نزدیک شدن به پایان سال میلادی و هم‌زمانی آن با ارائه لایحه بودجه به مجلس، می‌تواند معادلات عرضه و تقاضا در بازار ارز را تحت تأثیر قرار دهد. یک کارشناس بازارهای مالی معتقد است با وجود احتمال افزایش تقاضا، مداخلات بانک مرکزی و تحولات سیاسی آمریکا می‌توانند مانع رشد شدید قیمت دلار شوند.
بازار ارز در نیمه دوم سال با چند متغیر اثرگذار روبه‌روست. از یک سو، نزدیک شدن به پایان سال میلادی می‌تواند نیاز برخی شرکت‌ها و فعالان اقتصادی به تسویه تعهدات ارزی را افزایش دهد و از سوی دیگر، ارائه بودجه به مجلس معمولاً انتظارات فعالان بازار درباره سیاست‌های اقتصادی و ارزی سال آینده را تحت تأثیر قرار می‌دهد.
در کنار این عوامل، تحولات سیاسی آمریکا و احتمال تغییر فضای تنش میان ایران و واشنگتن نیز می‌تواند بر انتظارات معامله‌گران اثر بگذارد. به همین دلیل، مسیر قیمت دلار در ماه‌های آینده صرفاً به میزان عرضه و تقاضای روزانه محدود نمی‌شود و مجموعه‌ای از متغیرهای اقتصادی و سیاسی در تعیین جهت بازار نقش خواهند داشت.
گفتنی است قیمت دلار در نیمه نخست سال ۱۴۰۵ زودتر از پیش‌بینی‌ها به محدوده ۲۷۰ هزار تومان رسید، حالا این پرسش مطرح است که آیا تسویه حساب‌های جهانی و افزایش تقاضای شرکت‌های داخلی برای تأمین مواد اولیه می‌تواند قیمت دلار را از محدوده فعلی فراتر ببرد و در کریدور بالاتر بنشاند؟
خلاف سال‌های گذشته، سرعت رشد قیمت دلار در نیمه اول سال ۱۴۰۵ بالا بود
در همین راستا جواد فلاحیان، کارشناس بازارهای مالی و تحلیلگر اقتصادی، درباره تفاوت روند قیمت دلار در سال جاری با سال‌های گذشته گفت: «مهم‌ترین تفاوت بازار ارز در سال ۱۴۰۵، سرعت بالاتر رشد قیمت دلار در نیمه نخست سال نسبت به دوره‌های مشابه گذشته بوده است. دلیل اصلی این اتفاق نیز تحولات سیاسی، موضوع محاصره اقتصادی و مسائل مرتبط با تنگه هرمز است که فشار قابل توجهی بر بازار ارز وارد کرد.»
او افزود: «پیش از این پیش‌بینی می‌شد قیمت دلار تا پایان سال ۱۴۰۵ به محدوده ۲۷۰ هزار تومان برسد؛ اما این اتفاق در نیمه نخست سال رخ داد و قیمت دلار زودتر از انتظار به این سطح قیمتی رسید.»
قیمت دلار امکان رشد تا محدوده ۳۰۰ هزار تومان را دارد
این تحلیلگر اقتصادی درباره عوامل اثرگذار بر قیمت دلار در ماه‌های پایانی سال اظهار کرد: «معمولاً پایان سال میلادی با ارائه لایحه بودجه به مجلس هم‌زمان می‌شود و هر دو موضوع می‌توانند بر انتظارات بازار ارز اثر بگذارند. از یک طرف، تسویه حساب‌های پایان سال میلادی و نیاز شرکت‌ها به تأمین ارز می‌تواند تقاضای جدیدی در بازار ایجاد کند و از طرف دیگر، مفروضات ارزی بودجه نیز برای فعالان اقتصادی اهمیت دارد.»
بانک مرکزی مداخلات زیادی در بازار ارز انجام می‌دهد و همین موضوع می‌تواند مانع از رشد شدید قیمت شود
او ادامه داد: «به نظر می‌رسد در شرایط فعلی، بازار ارز نوسانات محدودی را در محدوده‌های موجود تجربه کند و قیمت دلار در نهایت امکان رشد تا محدوده ۳۰۰ هزار تومان را داشته باشد. البته باید توجه داشت که بانک مرکزی مداخلات زیادی در بازار ارز انجام می‌دهد و همین موضوع می‌تواند مانع از رشد شدید قیمت شود.»
در صورت کاهش تنش‌های سیاسی قیمت دلار در کانال ۲۶۰ تا ۲۷۰ هزار تومان ماندگار می‌شود
فلاحیان با اشاره به تحولات سیاسی آمریکا و احتمال تغییر فضای روابط خارجی ایران گفت: «در دی ماه نیز تحولات مربوط به روی کار آمدن دموکرات‌ها در کنگره و سنا می‌تواند بر انتظارات سیاسی بازار اثرگذار باشد. بخشی از دموکرات‌ها در مواضع خود بر ضرورت پایان جنگ تأکید کرده‌اند و ممکن است فشارهایی به دولت ترامپ برای کاهش تنش‌ها وارد شود.»
اگر طرف مداخلات بانک مرکزی ادامه پیدا کند و نشانه‌هایی از کاهش تنش‌های سیاسی و احتمال توافق دیده شود، این امکان وجود دارد که قیمت دلار در کانال ۲۶۰ تا ۲۷۰ هزار تومان باقی بماند
او افزود: «اگر از یک طرف مداخلات بانک مرکزی ادامه پیدا کند و از طرف دیگر، نشانه‌هایی از کاهش تنش‌های سیاسی و احتمال توافق دیده شود، این امکان وجود دارد که قیمت دلار در کانال ۲۶۰ تا ۲۷۰ هزار تومان باقی بماند.»
انتظار ریزش شدید قیمت دلار را نباید داشت
رفع محدودیت‌های اقتصادی و بازگشت شرایط تنگه هرمز به وضعیت عادی می‌تواند قیمت دلار را به سطوح پایین‌تر بازگرداند، فلاحیان توضیح داد: «نکته مهم این است که اقتصاد کشور طی ماه‌های اخیر تا حد زیادی خود را با دلار ۲۷۰ هزار تومانی تطبیق داده است. بنابراین، کاهش شدید قیمت دلار می‌تواند به برخی کسب‌وکارها و بخش‌های اقتصادی آسیب وارد کند.»
ممکن است در مقاطعی و تحت تأثیر هیجان ناشی از اخبار سیاسی، قیمت دلار تا محدوده ۲۵۰ تا ۲۵۵ هزار تومان نیز عقب‌نشینی کند
او ادامه داد: «به همین دلیل، انتظار ریزش شدید قیمت دلار را نباید داشت. به نظر می‌رسد محدوده ۲۶۰ هزار تومان را باید کف قیمتی بازار در نظر گرفت. البته ممکن است در مقاطعی و تحت تأثیر هیجان ناشی از اخبار سیاسی، قیمت دلار تا محدوده ۲۵۰ تا ۲۵۵ هزار تومان نیز عقب‌نشینی کند، اما با توجه به مفروضات اقتصادی قیمت دلار در کوتاه‌مدت دوباره به کانال ۲۶۰ تا ۲۷۰ هزار تومان بازمی‌گردد.»
احتمال رسیدن دلار به رقم ۳۰۰ هزار تومان ۴۰ درصد است
فلاحیان درباره احتمال رشد قیمت دلار تا پایان سال جاری گفت: «از یک طرف، ممکن است برخی شرکت‌ها و نهادها برای تکمیل موجودی انبارها و تأمین مواد اولیه خود اقدام به خرید ارز کنند. این موضوع می‌تواند تقاضای جدیدی را وارد بازار کند. از طرف دیگر، مداخلات بانک مرکزی همچنان یکی از عوامل محدودکننده رشد قیمت دلار خواهد بود.»
او افزود: «رسیدن دلار به محدوده ۳۰۰ هزار تومان بیش از هر چیز به شرایط سیاسی و تحولات پیش‌رو بستگی دارد. با در نظر گرفتن شرایط فعلی، احتمال وقوع این سناریو را حدود ۴۰ درصد ارزیابی می‌کنم.»