بوشهر-ایرنا- جنگ تحمیلی اخیر تبلور صحنهای فراتر از انجام رسالت اداری را برای برخی مشاغل ازجمله پرستاری به نمایش گذاشت فرشته های سپید پوشی که با خلق صحنه هایی از نوع ایثار همچون نور امید برای نجات جان بیماران تلاش کردند تا آنان زیر آوار حملات ددمنشانه دشمن روند درمانشان دچار اختلال نشود.
به گزارش ایرنا روز پرستار مصادف است با ولادت حضرت زینب (س) که بعنوان نماد صبر،استقامت و ایثار شناخته میشود،آنچه بیمار بر تخت مریضخانه و بستر بیماری میبیند تیمار و مراقبت است اما آنچه در حقیقت دیده نمیشود از خودگذشتگی برای نجات جان یک انسان یا کاهش دردهای اوست.
روایتهای جنگ تحمیلی اخیر در استان بوشهر مملو از دلاوریهاو رشادتهای شهدا و ایثارگرانی است که جان خود را برای دفاع از میهن در طبق اخلاص گذاشتند،یکی از حماسههای غرورآفرین آنها از خودگذشتگی بیش از ۳ هزار پرستار شاغل در بالغ بر ۷۲ مرکز درمانی و پایگاه اورژانس استان است که در حقیقت بدون دریافت حقوق و مزایای مناسب،استراحت روحی و جسمی مکفی برای نجات جان دیگران ازجان خود گذشتند.
یک جان در دهها کالبد
چند روز پس از حمله دشمن به اطراف بیمارستان خلیج فارس و تخریب بخش زیادی از آن برای ماموریتی به این بیمارستان رفتم،در بدو ورود از حجم تخریبهای ایجاد شده به خود لرزیدم و آهسته به همکارم گفتم من اگر آن لحظه آنجا بودم سکته میکردم،پرستاری که داشت از کنارم عبورمیکرد با لبخند پاسخ داد آن لحظه فقط کسانی توانستند بمانند که به جانهای روی تخت بیشتر از خودشان اهمیت میدادند.
روز ۱۱ اسفندماه ۱۴۰۴ حمله دشمن آمریکایی صهیونیستی به یکی از محلههای اطراف بیمارستان شهدای خلیج فارس بعنوان قلب درمان استان موجب تخریب و تعطیلی کامل این مرکز درمانی شد که خسارتی بالغ بر یک هزار و ۲۰۰ میلیارد ریال را بر این بخش تحمیل کرد.
نزدیک ظهر بود که صدای مهیبی در فضای شهر پیچید و در حالی که شعله های دود و آتش بر آسمان شهر سایه افکند سقف بخشهای حیاتی بیمارستان شهدای خلیج فارس که بیماران بسیاری را در آغوش کشیده بود فروریخت،دربها از جا کنده شدند تمامی شیشهها و پنجرههای بیمارستان فرو ریختند،بسیاری از افراد حاضر از محل فرار میکردند و یا جایی را برای پناه گرفتن و نجات جان خود مییافتند.
بیماران شامل افراد مسن،کسانی که تازه عمل جراحی انجام داده بودند،نوزادان تازه متولدشده یا بستری شده در nicuآن لحظه مرگ را به چشم خود دیدند که نور امید در لباس سپید دوان دوان به سمت آنها آمد و هر یک را به طریقی جابجا میکرد و به مکان امن انتقال میداد،پرستارانی که به حق ذاتی،خصیصه انسانی،برای خانواده و فرزندانی که در خانه چشم انتظارشان بودند و به آنها احتیاج داشتند باید جان خود را برداشته و نجات میدادند اما برای جانی که در دهها کالبد دیگر به امانت گذاشته بودند ماندند.
میان آتش و آوار،ماندن یا مردن
بدون شک مغز انسان در چنین شرایطی و میان آن حجم آتش و آوارهایی که صدای فروریختنشان ناقوس مرگ را تداعی میکند بر حسب غریزه دستور نجات جان را با ترک محل حادثه و موارد تهدید صادر میکند اما زنان و مردانی در خط مقدم سلامت ایستادند که زنده ماندن به هر بهانهای در قاموسشان با مرگ با ذلت برابری میکرد.
مدیر پرستاری دانشگاه علوم پزشکی بوشهر درباره آن روز به خبرنگار ایرنا بیان کرد:در تاریخ نظام سلامت، لحظاتی وجود دارد که فراتر از آمار و گزارش ها، هویت یک حرفه را شکل میدهند. لحظاتی که در آنها، انتخاب میان «ماندن» و «رفتن»، مرز میان وظیفه و ایثار را ترسیم میکند. آنچه در جنگ اخیر در بیمارستان شهدا رخ داد، یکی از همان لحظات ماندگار است؛ لحظاتی که در آن، پرستاران نه با کلمات، بلکه با ایستادگی خود، معنای واقعی مراقبت را به تصویر کشیدند.
عبدالرسول عباسی در پاسخ به اینکه آیا روایت خاصی هست که بشود آن اوضاع را برجستهتر توصیف کند بیان کرد: تمام آنچه از حضور پرستاران مشاهده شد روایتهای خاص است،آنها که شیفت نبودند از خانه خود را رساندند،برخی حتی کفش و دمپایی به پا نداشتند فقط خود را رسانده بودند،هیچکدام حتی به رفتن فکر هم نکردند،اینها خاطره نیست سندی زنده از معنای حرفه و شغلی است که درآن مراقبت با جان و کرامت انسان گره خورده است.
آن روز در حافظه شهر
در جنگ اخیر حافظه شهر و دیارمان پر است از رد پای کسانی که واژه به واژه غرور،اقتدار،اصالت و شجاعت را معنا کردند،آنها که اگر یک کدامشان نبودند امروز خانوادهای داغدار عزیزش بود،مادری تولد نوزاد تازه متولدش را به عزا نشسته بود و مواردی از این دست.
اله کرم اخلاقی رئیس دانشگاه علوم پزشکی درباره عملیات نجات جان بیماران در آن روز به ایرنا گفت: بلافاصله با کمک پرستاران و کادر درمان و با تمام امکانات امن و مناسب بیماران را به دیگر مراکز درمانی همچون بیمارستان هستهای که در مجاورت آن مرکز قرار داشت،بیمارستان بنتالهدی و برخی را نیز به بیمارستان شهید گنجی برازجان منتقل کردیم.
وی افزود:برغم وخامت حال برخی از بیماران و شرایط حاکم در آن لحظه پرستاران و پزشکان در حیاط بیمارستان نسبت به درمان آنها اقدام کردند و این امر یکی از دلایل حائز اهمیت در نجات جان بیماران است.
مادر امیرعلی فرزندش را در روز ۳ اسفندماه نارس بدنیا آورده بود و به همین دلیل با تشخیص پزشک در NICU مرکز شهدای خلیج فارس بستری شده بود که روز جنگ با شنیدن صدای انفجار بهمراه همسرش و برغم حال عمومی نا مساعد خود را سراسیمه به این بیمارستان میرساند.
این زن میگفت: تقریبا از مردن پسرم مطمئن بودم گریه امانم را بریده بود این بچه را پس از ۷ سال نازایی و با ivf باردار شده بودم و تمام آنچه بود که در دنیا برایم اهمیت داشت،دم بیمارستان پشت فرمان جای همسرم نشستم و او به داخل رفت و قرار شد اگر دوباره دشمن حمله کرد من منتظر همسرم نمانم و با ماشین از آنجا فاصله بگیرم،زمان کوتاهی از رفتن همسرم گذشت و او با لبخند و اشک آمد و گفت فرزندمان زنده هست و او را بیمارستان شهدای هستهای منتقل کرده اند.
مادر امیرعلی اشک هایش را پاک کرد و گفت:وقتی فیلم دوربین های مدار بسته را در اینستاگرام دیدم که پرستاران NICU چگونه از میان پنجرههای شکسته عبور میکردند و سمت نوزادان میدویدند و چطور آنها را از پنجره خارج کردند دلم می خواست پیدایشان کنم و دست تک تک شان را ببوسم و بگویم اگر شما نبودید بسیاری از خانوادهها تا ابد در غم از دست دادن فرزندشان عزادار بودند.
پرستاری، پیوند دانش و مسئولیت انسانی
عباسی، مدیر دفتر پرستاری دانشگاه علوم پزشکی بوشهر، بیان کرد: پرستاری فراتر از معنای لغوی مراقبت و تیمار، تلفیقی از دانش، تصمیمگیری و مداخله علمی با شناخت نیازها و دفاع از حقوق و کرامت انسان است. ارزش آن علاوه بر نتایج درمانی، در کاهش رنج، پیشگیری از خطر و ایجاد اعتماد نمود مییابد. وی با اشاره به رویداد بیمارستان شهدا، پرستاری را تعهدی انسانی دانست که پرستاران، با وجود شیفتهای طاقتفرسا، حقوق ناکافی و مسئولیتهای خانوادگی، در جایگاه حامی، همراه و مدافع بیمار به آن پایبندند.
پرستاری در معنای لغوی و تعاریف ادبی با مراقبت و تیمار گره خورده اما در بطن آن زنان و مردانی با شیفتهای طولانی و طاقت فرسا،حقوق ناکافی،فرزندهای چشم انتظار و مسئولیتهای ناتمام خانه و خانواده ایستادهاند.
مراقبانی که به مراقبت نیاز دارند
مردی در مغازه برای روز پرستار یک ماساژور پا برای همسرش خریده بود و به فروشنده گفت:همیشه از شیفت که بر میگردد بخاطر ایستادن طولانی و کارطاقت فرسا درد پاهایش آزارش میدهد و نیاز به ماساژ دارد
نگاهی کردم و گفتم من نیز بعنوان شهروند قدردان زحمات شان هستم و مطمئنم تمام مردم و مسئولین نیز همینطورند،سفره دلش را باز کرد و گفت:فرزند دو سالهام رنگ مادر را نمی بیند تفاوتی بین مادران و آنها که خانواده دارند با بقیه قائل نمیشوند،همسرم نقش و ارادهای در انتخاب شیفتش ندارد یک هفته هر شب شیفت است و گاهی این هفته با هفت روزی که من از عسلویه به خانه بر میگردم برابر میشود.
افسوس چهرهاش را فراگرفت و ادامه داد: حیف که او شغلش را دوست دارد و من نیزحمایتش میکنم اما هیچ قسمت ماجرای پرستار بودن منصفانه نیست،ماهیانه ۲۰ میلیون تومان برای نگهداری فرزندمان به پرستار میدهیم تا روزهایی که همسرم نیست بتواند از او مراقبت کند در حالی که حقوق همسرم گاهی از این مبلغ نیز کمتر است.
عباسی تأکید کرد: پرستاران حق برخورداری از سلامت، امنیت، آرامش، رشد حرفهای و شرایط شایسته کار دارند و نظام سلامت در قبال آنان مسئول است. کیفیت مراقبت فقط با بخشنامه محقق نمیشود و به دانش، مهارت، منابع کافی و محیط مناسب وابسته است.
وی با اشاره به تلاش مسئولان استان بوشهر، خواستار حمایت وزارت و نهادهای مرتبط برای درک عمیقتر دشواریهای پرستاران و ایجاد و توسعه زیرساختهای رفع مشکلات و بهبود شرایط آنان شد.
مدیر دفتر پرستاری دانشگاه علوم پزشکی اضافه کرد:برغم تلاشهای مسئولین در استان بوشهر و توجه و نظارت بر مشکلات و مسائل مربوط به پرستاران،انتظار میرود شاهد این حمایتها در سطح وزارت و ارگانهای مرتبط با هدف درک عمیقتر از شرایط دشواری که پرستاران با آن دست و پنجه نرم میکنند باشیم و زیرساختهای لازم برای رفع آنها و بهبود شرایط بنا شده و توسعه یابد.
روز پرستار، فرصتی است برای دیدن همه ابعاد این حرفه
عباسی تأکید کرد: با وجود رفع بخشی از مشکلات پرستاران با بهروز شدن پرداخت اضافهکار و کارانه، فشار معیشتی همچنان ضرورت ترمیم حقوق و مزایای آنان را نشان میدهد؛ مشکلاتی که بر زندگی شخصی، کیفیت مراقبت و انگیزه حرفهای آنان اثر میگذارد.
وی از پیگیری مستمر مدیریت پرستاری با همکاری مسئولان خبر داد و حل کامل این چالشها را نیازمند عزم جمعی و نگاه نظاممند به جایگاه پرستاری دانست.
وی تصریح کرد:با وجود دشواریها، متعهدیم با مشارکت پرستاران، کیفیت مراقبت و اخلاق حرفهای را ارتقا دهیم؛ مسئولیتی که به دانش، مهارت و همدلی وابسته است.
روز پرستار، فرصتی برای توجه همزمان به خدمات ارزشمند آنان و فراهمکردن شرایط تداوم این خدمات است. ارزش مراقبت باید در سیاستها، تصمیمها و زندگی روزمره نمود یابد؛ زیرا مراقبان جان و کرامت انسان، خود نیز شایستهٔ مراقبتاند.
