زنجان- معاون ستاد مرکزی اعتکاف با اشاره به رشد بیش از سه‌برابری شمار معتکفان زنجان گفت: شمار معتکفان این استان از پنج‌هزار و ۶۰ نفر در سال ۱۴۰۱ به ۱۹ هزار و ۶۵۰ نفر در سال ۱۴۰۴ افزایش دارد.
به گزارش خبرنگار مهر، مهدی اریسی ظهر جمعه در جمع فعالان ستاد اعتکاف استان زنجان، با اشاره به جمعیت یک‌میلیون و ۱۲۴ هزار نفری استان زنجان گفت: در سال ۱۴۰۱، پنج‌هزار و ۶۰ نفر از مردم استان در مراسم اعتکاف شرکت کردند، اما این آمار در سال ۱۴۰۲ به حدود ۶ هزار نفر و در سال ۱۴۰۳ به حدود ۱۱ هزار نفر رسید.
معاون امور استان‌های ستاد مرکزی اعتکاف کشور ادامه داد: در سال ۱۴۰۴، شمار معتکفان استان زنجان به ۱۹ هزار و ۶۵۰ نفر افزایش یافت که بیانگر رشد قابل توجه مشارکت مردم در این مراسم معنوی است.
اریسی با اشاره به توسعه زیرساخت‌های برگزاری اعتکاف در استان زنجان گفت: در سال ۱۴۰۳، تعداد ۹۳ مسجد در این استان میزبان مراسم اعتکاف بودند که این تعداد در سال ۱۴۰۴ به ۱۴۴ مسجد افزایش یافت.
وی افزود: آماده‌سازی مساجد برای میزبانی از معتکفان و تأمین امکانات مورد نیاز، نیازمند تلاش، هماهنگی و برنامه‌ریزی است و افزایش تعداد مساجد برگزارکننده اعتکاف، نشان‌دهنده اهتمام مسئولان و فعالان مردمی برای فراهم‌کردن زمینه حضور بیشتر مردم است.
وی با تأکید بر نقش برنامه‌ریزی در این روند تصریح کرد: رشد آمار معتکفان استان زنجان نشان می‌دهد که هرجا برنامه‌ریزی هوشمندانه، تقسیم کار مناسب و استفاده از ظرفیت‌های مردمی مورد توجه قرار گیرد، می‌توان به نتایج مطلوب‌تری دست یافت.
امام جماعت، محور فعالیت‌های فرهنگی محله
معاون امور استان‌های ستاد مرکزی اعتکاف کشور با تأکید بر ضرورت تقویت اعتکاف محله‌محور اظهار کرد: امام جماعت و مسجد از ظرفیت‌های مهم برای ساماندهی فعالیت‌های دینی و فرهنگی محله برخوردارند و باید از این ظرفیت برای افزایش مشارکت مردم در اعتکاف استفاده کرد.
اریسی افزود: اگر ائمه جماعات و فعالان فرهنگی همه ظرفیت خود را به کار بگیرند و ارتباط مؤثری با مردم محله برقرار کنند، می‌توان انتظار داشت که هم شمار معتکفان افزایش یابد و هم کیفیت برنامه‌های فرهنگی اعتکاف ارتقا پیدا کند.
وی با بیان اینکه برنامه‌ریزی برای اعتکاف باید متناسب با شرایط هر منطقه انجام شود، خاطرنشان کرد: نمی‌توان برای همه استان‌ها و شهرستان‌ها نسخه یکسانی ارائه کرد؛ چراکه شرایط فرهنگی، اجتماعی و نیازهای مردم در مناطق مختلف متفاوت است.
اریسی با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای تقویت ساختار اجرایی اعتکاف در کشور گفت: تشکیل شورای راهبری اعتکاف، تقویت ستادهای اجرایی در سطح استان‌ها و ساماندهی فعالیت‌های مردمی در شهرستان‌ها، از جمله اقداماتی است که می‌تواند به هماهنگی بیشتر مجموعه‌های مسئول و افزایش اثربخشی برنامه‌ها کمک کند.
وی ادامه داد: بر اساس آمار ارائه‌شده، بیش از ۲۵۰ شهرستان اطلاعات مربوط به ساماندهی ستادهای مردمی اعتکاف خود را ارائه کرده‌اند که این اقدام می‌تواند زمینه تقسیم کار مناسب‌تر و استفاده بهتر از ظرفیت‌های محلی را فراهم کند.
معاون امور استان‌های ستاد مرکزی اعتکاف کشور تأکید کرد: هرچه ارتباط میان ستادهای استانی، شهرستانی و مساجد منسجم‌تر باشد، امکان برنامه‌ریزی دقیق‌تر، رفع مشکلات اجرایی و ارتقای کیفیت برگزاری اعتکاف افزایش خواهد یافت.
ضرورت استفاده از ظرفیت رسانه و فضای مجازی
اریسی با تأکید بر نقش اطلاع‌رسانی در افزایش مشارکت مردم اظهار کرد: یکی از موضوعات مهم در برنامه‌ریزی اعتکاف، استفاده از ظرفیت رسانه و فضای مجازی برای معرفی برنامه‌ها و آگاه‌سازی مردم است.
وی افزود: گاهی فعالیت‌های ارزشمند و مؤثری در مساجد انجام می‌شود، اما به دلیل اطلاع‌رسانی ناکافی، بخش زیادی از مردم از این اقدامات مطلع نمی‌شوند؛ بنابراین ضروری است در هر مسجد، فردی مسئولیت اطلاع‌رسانی و انعکاس فعالیت‌های اعتکاف را بر عهده بگیرد.
وی ادامه داد: این مسئولیت باید از مدت‌ها پیش از آغاز اعتکاف شروع شود و اطلاع‌رسانی درباره زمان ثبت‌نام، معرفی برنامه‌ها و دعوت از خانواده‌ها و جوانان را دربرگیرد.
معاون امور استان‌های ستاد مرکزی اعتکاف کشور با اشاره به ظرفیت‌های تبلیغی محله‌ها گفت: تبلیغ اعتکاف نباید به فضای داخل مسجد محدود شود، بلکه می‌توان از ظرفیت خیابان‌ها، مغازه‌ها، فروشگاه‌ها و وسایل حمل‌ونقل عمومی نیز برای معرفی این مراسم معنوی استفاده کرد.
اریسی خاطرنشان کرد: امام جماعت نیز می‌تواند با معرفی اعتکاف در نمازهای جماعت و دعوت از نمازگزاران برای حضور خود و فرزندانشان، نقش مؤثری در گسترش این حرکت معنوی داشته باشد.
توجه به جوانان و نوجوانان در برنامه‌های اعتکاف
وی با تأکید بر ضرورت توجه ویژه به نسل جوان گفت: در کنار مسئول رسانه و فضای مجازی، لازم است در هر مسجد فردی مسئولیت برنامه‌های فرهنگی و فرد دیگری نیز پیگیری امور مرتبط با جوانان و نوجوانان را بر عهده بگیرد.
اریسی افزود: اگر به‌موقع برای جوانان و نوجوانان برنامه‌ریزی نکنیم و برای شناخت دغدغه‌ها و پاسخ‌گویی به نیازهای آنان وقت نگذاریم، فرصت‌های ارزشمند تربیتی را از دست خواهیم داد.
وی با اشاره به تجربه فعالیت در حوزه ارتباط با جوانان تصریح کرد: نسل نوجوان و جوان در معرض مسائل و آسیب‌های مختلف اجتماعی قرار دارد و برای تقویت ارتباط آنان با مسجد، صرفاً دعوت عمومی کافی نیست؛ بلکه باید برنامه‌هایی متناسب با نیازها و شرایط سنی آنان طراحی شود.
معاون امور استان‌های ستاد مرکزی اعتکاف کشور ادامه داد: اعتکاف می‌تواند فرصتی برای تقویت ارتباط نسل جوان با مسجد، تعمیق معنویت و ایجاد زمینه تعامل سازنده با فعالان فرهنگی باشد؛ مشروط بر اینکه برنامه‌های آن با شناخت دقیق مخاطبان و دغدغه‌های آنان تنظیم شود.
اریسی با تأکید بر ضرورت بومی‌سازی برنامه‌های فرهنگی گفت: محتوایی که برای یک استان یا منطقه تهیه می‌شود، لزوماً در سایر مناطق اثربخشی یکسانی ندارد؛ زیرا شرایط فرهنگی و اجتماعی و نیازهای مخاطبان متفاوت است.
وی افزود: محتوای فرهنگی مؤثر، محتوایی است که بر اساس شناخت دقیق مسائل و مشکلات جامعه هدف تهیه شود. ازاین‌رو، فعالان فرهنگی و مسئولان مساجد باید پیش از طراحی برنامه‌ها، ظرفیت‌ها، دغدغه‌ها و مسائل محله خود را شناسایی کنند.
اریسی با اشاره به نقش مبلغان دینی در این مسیر اظهار کرد: مبلغان می‌توانند با حضور در میان مردم، گفت‌وگو با خانواده‌ها و جوانان و شناخت مسائل محلی، به تولید محتوای مناسب و اجرای برنامه‌های فرهنگی اثربخش کمک کنند.
معاون امور استان‌های ستاد مرکزی اعتکاف کشور خاطرنشان کرد: هدف از برنامه‌های فرهنگی اعتکاف نباید صرفاً برگزاری مراسم در چند روز محدود باشد، بلکه باید از این فرصت برای تقویت ارتباط مردم با مسجد و استمرار فعالیت‌های تربیتی در طول سال استفاده کرد.
اریسی با تأکید بر ضرورت هماهنگی میان برنامه‌ریزی، تبلیغ و اقدامات میدانی گفت: تجربه استان زنجان نشان می‌دهد که توسعه اعتکاف به مجموعه‌ای از اقدامات هماهنگ نیاز دارد و برنامه‌ریزی هوشمندانه، توسعه ظرفیت مساجد، ساماندهی ستادهای مردمی، اطلاع‌رسانی مؤثر و توجه به جوانان و نوجوانان باید به‌صورت هم‌زمان دنبال شود.
وی افزود: در کنار افزایش تعداد معتکفان، باید به کیفیت میزبانی مساجد، تناسب برنامه‌های فرهنگی با نیازهای مخاطبان و استمرار ارتباط شرکت‌کنندگان با مسجد پس از پایان اعتکاف نیز توجه کرد.
معاون امور استان‌های ستاد مرکزی اعتکاف کشور تأکید کرد: با تقویت نقش امام جماعت، استفاده از ظرفیت جوانان، مشارکت فعال مردم و شناخت دقیق نیازهای فرهنگی محله‌ها می‌توان زمینه توسعه اعتکاف و ارتقای جایگاه مسجد در فعالیت‌های فرهنگی و تربیتی جامعه را فراهم کرد.