معاملات چهارشنبه بازار‌های جهانی با انتشار نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و بازگشت کنترل کنگره به دموکرات‌ها، مسیر تازه‌ای گرفت؛ در نخستین واکنش، دلار در برابر اغلب ارز‌های اصلی عقب نشست، بازده اوراق خزانه آمریکا پایین آمد و موج فروش در بازار‌های سهام، به‌ویژه در بخش فناوری و هوش مصنوعی، شدت گرفت. آنچه سرمایه‌گذاران امروز در حال سنجش آن هستند، پیامد‌های این جابه‌جایی قدرت در واشنگتن برای سیاست‌های مالی، مقررات فناوری و مسیر پیش‌روی اقتصاد آمریکاست.
به گزارش بورس نیوز، شاخص دلار آمریکا در معاملات چهارشنبه با افت ۰.۴۱ درصدی به محدوده ۱۰۱.۴۷ واحد رسید. این کاهش در حالی رخ داد که فعالان بازار، احتمال افزایش محدودیت‌های سیاسی دولت دونالد ترامپ و کاهش ظرفیت اجرای برنامه‌های اقتصادی جمهوری‌خواهان را در محاسبات خود گنجانده‌اند.
در بازار ارز، یورو با رشد ۰.۳۷ درصدی به ۱.۱۲۳۳۴ دلار رسید و پوند انگلیس با افزایش ۰.۳۲ درصدی در سطح ۱.۳۴۵۷۲ دلار معامله شد. دلار استرالیا و نیوزیلند نیز به ترتیب ۰.۲۰ و ۰.۲۹ درصد تقویت شدند.
در بازار‌های آسیایی، ین ژاپن با رشد ۰.۴۸ درصدی در برابر دلار همراه شد و نرخ دلار/ین به ۱۵۷.۹۲ واحد کاهش یافت. فرانک سوئیس و دلار کانادا هم به ترتیب ۰.۴۷ و ۰.۳۰ درصد در برابر دلار تقویت شدند.
این حرکت نشان می‌دهد واکنش اولیه بازار ارز به انتخابات، عمدتاً در قالب کاهش تقاضا برای دلار و افزایش ارزش ارز‌های رقیب ظاهر شده است.
سهام جهانی در محدوده منفی؛ فناوری و هوش مصنوعی زیر فشار
بازار‌های سهام نیز در واکنش به نتایج انتخابات با موج فروش مواجه شدند. شاخص‌های اصلی آمریکا، اروپا و آسیا عمدتاً در محدوده منفی معامله شدند و نگرانی درباره آینده سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی و احتمال افزایش مقررات بر شرکت‌های بزرگ فناوری، فشار مضاعفی بر بازار‌ها وارد کرد.
در داده‌های معاملاتی ارائه‌شده، بازار آمریکا ۰.۴۲ درصد، شاخص ژاپن ۱.۹۳ درصد و بازار بریتانیا ۱.۱۴ درصد افت کردند. شاخص آلمان و فرانسه نیز به ترتیب ۰.۳۷ و ۰.۳۴ درصد کاهش یافتند. بازار اسپانیا ۰.۷۹ درصد و استرالیا ۰.۵۹ درصد پایین آمدند.
در آسیا، افت بازار ژاپن برجسته‌تر از دیگر بازار‌ها بود؛ در حالی که بورس چین برخلاف روند غالب بازار‌های جهانی، ۱.۱۴ درصد افزایش یافت. بازار هند نیز با کاهش محدود ۰.۰۶ درصدی همراه شد.
بر اساس گزارش رویترز، معاملات بازار آتی نزدک در واکنش اولیه به نتایج انتخابات بیش از ۲ درصد افت کرد؛ حرکتی که نشان‌دهنده نگرانی سرمایه‌گذاران از افزایش نظارت بر شرکت‌های فناوری و احتمال محدود شدن توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی در آمریکا بود.
در بازار اوراق قرضه، بازده اوراق خزانه‌داری ۱۰ساله آمریکا حدود ۶ واحد پایه کاهش یافت و به ۴.۹۰۶ درصد رسید. کاهش بازده نشان‌دهنده افزایش تقاضا برای اوراق دولتی و حرکت بخشی از سرمایه‌گذاران به سمت دارایی‌های امن‌تر در واکنش به عدم‌قطعیت سیاسی و اقتصادی است.
بازار در حال ارزیابی این احتمال است که کنترل دموکرات‌ها بر کنگره، اجرای برنامه‌های مالی و کاهش مالیات‌های مورد نظر ترامپ را محدود کند. چنین سناریویی می‌تواند انتظارات از محرک‌های مالی و رشد اقتصادی آمریکا را کاهش دهد و در نتیجه بر مسیر بازده اوراق و ارزش دلار اثر بگذارد.
تضعیف دلار و کاهش بازده اوراق خزانه آمریکا، دو عامل حمایتی برای بازار طلا محسوب می‌شوند. افت ارزش دلار، خرید طلا را برای سرمایه‌گذاران خارج از آمریکا ارزان‌تر می‌کند و کاهش بازده اوراق نیز هزینه فرصت نگه‌داری این فلز بدون بازده را پایین می‌آورد.
با این حال، واکنش طلا به انتخابات آمریکا در شرایطی شکل می‌گیرد که تحولات ژئوپلیتیک خاورمیانه، مذاکرات تهران و واشنگتن و انتظارات از سیاست پولی فدرال رزرو همچنان عوامل تعیین‌کننده‌تری برای روند قیمت هستند.
بازار نفت در مقایسه با ارز و سهام، واکنش مستقیم و یکسانی به انتخابات آمریکا نشان نمی‌دهد. قیمت نفت همچنان بیش از هر چیز تحت تأثیر تحولات عرضه، وضعیت جنگ و مذاکرات ایران و آمریکا و ریسک‌های مرتبط با تنگه هرمز قرار دارد.
از منظر میان‌مدت، محدود شدن قدرت سیاسی ترامپ می‌تواند بر مسیر سیاست خارجی و تصمیمات مرتبط با تحریم‌های ایران اثرگذار باشد؛ اما کنترل کنگره به‌تنهایی به معنای تغییر فوری سیاست تحریم‌ها یا توقف اقدامات نظامی نیست.
در بازار نفت، هرگونه تغییر در مسیر مذاکرات یا احتمال کاهش و افزایش محدودیت‌های عرضه، می‌تواند اثر بسیار بزرگ‌تری از واکنش اولیه بازار‌ها به انتخابات ایجاد کند.
واکنش اولیه بازار‌ها نشان می‌دهد سرمایه‌گذاران بیش از آن‌که صرفاً از پیروزی دموکرات‌ها استقبال کنند، در حال بازنگری در چشم‌انداز سیاست اقتصادی آمریکا هستند.
افزایش احتمال بن‌بست سیاسی، کاهش انتظارات از محرک‌های مالی دولت و نگرانی درباره مقررات فناوری، فشار بر سهام و دلار را افزایش داده است. در مقابل، اوراق خزانه آمریکا از تقاضای دارایی امن حمایت گرفته‌اند و طلا نیز از مسیر دلار و بازده اوراق با شرایط مساعدتری مواجه شده است.
با این حال، شدت و دوام این واکنش به میزان اکثریت دموکرات‌ها، برنامه دولت ترامپ برای مواجهه با کنگره جدید و نحوه تغییر سیاست‌های مالی و اقتصادی در ماه‌های آینده بستگی دارد.