ترامپ معاون و وزیر خارجه خود را عملا وارد بازی رقابت برای جانشینی کرده و به نظر می‌رسد هر دو تلاش دارند به هر نحوی شده، رضایت او را جلب کنند.

باشگاه خبرنگاران جوان؛ زهرا نجفی - روزنامه گاردین در تحلیلی طنزآمیز از نشست خبری اخیر دونالد ترامپ در کاخ سفید، این نشست را صحنه‌ای برای نمایش رقابت جانشینان احتمالی او در انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۸ تشبیه کرده و می‌گوید ترامپ از قرار دادن چهره‌های جمهوری‌خواه در موقعیت رقابت برای جلب رضایت خود لذت می‌برد.

در این نشست، دونالد ترامپ در مرکز قرار داشت و جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور و مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا پشت سر او ایستاده بودند. این دو چهره که از گزینه‌های احتمالی جانشینی ترامپ به شمار می‌روند، در کنار استیون میلر، از نزدیکان و چهره‌های مورد اعتماد رئیس‌جمهور در صحنه حضور داشتند.

در ظاهر، این نشست خبری با هدف برجسته کردن دستاورد‌های سفر ترامپ به آسیا برگزار شده بود، اما در عمل، همه آن را نخستین آزمون نامزد‌های احتمالی انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۸ می‌دانستند. انتظار می‌رود ونس برای رسیدن به این جایگاه وارد رقابت شود، هرچند در تازه‌ترین نظرسنجی سراسری کالج امرسون، روبیو در میان نامزد‌های احتمالی جمهوری‌خواهان پیشتاز بوده است.

نخستین آزمون در نشست خبری این بود: آیا ونس و روبیو می‌توانند ۹۰ دقیقه بی‌حرکت بایستند، بدون آنکه چشم‌هایشان را از روی کلافگی بچرخانند، خمیازه بکشند یا در دل آرزو کنند هرچه زودتر این نشست به پایان برسد؟ آیا می‌توانند حرف‌های طولانی و گاه بی‌سروته ترامپ را تحمل کنند و طوری وانمود کنند که از شنیدن آنها لذت می‌برند؟ حتی وقتی رئیسشان مدت‌ها درباره چاله‌های خیابان‌ها و جاده‌ها حاشیه‌پردازی می‌کند؟

ترامپ هشتادساله سخنان خود را با یکی از همین حاشیه‌روی‌ها درباره چاله‌های خیابان آغاز کرد: «وقتی یک چاله را تعمیر می‌کنید... نمی‌خواهم حوصله‌تان را سر ببرم؛ چون می‌گویند او خیلی حاشیه رفت، خیلی بد حاشیه رفت. من حاشیه نمی‌روم. اصلاً حاشیه نمی‌روم. اما وقتی یک چاله را تعمیر می‌کنید، آسفالت کاملاً جدید در کنار آسفالت قدیمی و سفیدرنگ قرار می‌گیرد که ظاهر خوبی ندارد، اما دست‌کم باعث نمی‌شود ماشینتان آسیب ببیند. با این حال، این جاده‌ها بی‌نقص بودند...».

البته نشست از همان ابتدا با اتفاقی عجیب آغاز شد. ترامپ پشت تریبون ظاهر شد و گفت: «چه جمعیت بزرگی! من تا حالا چنین چیزی ندیده‌ام.»، اما خبرنگارانی که اتاق را پر کرده بودند، به‌سختی می‌توانستند صدای او را از میان صدای دستگاه تهویه بشنوند. آیا اختلال‌هایی که پیش‌تر باعث زمین‌گیر شدن پرواز‌ها و از کار افتادن وب‌سایت‌های بانکی آمریکا شده بود، سرانجام به کاخ سفید هم رسیده بودند؟ پس آمریکای به‌اصطلاح ابرقدرت فناوری چه شد؟ سرانجام اوضاع به حالت عادی بازگشت، البته نه لزوماً در ذهن ترامپ!

ترامپ درست مانند نوجوانی ذوق‌زده، از اینکه شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین شخصاً برای استقبال از او به فرودگاه آمده بود، به وجد آمده بود؛ تا جایی که این موضوع را دو بار تکرار کرد: «او با هواپیما به استقبال خواب‌آلود جو (بایدن) نرفت؛ این را به شما می‌گویم».

ترامپ با اشاره به اینکه آمریکا، روسیه و چین ۹۲ درصد از قدرت هسته‌ای جهان را در اختیار دارند، بهانه‌ای پیدا کرد تا از عمویش، جان ترامپ، مهندس برق و استاد سابق مؤسسه فناوری ماساچوست (ام‌آی‌تی)، صحبت کند.

او گفت: «یکی از اعضای خانواده من تمام عمرش را در‌ام‌آی‌تی گذراند؛ کسی که می‌گویند اکنون بزرگ‌ترین استاد تاریخ‌ام‌آی‌تی است؛ بنابراین من درک بسیار خوبی از این مسائل دارم؛ فکر می‌کنم شاید از نظر ژنتیکی موهبت‌هایی به من رسیده باشد».

روبیو در برابر این اظهارنظر دیگر نتوانست خودداری کند. لبخندی بر لبانش نشست و نگاهی به ونس انداخت. ونس هم احساس کرد باید متقابلاً لبخند بزند. ما به شما نمی‌خندیم، آقای رئیس‌جمهور؛ با شما می‌خندیم!

در واقع، روبیو در مقایسه با ونس بی‌قرارتر به نظر می‌رسید. در حالی که ترامپ به سخنان طولانی خود ادامه می‌داد، وزیر خارجه مدام از این پا به آن پا می‌شد، با کراواتش ور می‌رفت، موهایش را مرتب می‌کرد و گاه لبخند‌های کنایه‌آمیزی می‌زد. ونس، در مقابل، پشت ریشش و حالتی از خودپسندی پنهان شده بود. اما سرانجام لحظه‌ای فرا رسید که این دو رقیب باید در برابر همگان وفاداری و ارادت خود را به ترامپ نشان می‌دادند.

ابتدا ونس پشت تریبون رفت و یادآوری کرد که به‌جای همراهی با ترامپ در سفر آسیایی، در واشنگتن مانده بود. ونس خطاب به ترامپ گفت: «دلم برایتان تنگ شده بود، قربان» و سپس از رئیس‌جمهور به‌خاطر «دستیابی به توافق‌های تجاری تاریخی» و بازآرایی اقتصاد جهانی به نفع کارگران و اقتصاد آمریکا تمجید کرد.

این اظهارات بد نبود، اما کمی ناشیانه بود.

در مقابل، وزیر خارجه در سخنان خود منتقدانی را هدف گرفت که ترامپ را به نزدیکی بیش از حد به روسیه و چین و نادیده گرفتن منافع دموکرات‌ها متهم می‌کردند. او در حالی که ابروهایش را بالا می‌برد و مشت خود را تکان می‌داد، گفت: «این سه کشور اکثریت قاطع سلاح‌های هسته‌ای این سیاره را در اختیار دارند. این تصور که این سه رهبر نباید به‌طور منظم با یکدیگر تعامل داشته باشند، نه‌تنها مضحک، بلکه خطرناک است».

سپس ترامپ پاسخ به پرسش‌های خبرنگاران را آغاز کرد. یکی از خبرنگاران جوان پرسشی مطرح کرد که احتمالاً در دو سال آینده بار‌ها تکرار خواهد شد: «با توجه به اینکه معاون رئیس‌جمهور و وزیر خارجه پشت سر شما ایستاده‌اند، می‌خواهم بدانم به نظر شما کدام‌یک از آنها پس از شما رئیس‌جمهور بهتری خواهد بود؟»

ترامپ بدون پاسخ دادن، به‌سادگی از کنار این پرسش گذشت. ونس چهره‌ای کاملاً بی‌احساس به خود گرفت و روبیو با لبخندی معنادار به او نگاه کرد.

همان خبرنگار با پرسشی دیگر درباره توییت ونس پس از انتخابات میان‌دوره‌ای، او را در موقعیت دشواری قرار داد: «آیا معتقدید جنگ با ایران ارزش از دست دادن اکثریت سنا را داشت؟»

معاون رئیس‌جمهور با احتیاط پاسخ داد: «فکر می‌کنم تصمیم‌گیری در این زمینه بر عهده رئیس‌جمهور است و رئیس‌جمهور گفته که اگر دوباره در چنین موقعیتی قرار بگیرد، باز هم همین کار را خواهد کرد. از نظر من، هدف و وظیفه‌ام حمایت از رئیس‌جمهور ایالات متحده است».

به بیان دیگر، ونس می‌خواست بگوید که من از این جنگ متنفرم و هرگز آن را آغاز نمی‌کردم، اما مجبورم از رئیس حمایت کنم! انتظار می‌رود در جریان رقابت انتخاباتی پیش رو، بار‌ها شاهد چنین موضع‌گیری‌های حساب‌شده‌ای باشیم؛ موضع‌گیری‌هایی که هدفشان حفظ تعادل میان بیان دیدگاه شخصی و حمایت از ترامپ است.

منبع: گاردین