ترمز جنگ ایران در کنگره کشیده می‌شود؟
در حالی که جنگ دولت ترامپ علیه ایران برآوردهای سرسام‌آور هزار میلیارد دلاری را روی دوش مالیات‌دهندگان آمریکایی گذاشته است، دموکرات‌های ضدجنگ در آستانه ضرب‌الاجل ۱۱ دسامبر با یک خط قرمز نمادین و سرسختانه به میدان آمده‌اند: «حتی یک دلار دیگر هم به این جنگ اختصاص نخواهد یافت.»
فرارو– دموکرات‌های کنگره آمریکا در آستانه نخستین آزمون جدی برای تبدیل دستاوردهای انتخاباتی خود به اقدام عملی علیه جنگ ایران قرار گرفته‌اند؛ آزمونی که پیش از آغاز به کار کنگره جدید در ژانویه و هم‌زمان با پایان مهلت تأمین مالی دولت فدرال در ۱۱ دسامبر برگزار می‌شود.
به گزارش فرارو به نقل از نشریه ریسپانسیبل استیت کرفت، در حالی که بخش عمده اعضای حزب خواهان پایان جنگ هستند، اختلاف‌نظر درباره زمان و شیوه اعمال فشار بر دولت دونالد ترامپ، به‌ویژه احتمال استفاده از اهرم بودجه و پذیرش تعطیلی دولت، همچنان ادامه دارد.
گروهی از نمایندگان و فعالان ضدجنگ معتقدند نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای به دموکرات‌ها پشتوانه سیاسی و قدرت چانه‌زنی لازم را داده است تا حتی در شرایطی که هنوز در اقلیت کنگره قرار دارند، مانع تصویب بودجه‌ای شوند که هزینه عملیات نظامی آمریکا در ایران را تأمین می‌کند.
ضرب‌الاجل ۱۱ دسامبر و اهرم بودجه
اختیار فعلی دولت آمریکا برای تأمین هزینه‌های فدرال در ۱۱ دسامبر به پایان می‌رسد و کنگره باید درباره تصویب لوایح بودجه یا تمدید موقت تأمین مالی تصمیم بگیرد. این مهلت فرصتی برای دموکرات‌ها فراهم می‌کند تا محدودیت تأمین مالی جنگ را به بخشی از مذاکرات بودجه‌ای تبدیل کنند. لوایح معمول بودجه و قطعنامه‌های تمدید موقت تأمین مالی دولت، در سنا مشمول قواعد فیلیباستر هستند و برای تصویب به ۶۰ رأی نیاز دارند. از همین رو، دموکرات‌ها با وجود اقلیت بودن، می‌توانند با خودداری از همراهی با طرح‌های فاقد محدودیت برای جنگ، روند تصویب بودجه را دشوار کنند.
کریس دلوژیو، نماینده دموکرات ایالت پنسیلوانیا، روز چهارشنبه گفت حاضر نیست به ادامه تأمین مالی نامحدود جنگی کمک کند که به گفته او مردم آمریکا هرگز آن را تأیید نکرده‌اند. او تأکید کرد تا ماه ژانویه جمهوری‌خواهان کنترل کامل کنگره را در اختیار دارند و مسئولیت پیامدهای احتمالی تعطیلی دولت نیز بر عهده آنان خواهد بود.
جمال عبدی، رئیس شورای ملی ایرانیان آمریکا نیز استدلال کرده است اگر دموکرات‌ها اکنون، در شرایطی که هنوز در اقلیت هستند، از پیامدهای سیاسی تعطیلی دولت برای پایان دادن به جنگ هراس داشته باشند، مشخص نیست پس از در اختیار گرفتن اکثریت چگونه خواهند توانست چنین هزینه‌ای را بپذیرند.
با این حال، برخی منابع سنای آمریکا درباره اثربخشی این راهبرد تردید دارند. یکی از منابع که نخواست نامش فاش شود، یادآوری کرده است که ترامپ در جریان تعطیلی دولت در ماه اکتبر، برای پرداخت حقوق نظامیان راه‌هایی خارج از روال معمول تأمین بودجه پیدا کرده بود. بنابراین، تعطیلی دولت لزوماً به معنای توقف عملیات نظامی نخواهد بود.
نتایج انتخابات و افزایش فشار افکار عمومی
دموکرات‌ها در انتخابات میان‌دوره‌ای هفته گذشته دست‌کم هفت کرسی جدید در سنا و ۴۲ کرسی در مجلس نمایندگان به دست آوردند. نارضایتی عمومی از جنگ ایران و پیامدهای اقتصادی آن از جمله عوامل مؤثر در شکل‌گیری موج انتخاباتی به سود این حزب عنوان شده است.
رهبران و نمایندگان دموکرات پس از انتخابات، نتایج را نشانه‌ای از حمایت رأی‌دهندگان از موضع پایان دادن به جنگ دانسته‌اند. نظرسنجی مشترک رویترز و ایپسوس که روز سه‌شنبه منتشر شد نیز نشان داد ۷۱ درصد پاسخ‌دهندگان از جمله ۹۳ درصد دموکرات‌ها و ۵۱ درصد جمهوری‌خواهان، خواهان تصویب قانونی از سوی کنگره برای پایان دادن به جنگ هستند.
این ارقام می‌تواند فشار سیاسی بر نمایندگان را افزایش دهد؛ به‌ویژه آنکه دموکرات‌ها می‌خواهند نشان دهند پیام انتخاباتی مخالفان جنگ را به اقدام قانون‌گذاری تبدیل کرده‌اند. با این حال، اختلاف بر سر استفاده از تعطیلی دولت به‌عنوان ابزار فشار، همچنان مانع شکل‌گیری موضعی واحد در رهبری حزب شده است.
اختلاف‌نظر درباره زمان و شیوه اقدام
پتی موری، سناتور دموکرات ایالت واشنگتن و ارشدترین دموکرات کمیته تخصیص بودجه سنا، روز سه‌شنبه گفت حزب در حال بررسی «تمام ابزارها» برای پایان دادن به جنگ است، اما این هدف را نمی‌توان یک‌شبه محقق کرد. موری از تمدید کوتاه‌مدت تأمین مالی دولت تا سال جدید میلادی حمایت کرده است؛ اقدامی که می‌تواند دوره انتقال قدرت تا آغاز به کار کنگره جدید را پوشش دهد.
با این حال، او درباره گنجاندن محدودیت مشخص برای تأمین مالی جنگ ایران در این تمدید موقت موضع قطعی نگرفته است. تصویب چنین طرحی بدون محدودیت نظامی، به معنای ادامه امکان استفاده از منابع مالی موجود برای عملیات جنگی خواهد بود.
در مقابل، تیم کین، سناتور دموکرات ایالت ویرجینیا و عضو کمیته نیروهای مسلح سنا، خواهان اقدام فوری است. او گفته است باید در لایحه بودجه ماه آینده بندی گنجانده شود که تأمین مالی عملیات جنگی در ایران را متوقف کند، مگر آنکه رئیس‌جمهور بتواند مجوز کنگره را برای ادامه آن به دست آورد. کریس ون هولن، سناتور دموکرات مریلند، نیز اعلام کرده است از اختصاص حتی یک دلار به جنگ ترامپ در ایران حمایت نخواهد کرد.
او جنگ را تهدیدی برای نیروهای نظامی و غیرنظامیان منطقه دانسته و افزایش قیمت‌ها در داخل آمریکا را از پیامدهای آن برشمرده است. ون هولن خواهان استفاده دموکرات‌ها از قدرت چانه‌زنی در مذاکرات بودجه و بررسی لایحه اختیارات دفاع ملی برای قطع منابع مالی جنگ شده است.
مایکل بنت، سناتور دموکرات کلرادو و برنی سندرز، سناتور مستقل ایالت ورمونت نیز گفته‌اند با هر لایحه تأمین مالی دولتی که ادامه بودجه جنگ را در بر داشته باشد، مخالفت خواهند کرد. در مجلس نمایندگان هم رو خانا، نماینده کالیفرنیا، و مارک پوکان، نماینده ویسکانسین، موضع مشابهی اتخاذ کرده‌اند.
خانا برای توضیح راهبرد پیشنهادی خود به جنگ ویتنام اشاره کرده است؛ جنگی که در سال ۱۹۷۳ با گنجاندن بندی در یک قطعنامه تمدید بودجه، تأمین مالی مستقیم یا غیرمستقیم عملیات رزمی نیروهای آمریکایی در ویتنام، لائوس و کامبوج محدود شد.
نگرانی از هزینه سیاسی تعطیلی دولت
با وجود حمایت برخی نمایندگان از استفاده از اهرم بودجه، شماری از دموکرات‌ها نگران هستند که تعطیلی دولت در آستانه به دست گرفتن کنترل کنگره، پیامد سیاسی نامطلوبی برای حزب داشته باشد. در مقابل، یکی از دستیاران ارشد دموکرات در سنا به تجربه اختلاف بر سر تأمین مالی دیوار مرزی ترامپ پس از انتخابات میان‌دوره‌ای سال ۲۰۱۸ اشاره کرده است. آن مناقشه به طولانی‌ترین تعطیلی دولت آمریکا در آن زمان انجامید.
نظرسنجی پس از پایان تعطیلی در ژانویه ۲۰۱۹ نشان داد ۵۳ درصد آمریکایی‌ها ترامپ و جمهوری‌خواهان کنگره را مسئول می‌دانستند، در حالی که ۲۹ درصد دموکرات‌ها را مقصر معرفی می‌کردند.
این تجربه از نگاه برخی دموکرات‌ها نشان می‌دهد که مسئولیت سیاسی تعطیلی دولت الزاماً متوجه حزبی نیست که با تصویب بودجه مخالفت می‌کند؛ به‌خصوص اگر مخالفت آن حزب به موضوعی برخوردار از حمایت عمومی، مانند پایان دادن به جنگ، پیوند خورده باشد.
رهبری دموکرات‌ها هنوز تصمیم نهایی نگرفته است
رهبران ارشد دموکرات در کنگره تاکنون از حمایت صریح از راهبرد قطع فوری بودجه جنگ خودداری کرده‌اند. حکیم جفریز، رهبر اقلیت دموکرات در مجلس نمایندگان، تصمیم‌گیری را به رزا دلاورو، ارشدترین دموکرات کمیته تخصیص بودجه این مجلس و پتی موری واگذار کرده است. دلاورو گفته است دموکرات‌ها به‌هیچ‌وجه هزینه جنگی را که ترامپ با ایران انتخاب کرده، تأمین نخواهند کرد؛ اما هم‌زمان بر ضرورت تصویب تمدید کوتاه‌مدت بودجه دولت نیز تأکید کرده است.
چاک شومر، رهبر اقلیت دموکرات در سنا نیز گفته است کنگره جنگ را پایان خواهد داد و قدرت کنترل بودجه یکی از ابزارهای مهار رئیس‌جمهوری است که بدون رضایت مردم آمریکا وارد جنگ می‌شود. با این حال، او تاکنون از طرح مشخص ون هولن برای قطع منابع مالی جنگ حمایت علنی نکرده است. در گزارش، از ون هولن به‌عنوان یکی از گزینه‌های احتمالی به چالش کشیدن رهبری شومر در فراکسیون دموکرات‌ها نیز نام برده شده است.
در مجموع، دموکرات‌ها با وجود توافق گسترده بر سر مخالفت با ادامه جنگ، هنوز درباره استفاده از ضرب‌الاجل ۱۱ دسامبر برای اعمال فشار بر دولت به تصمیم مشترک نرسیده‌اند. نتیجه این اختلاف‌نظر می‌تواند نخستین نشانه از میزان آمادگی حزب برای اجرای وعده‌های ضدجنگ خود باشد؛ به‌ویژه در شرایطی که از ژانویه کنترل کنگره را در اختیار خواهد گرفت.