کارگردان مستند «باد بهشت» با انتقاد از وضعیت اکران داخلی سینمای مستند از چالشهای فیلمبرداری در یک اقلیم متفاوت گفت.
محمدرضا فرطوسی کارگردان مستند «باد بهشت» در گفتگو با خبرنگار مهر درباره موضوع این مستند توضیح داد: مستند ما در منطقه ترکمن صحرای گنبد کاووس و در روستای صوفیان میگذرد. موضوع این اثر درباره رابطه مردم محلی با رشته سوارکاری و به طور خاص پرورش اسب است؛ این منطقه به این ویژگی شهرت دارد و گنبد کاووس را پایتخت اسب ایران میدانند. آنجا مسابقات بسیار جذابی دارد و از سنین کم، بچهها با عشق به پرورش اسب و سوارکاری بزرگ میشوند؛ این در حالی است که در بیشتر نقاط ایران و جهان، سوارکاری ورزشی برای ثروتمندان محسوب میشود، اما در آنجا این ورزش متعلق به توده مردم است و حتی طبقه پایین جامعه درگیر آن هستند. این تناقض برای من جذاب بود و دوست داشتم که به تصویر کشیده شود.
وقتی جهان سیلی واقعیت را به رویاها میکوبد
وی ادامه داد: قصه این مستند درباره یک نوجوان است که میخواهد با اسب وارد مسابقات حرفهای شود و مقام بیاورد. او تمام هم و غمش این بود که با اسبش ارتباط برقرار کند، از آن مراقبت کند و به آرزویش برسد. این نوجوان در دنیایی زندگی میکرد که صحبتی از تبلت، موتور و مهاجرت نبود. عشق و ارتباط عمیق با طبیعت، محیط و حیوانات، زندگیشان را تعریف میکرد. مراقبت از یک اسب کار بسیار طاقتفرسایی است؛ آنها از بامداد بر میخیزند و تا شب از اسبها مراقبت میکردند. تمام خانواده درگیر این مسئله بودند.
این کارگردان بیان کرد: آن نوجوان همه چیز را برای اسبش کنار گذاشته بود. او آرزو داشت با اسبش در مسابقات مقام بیاورد تا بتواند اسب مورد علاقهاش را بخرد، چراکه اغلب اسبها در تملک خودشان نیست و تنها از آنها نگهداری میکنند. همچنین او میخواست با پول مسابقات وارد زندگی حرفهای شود، ازدواج کند و به آرزوهایش برسد، اما واقعیت چیز دیگری بود. وقتی او از دنیای نوجوانی خارج میشود و وارد فضای حرفهای میشود، متأسفانه با موانعی جدی روبهرو میشود. مافیا اجازه ورود نمیدهد و رویاها در هم میشکنند. انگار همزمان با بلوغ انسان، جهان هم واقعیتهای خشن خودش را نشان میدهد و آن واقعیات را چون سیلی به صورت میکوبد.
سینمای مستند از مساله اکران رنج میبرد
فرطوسی در رابطه با چالشهای فیلمبرداری این مستند عنوان کرد: فیلمبرداری اسبسواری بسیار دشوار است. طبیعت آن ناحیه ویژه است. ما مدیر فیلمبرداری کاردانی به نام صادق سوری داشتیم که تجربه بسیاری در فیلمهای مستند دارد. ما با ۲ چالش اصلی مواجه بودیم؛ اول اقلیم و مدل زندگی مردم که کنترل آن دست ما نبود و باید خودمان را با ساعتهای آنها هماهنگ میکردیم و دوم، خود مسابقات. ما از دوربینهای متعدد استفاده کردیم و در حدود ۱۰ هفته فیلمبرداری کردیم تا بتوانیم لحظات کلیدی را ثبت کنیم چراکه مسابقات در زمان کوتاهی تمام میشود و یک لحظه غفلت ممکن است همه چیز را از دست بدهد.
کارگردان مستند «باد بهشت» درباره برنامه اکران این اثر گفت: مستند از مسئله اکران رنج میبرد. امید ما به جشنوارهها، پلتفرمها و تلویزیون است. چند تلویزیون خارجی تمایل داشتند و توافقاتی شدهاست، اما اکران برای مخاطب عام یکی از معضلات اصلی سینمای مستند و فیلمهای هنری در ایران است.
فرطوسی در پایان درباره برنامههای این روزهای خود گفت: یک مستند جدید درباره زندگی افراد در حاشیه تالاب شادگان و هورالعظیم (بخش عراقی آن) را به پایان رساندهام که در مرحله مونتاژ و پستپروداکشن است. همچنین فیلمنامهای آماده شده و خودم را برای ساخت یک فیلم داستانی سینمایی آماده میکنم.