ایلام- ایرنا- با وجود برخورداری ایلام از گندم مرغوب و باکیفیت، ضعف مهارت در فرآیند پخت، فرسودگی تجهیزات نانوایی‌ها و شتاب‌زدگی در آماده‌سازی خمیر کیفیت نان مصرفی مردم را با چالش روبه‌رو کرده است و این وضعیت ضرورت نوسازی نانوایی‌ها، آموزش نیروی کار و اصلاح شیوه‌های پخت را بیش از گذشته آشکار می‌کند.
مدیرکل غله و خدمات بازرگانی استان ایلام روز سه‌شنبه در گفت‌وگوی اختصاصی با خبرنگار ایرنا اظهار کرد: افزایش هزینه‌های انرژی، اجاره‌بها و دستمزد نیروی کار، فعالیت نانوایی‌ها را در ایلام دشوار و حمایت اقتصادی و نوسازی تجهیزات این واحدها را ضروری کرده است.
اصغر باباخانی گفت که نانوایی‌ها با افزایش هزینه‌های جاری و نگهداری تجهیزات مواجه هستند و قیمت نان در ایلام در مقایسه با برخی استان‌های همسایه پایین‌تر است. این شرایط ضرورت توجه به توان اقتصادی واحدهای نانوایی را بیشتر می‌کند.
وی افزود: نوسازی تجهیزات نانوایی‌ها باید به صورت تدریجی انجام شود و در این راه هر سال باید بخشی از آنها در اولویت نوسازی قرار گیرد تا امکان بهبود شرایط فعالیت، ارتقای تجهیزات و کیفیت تولید نان فراهم شود.
باباخانی ادامه داد: اجرای این برنامه به هماهنگی بانک‌ها، سازمان برنامه و بودجه، دستگاه‌های اقتصادی و سازمان صنعت، معدن و تجارت نیاز دارد و نبود هماهنگی کافی میان این مجموعه‌ها روند حمایت و نوسازی را دشوار می‌کند.
ضرورت سرمایه‌گذاری در تولید آرد کامل
مدیرکل غله و خدمات بازرگانی ایلام گفت: ظرفیت تولید آرد کامل در استان وجود دارد اما تولید این نوع آرد با روش‌های متداول آسیابانی تفاوت دارد و کارخانه‌ها برای ورود به این حوزه باید در تجهیزات و فرآیندهای فنی خود تغییر ایجاد کنند.
وی افزود: بخش عمده کارخانه‌های آرد کشور از روش والس(عبور گندم از میان دو غلتک) استفاده می‌کنند و تولید آرد کامل با این شیوه به دلیل ضرورت حفظ اجزای مختلف دانه گندم، محدودیت‌های فنی خاص خود دارد.
باباخانی گفت: توسعه تولید آرد کامل به اصلاح فرآیندهای آسیابانی، تامین تجهیزات مورد نیاز و سرمایه‌گذاری کارخانه‌ها وابسته است و برخی استان‌ها نیز تجربه‌هایی در این زمینه داشته‌اند.
یارانه نان و ضرورت نظارت بر مصرف آرد
وی اظهار کرد: پرداخت یارانه قابل‌توجه برای تامین نان به عنوان کالای اساسی، ضرورت نظارت بر نحوه توزیع و مصرف آرد یارانه‌ای را بیشتر می‌کند تا منابع عمومی در مسیر تعیین‌شده مصرف شود.
باباخانی افزود: زنجیره گندم، آرد و نان مجموعه‌ای از دستگاه‌های مختلف را دربرمی‌گیرد و ساماندهی آن به همکاری جهاد کشاورزی، شبکه بهداشت، سازمان غذا و دارو، اداره استاندارد، فرمانداری‌ها و اداره غله نیاز دارد.
وی گفت: تامین و توزیع آرد به‌تنهایی برای بهبود وضعیت نان کافی نیست و حمایت اقتصادی از نانوایی‌ها، سرمایه‌گذاری در تجهیزات و هماهنگی دستگاه‌های مسئول باید به صورت هم‌زمان دنبال شود.
نان به عنوان اصلی‌ترین کالای مصرفی خانوار، جایگاه مهمی در امنیت غذایی و سبد معیشت مردم دارد و دولت برای تامین و عرضه آن سالانه منابع قابل توجهی را در قالب یارانه اختصاص می‌دهد.
بررسی چرایی کاهش کیفیت نان در ایلام نشان می‌دهد با وجود توزیع آرد مرغوب، عواملی چون کهنگی دستگاه‌های پخت، حذف زمان علمی وَرآمدن خمیر و کمبود آموزش‌های مهارتی، نان مصرفی شهروندان را به مرز بیاتی زودهنگام و افزایش دورریز کشانده است.
ایلام یکی از قطب‌های اصلی تولید گندم مرغوب با درصد پروتئین و گلوتن بالا در کشور به شمار می‌رود، اما نانی که بر سفره مردم این دیار می‌نشیند، فرسنگ‌ها با این مرغوبیت فاصله دارد.
بررسی‌های میدانی ریشه این نابسامانی را در سه‌ضلعی نگران‌کننده - دستگاه‌های کهنه‌ای که حرارت نامتوازن پخش می‌کنند، شتاب‌زدگی در کار و حذف زمان علمی ورآمدن خمیر و کمبود دانش فنی و مهارتی کارگران پخت نمایان می‌کند.
این عوامل دست به دست هم داده‌اند تا بخش زیادی از پخت روزانه به جای مصرف بهینه، به نان‌خشک تبدیل شود.
پیامد این کاستی‌ها افزون بر نارضایتی خانواده‌ها، افزایش چشمگیر حجم دورریز نان و هدررفت سرمایه‌های عمومی در قالب یارانه‌های دولتی است.