مدیرعامل بورس انرژی از رونمایی ۷ گواهی سپرده جدید انرژی خبر داد و گفت: گواهی سپرده نفت خام مراحل پایانی قانونی را طی می‌کند.

به گزارش خبرنگار مهر، محمد نظیفی، مدیرعامل بورس انرژی ایران، در جمع خبرنگاران در حاشیه هجدهمین نمایشگاه بین‌المللی نظام‌های مالی، سرمایه‌گذاری و زیرساخت‌های دیجیتال (بورس، بانک و بیمه)، از برنامه رونمایی از ۷ گواهی سپرده جدید حامل‌های انرژی خبر داد و گفت: گواهی سپرده نفت خام نیز در مراحل پایانی قانونی قرار دارد و زیرساخت‌های معاملاتی بورس انرژی برای میزبانی از این ابزار آماده است.

توسعه ابزارهای مالی مبتنی بر حامل‌های انرژی، گسترش معاملات فرآورده‌های نفتی و برق تجدیدپذیر و شکل‌گیری بازار رسمی آب‌های نامتعارف، از محورهای توسعه بورس انرژی ایران است؛ بازاری که در سال‌های اخیر با معرفی ابزارهای جدید، به دنبال فراهم کردن زمینه حضور سرمایه‌گذاران حقیقی و حقوقی در بازار انرژی بوده است.

نظیفی در این نشست، آخرین وضعیت معاملات بنزین ویژه، گواهی‌های صرفه‌جویی گاز، گواهی کربن، معاملات پساب و ابزارهای مالی انرژی را تشریح کرد و از آمادگی بورس انرژی برای پذیرش محصولات جدید خبر داد.

آمادگی برای عرضه بنزین ویژه داخلی و وارداتی

مدیرعامل بورس انرژی ایران درباره عرضه بنزین ویژه وارداتی و امکان معامله بنزین ویژه تولید داخل اظهار کرد: امکان عرضه تمامی فرآورده‌های نفتی در بورس انرژی وجود دارد و سابقه معاملات این محصولات نیز در این بازار ثبت شده است؛ بنابراین فرایندهای اجرایی و مقرراتی مورد نیاز برای انجام معاملات فراهم است.

وی افزود: بورس انرژی در سال گذشته و امسال میزبان معاملات بنزین ویژه وارداتی بوده است. معاملات بنزین ویژه تولید داخل و محصولات پالایشگاه‌های کشور نیز در صورت ارائه سفارش به بورس انرژی انجام‌شدنی است و مانع مقرراتی در این زمینه وجود ندارد.

نظیفی درباره میزان پذیرش بنزین ویژه وارداتی گفت: تاکنون حدود ۶۰۰ هزار لیتر بنزین ویژه در بورس انرژی پذیرش شده که از سال گذشته به‌تدریج وارد معاملات شده است. به نظر می‌رسد ظرفیت پذیرش اولیه این محصول به پایان نزدیک شده و برای پذیرش‌های جدید بنزین ویژه وارداتی و همچنین بنزین ویژه تولید داخل آمادگی داریم.

وی درباره آخرین قیمت معامله بنزین وارداتی نیز اعلام کرد: آخرین معامله این محصول روی تابلوی بورس انرژی با قیمت ۱۱۱ هزار تومان انجام شده و معامله آن تطبیق یافته است.

تخصیص نزدیک به ۲ میلیارد مترمکعب گواهی صرفه‌جویی گاز

مدیرعامل بورس انرژی ایران با اشاره به وضعیت معاملات گواهی صرفه‌جویی گاز طبیعی اظهار کرد: با توجه به محدودیت منابع انرژی کشور، انتظار می‌رود ابزارهایی همچون گواهی صرفه‌جویی و گواهی سپرده گاز طبیعی با استقبال بیشتری روبه‌رو شوند.

وی ادامه داد: تاکنون نزدیک به ۲ میلیارد مترمکعب گواهی صرفه‌جویی گاز در بورس انرژی به سرمایه‌گذاران طرح‌های صرفه‌جویی تخصیص یافته است.

نظیفی با تأکید بر جذابیت اقتصادی سرمایه‌گذاری در این بخش گفت: اکنون میان قیمت گواهی صرفه‌جویی گاز و قیمت گاز حمایتی عرضه‌شده به صنایع در سطح کشور، اختلاف قابل توجهی وجود دارد و این موضوع، جذابیت بالایی برای سرمایه‌گذاری در طرح‌های صرفه‌جویی ایجاد کرده است.

وی ابراز امیدواری کرد با استقبال سرمایه‌گذاران و همراهی شرکت ملی گاز ایران و وزارت نفت، اجرای طرح‌های صرفه‌جویی گاز گسترش یابد و زمینه کاهش قابل توجه مصرف این حامل انرژی فراهم شود.

راه‌اندازی بازار گواهی کربن در انتظار اقدام سازمان محیط زیست

مدیرعامل بورس انرژی ایران درباره راه‌اندازی معاملات گواهی انتشار کربن گفت: فرایندهای مربوط به بازار سرمایه برای راه‌اندازی این ابزار در سال ۱۴۰۴ طی شده و همه مراحل و مصوبات لازم، از جمله مصوبات کمیته فقهی و دیگر مراجع مرتبط، نهایی شده است.

وی افزود: اکنون لازم است سازمان حفاظت محیط زیست اقدامات مورد نیاز را با سرعت بیشتری انجام دهد تا زمینه راه‌اندازی این بازار و آغاز معاملات گواهی فراهم شود.

نظیفی با اشاره به ظرفیت ابزارهای مکمل در این حوزه تصریح کرد: «حق امتیاز» ابزار دیگری است که می‌تواند به توسعه این بازار کمک کند. این ابزار می‌تواند نقش واسطه‌ای داشته باشد و زمینه معاملات مرتبط با حق انتشار را در قالب گواهی‌های امتیاز فراهم کند.

وی تأکید کرد: سازمان حفاظت محیط زیست، به‌عنوان متولی سمت عرضه، باید اقدامات خود را تسریع کند تا بورس انرژی بتواند میزبان این معاملات باشد.

معامله بیش از ۳ میلیون مترمکعب پساب در سال جاری

مدیرعامل بورس انرژی ایران درباره معاملات پساب و ظرفیت توسعه اقتصاد آب‌های نامتعارف اظهار کرد: موضوع آب به دلیل قوانین موجود، از جمله قانون توزیع عادلانه آب مصوب سال ۱۳۶۰، به دقت در قانون‌گذاری و اصلاح مقررات نیاز دارد تا اقتصاد آب‌های نامتعارف به شکل مطلوب‌تری توسعه یابد.

وی افزود: در حال حاضر، امکان معامله پساب در بورس انرژی فراهم است و این معاملات به‌صورت سالانه و در حجم‌های متفاوت، متناسب با شرایط و ماهیت بازارهای محلی انجام می‌شود.

نظیفی درباره حجم معاملات پساب گفت: از ابتدای امسال تاکنون، حدود ۳ میلیون و اندی مترمکعب پساب در بورس انرژی معامله شده است و امیدواریم این بازار گسترش بیشتری پیدا کند.

وی ادامه داد: شرکت‌های آب و فاضلاب ۱۷ استان اکنون در معاملات این حوزه فعال هستند و سایر استان‌ها نیز به‌تدریج به این بازار اضافه می‌شوند.

مدیرعامل بورس انرژی ایران با تأکید بر ضرورت شکل‌گیری اقتصاد پساب در بازارهای رسمی و تحت نظارت اظهار کرد: اقتصاد پساب در کشور در حال شکل‌گیری است و معاملات آب‌های نامتعارف باید در بازارهای تحت نظارت و تنظیم‌گری‌شده انجام شود؛ در غیر این صورت، احتمال شکل‌گیری مبادلات خارج از چارچوب‌های رسمی وجود دارد.

وی خاطرنشان کرد: برای پیشگیری از این وضعیت و توسعه معاملات رسمی، وزارت نیرو باید دستورالعمل‌های مرتبط با معاملات آب‌های نامتعارف در بورس انرژی را با سرعت بیشتری ابلاغ کند. بورس انرژی برای میزبانی از این معاملات، به وضع مقررات جدید از سوی خود نیازی ندارد و بستر معاملات فراهم است.

رشد چندصدبرابری حجم معاملات برخی گواهی‌های سپرده انرژی

نظیفی درباره برنامه‌های توسعه ابزارهای مالی و فراهم کردن امکان مشارکت سرمایه‌گذاران حقیقی در بازار انرژی گفت: توسعه ابزارهای مالی مبتنی بر حامل‌های انرژی در سال‌های ۱۴۰۴ و ۱۴۰۵، از اولویت‌های راهبردی بورس انرژی بوده و در این مسیر، حجم و ارزش معاملات رشد قابل توجهی داشته است.

وی افزود: حجم معاملات گواهی‌های سپرده در برخی موارد چندصد برابر شده و این ابزارها مورد استقبال بازار قرار گرفته‌اند. در سال جاری نیز پذیرش تعداد قابل توجهی از گواهی‌های سپرده جدید حامل‌های انرژی در دستور کار است.

مدیرعامل بورس انرژی ایران با اشاره به برنامه رونمایی از ۷ گواهی سپرده جدید در هجدهمین نمایشگاه بین‌المللی نظام‌های مالی اظهار کرد: گواهی سپرده گاز طبیعی، نفت خام و میعانات گازی از جمله این ابزارها هستند که می‌توانند بخش قابل توجهی از ظرفیت انرژی کشور را در معرض استفاده از ابزارهای مالی قرار دهند.

وی ادامه داد: امیدواریم توسعه این ابزارها به مردم و سرمایه‌گذاران حقیقی امکان دهد از ظرفیت بازار سرمایه برای سرمایه‌گذاری در حوزه انرژی استفاده کنند. مالی‌سازی اقتصاد انرژی از مسیر بورس انرژی امکان‌پذیر است و انتظار داریم دستگاه‌های مرتبط از این موضوع حمایت کنند.

قیمت‌های تابلوی سبز مبنای سرمایه‌گذاری در طرح‌های اقتصادی است

نظیفی درباره معاملات برق تجدیدپذیر گفت: تابلوی سبز بورس انرژی میزبان معاملات برق تولیدشده از منابع تجدیدپذیر است. عرضه این برق در بازار آزاد و انجام معاملات آن در بورس انرژی، به افزایش ارزش اقتصادی برق تجدیدپذیر و استقبال سرمایه‌گذاران بخش‌های مختلف اقتصادی و صنعتی کشور منجر شده است.

وی افزود: امیدواریم توسعه این بازار ادامه یابد. اکنون معاملات با ارزش قابل توجهی در تابلوی سبز بورس انرژی انجام می‌شود و قیمت‌های کشف‌شده در این بازار، مبنایی برای سرمایه‌گذاری در طرح‌های اقتصادی قرار گرفته است.

مدیرعامل بورس انرژی ایران در پاسخ به پرسشی درباره آخرین قیمت معاملات برق سبز اظهار کرد: به دلیل مشغله‌های مربوط به نمایشگاه، امروز فرصت بررسی آخرین قیمت معاملات را نداشته‌ام، اما قیمت‌ها در تابلوی آزاد و تابلوی سبز، بر اساس سازوکار عرضه و تقاضا تعیین می‌شود و از ویژگی‌های مناسب تخصیص منابع اقتصادی برخوردار است.

آمادگی کامل زیرساخت‌های معاملاتی برای گواهی سپرده نفت خام

نظیفی درباره زمان راه‌اندازی گواهی سپرده نفت خام گفت: این موضوع مراحل پایانی قانونی خود را طی می‌کند و از آنجا که هنوز ابلاغیه رسمی صادر نشده است، امکان ارائه جزئیات بیشتر وجود ندارد.

وی افزود: با توجه به رویکرد مثبت وزارت نفت، سازمان برنامه و بودجه، بانک مرکزی و کمیسیون اقتصادی دولت، امیدواریم به‌زودی شاهد صدور این گواهی باشیم.

مدیرعامل بورس انرژی ایران درباره ظرفیت این ابزار برای سرمایه‌گذاری مردم تصریح کرد: راه‌اندازی گواهی سپرده نفت خام می‌تواند امکان سرمایه‌گذاری مردم در یک دارایی مصون از تورم را فراهم کند و از این منظر، ابزاری مهم برای توسعه بازارهای مالی مبتنی بر انرژی محسوب می‌شود.

نظیفی در پایان تأکید کرد: بورس انرژی از نظر زیرساخت‌های معاملاتی، آمادگی کامل برای میزبانی معاملات گواهی سپرده نفت خام دارد و تنها شرط آغاز معاملات، ارائه سفارش فروش از سوی شرکت ملی نفت ایران است.