گروه، کمکی به حل مسائل حوزه کتاب کودک نمی‌کند و در نهایت کودکان و ادبیات کودک از نبود همکاری میان فعالان این حوزه آسیب می‌بینند. هر یک از این سه گروه در بخشی از فرایند تولید و عرضه کتاب کودک نقش دارند، بنابراین گفتگو و شکل‌گیری همکاری‌های مشترک میان آنها اهمیت دارد.
وی پیشنهاد کرد که این همکاری در هفته کتاب با برگزاری نشستی مشترک پیگیری شود و فعالان این سه حوزه به جای دنبال کردن مطالبات صنفی به‌صورت جداگانه، درباره مسائل و نیازهای مشترک صنعت کتاب کودک به تفاهم برسند.
هفتمین هفته تصویرگری درحالی از روز ۸ آبان میزبان علاقه‌مندان در خانه هنرمندان است که برگزاری چند نشست تخصصی و کارگاه را پیش رو دارد.
به گفته دبیرخانه این هفته، هدف از برگزاری نشست مشترک با ناشران بررسی چالش‌ها و امکان همکاری‌ها و همفکری‌های جدید بوده است.