جامائیکا ۲۲ مهاجر اخراج‌شده از آمریکا را در قالب توافق‌نامه کشور ثالث پذیرفت؛ اقدامی که بخشی از طرح گسترده اخراج‌های جمعی واشنگتن بوده و با انتقاد شدید سازمان‌های حقوق بشری مواجه شده است.

کشور جامائیکا در منطقه کارائیب، در چارچوب مجموعه‌ای از توافق‌نامه‌های بین‌المللی که در دوران ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ گسترش یافته‌اند، نخستین گروه از افراد اخراج‌شده از آمریکا را که شهروند کشور ثالث محسوب می‌شوند، پذیرفت.

روز سه‌شنبه، ۱۳ اکتبر (۲۱ مهر) ۲۲ فرد اخراج‌شده از آمریکا وارد فرودگاه بین‌المللی نورمن منلی در شهر کینگستون، پایتخت جامائیکا، شدند.

گزارش‌های رسانه‌ای حاکی از آن است که آنها در ادامه سوار اتوبوس شده و به مکانی نامعلوم منتقل شدند.

چنین اقدام‌هایی برای اخراج افراد، که به‌طور معمول شامل غیرشهروندانی می‌شود که هیچ‌گونه پیوندی با مقاصد نهایی خود ندارند، با محکومیت گسترده گروه‌های حقوق بشری و فعالانی مواجه شده که قانونی بودن این رویه را زیر سوال برده‌اند.

با این حال، جامائیکا نیز به جمع فزاینده کشور‌هایی پیوسته است که اخراج افراد به کشور ثالث را می‌پذیرند؛ اقدامی که بخشی از تلاش‌های ترامپ برای اجرای بزرگ‌ترین کارزار اخراج جمعی در تاریخ آمریکا محسوب می‌شود.

براساس اطلاعات «دیدبان اخراج به کشور ثالث» که پروژه‌ای حمایتی وابسته به سازمان‌های «پناهندگان بین‌المللی» و «حقوق بشر در اولویت» است، دست‌کم ۳۵ کشور توافق‌نامه‌هایی را برای پذیرش افراد اخراجی در قالب طرح اخراج به کشور ثالث با آمریکا امضا کرده‌اند.

روزنامه واشنگتن‌پست ماه گذشته گزارش داد که دولت آمریکا حدود ۴۱۰ میلیون دلار بودجه برای حمایت از چنین اقدام‌هایی اختصاص داده است.

جامائیکا در ماه ژوئن (خرداد/تیر) یک تفاهم‌نامه دوجانبه برای پذیرش مهاجران اخراج‌شده در قالب طرح کشور ثالث امضا کرد. طبق این طرح، جامائیکا پس از ورود این افراد، آنها را به کشور‌های مبدا یا مقاصد دیگر منتقل خواهد کرد.

دولت این کشور همچنین متعهد شده است که هیچ‌یک از افراد اخراجی دارای سابقه کیفری را نپذیرد.

وزارت امنیت ملی و صلح و همچنین وزارت امور خارجه و تجارت خارجی جامائیکا در بیانیه‌ای مشترک اعلام کردند: دولت تاکید می‌کند که این یک ترتیبات ترانزیتی است که با هدف تسهیل بازگشت اتباع کشور‌های ثالث به کشور مبدا یا سایر کشور‌های پذیرنده در نظر گرفته شده است.

  • بیشتر بخوانید:
  • ایجاد شبکه اخراج مهاجران توسط آمریکا؛ گزارشی از نقض گسترده حقوق پناهجویان
  • سیاست‌های آمریکا در اخراج پناهجویان؛ سنگ بنای طرح‌های مهاجرتی اتحادیه اروپا

در این بیانیه مشترک همچنین قید شده است که هزینه‌های این طرح توسط دولت جامائیکا تامین نخواهد شد.

با این حال، مقام‌های مخالف دولت در جامائیکا با این اقدام مخالفت کرده و این پرسش را مطرح کردند که چرا این توافق‌نامه در معرض بحث و بررسی عمومی قرار نگرفته است.

چالش‌های حقوقی علیه طرح اخراج مهاجران به کشور‌های ثالث در آمریکا همچنان ادامه دارد؛ مدافعان حقوق مهاجران استدلال می‌کنند که این افراد بدون طی شدن روند قانونی مقتضی، که شامل حق قانونی و اساسی برای دادرسی عادلانه است، از آمریکا اخراج می‌شوند.

منتقدان همچنین معتقدند که اخراج به کشور‌های ثالث، گاهی مهاجران را به کشور‌هایی می‌فرستد که ممکن است در آنجا با خطر مواجه شوند.

برخی از کشور‌های مقصد، مانند سودان جنوبی، درگیر مناقشات جاری هستند یا با اتهام‌های جدی نقض حقوق بشر رو‌به‌رو بوده‌اند.

مخالفان حتی می‌گویند که اخراج به کشور‌های ثالث، به‌عنوان روشی پنهانی برای دور زدن احکام حفاظتی دادگاه‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد. چنین احکامی ممکن است دولت آمریکا را از اخراج برخی مهاجران به کشور‌های مبدأشان منع کند.

در گزارشی که ماه فوریه (بهمن/اسفند) توسط دموکرات‌های عضو کمیته روابط خارجی سنای آمریکا منتشر شد، آمده بود که هدف از چنین اخراج‌هایی به نقاط دوردست، ایجاد رعب و وحشت (در میان مهاجران) بوده است.