اقتصادنیوز: به گفته فردی آگاه از دیدگاههای دولت امارات متحده عربی، برخی مقامهای کشورهای حاشیه خلیج فارس اطمینان زیادی دارند که خشونتها از سر گرفته خواهد شد و نگراناند که درگیریهای جدید از دوره پیش از توقف جنگ نیز شدیدتر باشد.
به گزارش اقتصادنیوز به نقل از انتخاب، بلومبرگ نوشت: جنگ خاورمیانه که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، گفته بود ظرف چند هفته به پایان میرسد، اکنون در حالی که وارد هشتمین ماه خود شده، در آستانه تشدید قرار دارد.
در ادامه این مطلب آمده: ترامپ بارها تلویحاً گفته است که نیروهای آمریکایی در خاورمیانه پس از انتخابات میاندورهای آمریکا در ۳ نوامبر، حملات به ایران را از سر خواهند گرفت. رئیسجمهور آمریکا پیشتر سومین گروه رزمی ناو هواپیمابر و ۱۰ هزار ملوان و تفنگدار دریایی دیگر را به سمت خلیج فارس اعزام کرده است تا در صورت ازسرگیری درگیریها، گزینههای بیشتری در اختیار فرماندهان آمریکایی قرار دهد.
اقتصادنیوز: رئیسجمهور آمریکا با اشاره به رقابتهای انتخاباتی گذشته نوشت: او گفت که هیلاری کلینتون حیلهگر برنده خواهد شد، بهشدت برای او تبلیغ کرد و او از هر جهت و به هر شکلی باخت.
همچنین، پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، این هفته در سفری اعلامنشده به اسرائیل رفت؛ کشوری که جنگ علیه ایران را در کنار آمریکا آغاز کرد. هگست در این سفر با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، دیدار کرد؛ آن هم تنها چند روز پیش از رقابت حساس انتخاباتی نتانیاهو برای انتخاب مجدد. گزارشها حاکی از آن است که شمار نیروهای مستقر در پایگاههای آمریکا در خاورمیانه که در حملات تلافیجویانه ایران آسیبهای سنگینی دیدهاند، کاهش یافته است.
این هفته، وزارت خارجه آمریکا دستور خروج شماری از دیپلماتها و اعضای خانوادههای آنان را از عربستان سعودی صادر کرد؛ اقدامی که پس از گسترش دامنه درگیریها به عربستان از سوی حوثیهای مورد حمایت ایران صورت گرفت. حوثیها با پهپادها و موشکهای خود فرودگاه ریاض و تأسیسات انرژی را هدف حملات سنگین قرار دادهاند که دهها کشته و صدها زخمی بر جای گذاشته است.
در چنین شرایطی، ایران خود را برای آغاز دور تازهای از بمبارانهای آمریکا در حوالی انتخابات میاندورهای آماده میکند و در حال تدارک برای پاسخگویی در سراسر خاورمیانه، از جمله علیه اسرائیل و امارات متحده عربی، است. این موضوع را فردی آگاه از دیدگاههای مقامهای تهران اعلام کرده است.
به گفته این منبع، فاصله زمانی میان انتخابات آمریکا و آغاز به کار کنگره جدید در اوایل ژانویه، دشوارترین دوره خواهد بود. او افزود که تنها راه خروج از درگیری کنونی، دستیابی به توافقی است که به هر دو طرف اجازه دهد ادعا کنند پیروز شدهاند. این فرد به دلیل نداشتن مجوز برای اظهارنظر علنی، نخواست نامش فاش شود.
به گفته فردی آگاه از دیدگاههای دولت امارات متحده عربی، برخی مقامهای کشورهای حاشیه خلیج فارس اطمینان زیادی دارند که خشونتها از سر گرفته خواهد شد و نگراناند که درگیریهای جدید از دوره پیش از توقف جنگ نیز شدیدتر باشد.
ترامپ روز پنجشنبه در گفتوگو با خبرنگاران، با لحنی مشابه گفت: «ما حسابی آنها را درهم کوبیدهایم و شاید کمی بیشتر هم این کار را انجام دهیم.»
در همین حال، مقامهای حوزه کشتیرانی و امنیت دریایی میگویند ایران در تنگه هرمز یا نزدیکی آن، در مقایسه با مراحل پیشین درگیری، به کشتیهای بیشتری حمله میکند و خسارتهای شدیدتری به آنها وارد میسازد؛ زیرا بهجای پهپادهای تهاجمی، از موشکهای هدایتشونده استفاده میکند.
آسلی آیدینتاشباش، کارشناس خاورمیانه در مؤسسه بروکینگز، گفت: «تمام نشانهها حاکی از آن است که جنگ از سر گرفته خواهد شد و یک کارزار گسترده بمباران در پیش است؛ هرچند زمان دقیق آن همچنان نامشخص است.»
اظهارات خود ترامپ نشان میدهد که بعید است حملات پیش از انتخابات میاندورهای ۳ نوامبر آغاز شوند. در این انتخابات، حزب جمهوریخواه او با خطر ازدستدادن یکی از دو مجلس کنگره یا حتی هر دو مواجه است؛ خطری که تا حدی ناشی از افزایش قیمت سوخت در آمریکا در پی جنگ است.
به گفته علی واعظ، کارشناس خاورمیانه در گروه بینالمللی بحران، ازسرگیری جنگ میتواند به نتانیاهو کمک کند تا رقبای سیاسی خود را به تشکیل دولت وحدت ملی وادار کند. حملات نظامی همچنین میتواند به ترامپ امکان دهد با نمایش قدرتی «چشمگیر»، در داخل آمریکا تصویری قدرتمند از خود ارائه دهد.
واعظ گفت: «ترامپ و نتانیاهو ممکن است هر دو جنگ با ایران را راه فراری سیاسی ببینند؛ اما هر دو این خطر را میپذیرند که جنگی که قرار است موقعیت سیاسیشان را نجات دهد، در نهایت به نابودی آنها منجر شود.»
نتانیاهو در آستانه دیدار با ترامپ، همزمان با تشدید تلاشهای آمریکا برای برقراری آتشبس در غزه
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در سمت راست، و بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، در جریان نشست خبری در سالن غذاخوری تشریفاتی کاخ سفید در واشنگتن، در روز دوشنبه ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۵.
یک دیپلمات ارشد اروپایی گفت انتخابات آمریکا و اسرائیل تلاشها برای جلوگیری از حرکت بهسوی جنگ را پیچیده کرده است و کشورهای دیگر باید برای دستیابی به توافق، پیش از آنکه خیلی دیر شود، تلاشهای خود را افزایش دهند.
انتخابات پرتنش اسرائیل روز سهشنبه برگزار میشود. این انتخابات نخستین انتخابات از زمان حملات حماس در سال ۲۰۲۳ است؛ حملاتی که زمینهساز جنگهای نتانیاهو در غزه و لبنان شد.
اگر نتانیاهو در انتخابات شکست بخورد، گادی آیزنکوت، رقیب اصلی او، ممکن است بهاندازه نتانیاهو برای ازسرگیری جنگ با ایران در آغاز دوره نخستوزیری خود تمایل نداشته باشد.
نگرانیهای اقتصادی
در ماههای اخیر، کاخ سفید علاوه بر محاصره دریایی سختگیرانه بنادر ایران، تحریمهای اقتصادی علیه شرکای تجاری باقیمانده تهران را نیز تشدید کرده است.
اگرچه کارزار تحریمی آمریکا کمتر از آنچه کارشناسان انتظار داشتند مؤثر بوده، محاصره دریایی همچنان تأثیر واقعی خود را بر ایران گذاشته است. بااینحال، افزایش فشارها ممکن است ایران را به انجام حملات در سراسر خلیج فارس سوق دهد.
بردلی بومن، کارشناس سیاست خارجی و دفاعی در بنیاد دفاع از دموکراسیها، گفت: «کار عاقلانهای که رئیسجمهور میتواند انجام دهد، این است که اجازه دهد راهبرد فعلی به مسیر خود ادامه دهد.»
تلاشهای دیپلماتیک اخیر برای پایاندادن به جنگ شکست خورده است. بااینحال، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، این هفته خواستار بازگشت به مذاکرات دیپلماتیک شد.
عراقچی در مقالهای در روزنامه فایننشال تایمز نوشت: «ایران آماده است بار دیگر به دیپلماسی فرصت بدهد، مشروط بر آنکه شواهد محکمی از تمایل صادقانه آمریکا برای دستیابی به راهحلی عادلانه و آبرومندانه ببینیم که این درگیری را برای همیشه پایان دهد.»
او در عین حال افزود: «در حال حاضر، دلایل اندکی برای انتظار پیشرفت وجود دارد.»
جنگی که ترامپ در ابتدا گفته بود ظرف چند هفته پایان خواهد یافت، از همان ابتدا در میان آمریکاییها نامحبوب بود و اکنون وضعیت آن بدتر نیز شده است.
بر اساس نظرسنجی مرکز پژوهشی پیو که از ۲۸ سپتامبر تا ۴ اکتبر انجام شده، حدود دوسوم آمریکاییها از نحوه مدیریت درگیری با ایران توسط ترامپ ناراضیاند و تقریباً نیمی از آنها انتظار دارند جنگ بیش از یک سال دیگر ادامه پیدا کند.
این درگیری جریان انتقال انرژی از خلیج فارس را مختل کرده و باعث شده است قیمت نفت خام برنت، شاخص جهانی قیمت نفت، از ابتدای سال جاری میلادی تاکنون بیش از ۸۰ درصد افزایش یابد. این مسئله قیمت بنزین در آمریکا را بهشدت بالا برده و نگرانیها درباره افزایش هزینههای زندگی را تشدید کرده است؛ نگرانیهایی که به چشمانداز انتخاباتی جمهوریخواهان آسیب زدهاند.
ارتش آمریکا در کمک به عبور کشتیها از تنگه هرمز به موفقیتهایی دست یافته است. بااینحال، قیمت نفت بار دیگر در حال افزایش است؛ زیرا حملات به عربستان سعودی، نگرانیها از تشدید نظامی در منطقه را افزایش داده است.
قیمت قراردادهای آتی نفت برنت نیز در حال بالا رفتن است؛ زیرا معاملهگران میکوشند ارزیابی کنند که آیا آمریکا پس از انتخابات میاندورهای، جنگ را تشدید خواهد کرد یا خیر.
دینا اسفندیاری، زیاد داوود و بکا واسر، تحلیلگران بلومبرگ اکونومیکس، در گزارشی که روز پنجشنبه منتشر شد، نوشتند: «اوضاع خاورمیانه به شکلی نگرانکننده شبیه وضعیت این منطقه پیش از آغاز جنگ با ایران در ماه فوریه است.»
آنها افزودند: «البته تفاوتهایی وجود دارد؛ از جمله نزدیکشدن انتخابات در آمریکا و اسرائیل، اختلالهای گسترده در تنگه هرمز و موضع سرسختانهتر ایران. بااینحال، این عوامل به معنای افزایش احتمال ازسرگیری درگیریها هستند، نه کاهش آن.»
