در شرایطی شکست انتخاباتی جمهوری‌خواهان و اعتراف جی‌دی ونس به تأثیر جنگ ایران بر این رویداد، هزینه‌های سیاسی ماجراجویی نظامی واشنگتن را آشکار کرده، کاخ‌سفید برای فرار تبعات و پیامدهای این شکست، دست به اقدام تازه‌ای برای افزایش فشارها بر ایران کرده‌است.
همشهری آنلاین – گروه سیاسی: تشکیل کارگروه «دروازه آهنین» ازسوی سنتکام در روزهای اخیر، تلاشی دوباره برای محدودسازی مسیرهای تجاری، انتقال فناوری و تأمین منابع مالی ایران در کنار تداوم فشارهای دریایی است؛ اقدامی که اگرچه تاکنون نتیجه دلخواه را برای واشنگتن به دنبال نداشته، اما نشان می‌دهد کاخ‌سفید همچنان بر راهبرد «جنگ اقتصادی» و محدودسازی ظرفیت‌های اقتصادی و دفاعی تهران اصرار دارد. مجله آمریکایی «نیوزویک» به تازگی در گزارشی، به ابعاد مختلف چنین راهبردی پرداخته است.
گسترش فشارهای آمریکا علیه ایران
- آمریکا تنها چند روز پس از آنکه جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، اعلام کرد جنگ با ایران دلیل شکست انتخاباتی اخیر بوده، دامنه کارزار فشار علیه تهران را گسترش داده‌است.
- سنتکام روز شنبه از تشکیل یک کارگروه جدید با عنوان «دروازه آهنین» خبر داد که مأموریت آن، مختل کردن مبادلات و فعالیت‌های ایران در مرزهای زمینی و دریای خزر است.
- این اقدام پس از چند ماه اجرای عملیات محدودسازی تجارت دریایی ایران صورت می‌گیرد.
- براساس اعلام سنتکام، شبکه‌های انتقال تسلیحات ایران، تجارت تحت تحریم و مسیرهای درآمدزایی این کشور با نظارت و بررسی بیشتر نهادهای مختلف دولت آمریکا مواجه خواهند شد.
- بااین‌حال، سنتکام نام کشورها یا گذرگاه‌های مرزی مشخصی را به‌عنوان اهداف عملیاتی این مأموریت اعلام نکرده است.
تبدیل وضعیت یک چالش
- شکست سنگین جمهوری‌خواهان در انتخابات، جنگ ایران را از یک «چالش سیاست‌خارجی» به یک «مسئولیت سیاسی داخلی» برای دولت ترامپ تبدیل کرده‌است.
- جی‌دی ونس اخیر در پیامی در شبکه‌های اجتماعی، جنگ را دلیل اصلی شکست جمهوری‌خواهان معرفی کرد و نوشت: دلیل شکست ما، جنگ است.
- ترامپ نیز تأثیر جنگ و افزایش قیمت بنزین بر شکست حزب جمهوری‌خواه را پذیرفت، اما همچنان تأکید کرد اقدام نظامی علیه ایران برای جلوگیری از دستیابی این کشور به سلاح هسته‌ای ضروری بوده‌است.
کارگروه تازه چیست؟
- مأموریت اصلی کارگروه جدید، نظارت بر مسیرهای انتقال کالا و منابع مالی ایران از طریق مرزهای زمینی و دریای خزر و تلاش برای مختل کردن این فعالیت‌هاست.
- حوزه‌های تحت نظارت این کارگروه عبارت‌است از:
- تسلیحات پیشرفته
- فناوری‌های دومنظوره با کاربردهای غیرنظامی و نظامی
- مواد و تجهیزات مشمول تحریم
- شبکه‌های تجاری غیرقانونی
- مسیرهای انتقال درآمد و منابع مالی ایران.
گسترش فشار از دریا به مرزهای زمینی
- برد کوپر، فرمانده سنتکام، در ۷ نوامبر دستور تشکیل کارگروه «دروازه آهنین» را صادر کرد.
- این مجموعه در مقر سنتکام در فلوریدا مستقر شده و وظیفه دارد تلاش نهادهای مختلف دولت آمریکا برای شناسایی و مختل کردن مسیرهایی را هماهنگ کند که به ادعای واشنگتن، ایران از آنها برای انتقال کالاهای حساس و کسب درآمد استفاده می‌کند.
- اضافه شدن دریای خزر به محدوده مأموریت این کارگروه، نشان‌دهنده توجه آمریکا به جبهه شمالی ایران در کنار مرزهای زمینی گسترده این کشور است.
یک کارگروه کوچک با مأموریت گسترده
- ساختار کارگروه جدید بیشتر ماهیتی اداری و هماهنگ‌کننده دارد و قرار نیست به‌عنوان یک یگان رزمی متعارف فعالیت کند.
- نیروهای این مجموعه وظیفه دارند برنامه‌ریزی‌های نظامی را با فعالیت سازمان‌های غیرنظامی دولت آمریکا هماهنگ کنند. با این حال، دامنه مأموریت آن بخش‌های مختلف اقتصاد و ساختار امنیتی ایران را دربر می‌گیرد.
- فناوری‌های دومنظوره، تجهیزاتی هستند که می‌توانند هم کاربرد غیرنظامی و هم کاربرد نظامی داشته باشند.
- ازسوی دیگر، محدودسازی مسیرهای درآمدی ایران با هدف کاهش توانایی تهران برای تأمین هزینه‌های خرید تجهیزات، توسعه تسلیحات و فعالیت‌های تولیدی دنبال می‌شود.
- براساس اعلام سنتکام، کمک‌های بشردوستانه از این محدودیت‌ها مستثنا هستند.
مأموریت جدید تا کجا پیش می‌رود؟
- مهم‌ترین پرسش درباره کارگروه دروازه آهنین، چگونگی تبدیل هماهنگی‌ها در مقر سنتکام به اقدام‌های عملی در مرزهای ایران و دریای خزر است.
- در اطلاعیه سنتکام، جدول زمانی مشخصی برای اجرای مأموریت، فهرست سازمان‌های همکار یا شاخص‌های ارزیابی عملکرد این کارگروه ارائه نشده‌است.
- نبود این اطلاعات، دامنه واقعی فعالیت‌های کارگروه و میزان تأثیرگذاری آن بر مسیرهای تجاری و اقتصادی ایران را نامشخص نگه می‌دارد.