بجنورد- ایرنا- گاهی پشت لبخندهای کوچک و چشم‌های کنجکاو کودکان، نگرانی‌هایی پنهان است که در هیاهوی زندگی بزرگ‌ترها کمتر دیده می‌شود؛ دلواپسی‌هایی خاموش که اگر به‌موقع شنیده و درک نشوند، آرامش سال‌های شیرین کودکی را کم‌رنگ می کنند.
به گزارش ایرنا، کودکی، فصل رنگ‌های روشن، رویاهای شیرین و کشف جهان است؛ سال‌هایی که هر نگاه مهربان، هر آغوش امن و هر واژه دلگرم‌کننده می‌تواند به ساختن دنیایی سرشار از اعتماد و آرامش کمک کند.
با این حال، دنیای کودکان همیشه به روشنی نقاشی‌های رنگارنگشان نیست و گاهی نگرانی‌هایی در گوشه‌های پنهان آن جا خوش می‌کند؛ نگرانی‌هایی که ممکن است در رفتار، سکوت یا واکنش‌های روزمره آنان خود را نشان دهد.
برنامه غربالگری اضطراب کودکان پنج تا ۶ ساله در خراسان‌شمالی دریچه‌ای برای شناخت بهتر این نگرانی‌ها گشوده است؛ فرصتی برای آنکه پیش از بزرگ‌تر شدن دلواپسی‌ها، صدای کودکان شنیده شود و خانواده‌ها برای حمایت از سلامت روان فرزندانشان راهی مطمئن‌تر پیدا کنند.
معاون سلامت اجتماعی اداره‌کل بهزیستی خراسان‌شمالی در این باره از برنامه غربالگری ۴۰۰ کودک در سال جاری خبر داده است؛ برنامه‌ای که در نیمه نخست امسال نیمی از هدف تعیین‌شده آن محقق شده و ۲۰۰ کودک را زیر پوشش قرار داده است.
۶۰ کودک در مسیر دریافت خدمات مشاوره
از میان ۲۰۰ کودک غربالگری‌شده در نیمه نخست امسال، ۶۰ کودک مشکوک به اضطراب شناسایی شده‌اند و برای دریافت خدمات روان‌شناختی به مراکز مشاوره ارجاع شده‌اند؛ آماری که ضرورت توجه به نشانه‌های اضطراب در سال‌های نخست زندگی و اهمیت دسترسی خانواده‌ها به خدمات تخصصی را یادآوری می‌کند.
بیشترین مشکلات شناسایی شده کودکان دارای اضطراب، تنش میان والدین است
البته شناسایی موارد مشکوک به اضطراب به معنای تشخیص قطعی اختلال نیست، بلکه نخستین گام برای بررسی دقیق‌تر وضعیت کودک و فراهم کردن حمایت متناسب با نیازهای اوست؛ گامی که می‌تواند به خانواده‌ها کمک کند نگرانی‌های فرزندشان را بهتر بشناسند و در زمان مناسب برای رفع آن اقدام کنند.
معاون سلامت اجتماعی اداره‌کل بهزیستی خراسان‌شمالی، با اشاره به اجرای این برنامه در مراکز مشاوره شهرستان‌های استان، گفت: خدمات غربالگری و مشاوره در این مراکز به‌صورت رایگان ارائه می‌شود.
به گفته مرتضی ترنیکی؛ این مراکز در شهرستان‌های بجنورد، شیروان، اسفراین، فاروج، راز و جرگلان، گرمه و جاجرم فعال هستند و خانواده‌ها می‌توانند برای بهره‌مندی از خدمات مربوط به سلامت روان کودکان به آن‌ها مراجعه کنند.
در میان مسائل شناسایی‌شده، تنش میان والدین از مشکلات پرتکرار بوده است؛ موضوعی که اهمیت فضای عاطفی خانه را در شکل‌گیری احساس امنیت کودکان برجسته می‌کند.
کودک شاید نتواند آنچه را در دلش می‌گذرد به زبان بیاورد، اما ممکن است تنش‌های پیرامون خود را درک کند و از آن تاثیر بپذیرد.
آرامش کودک از خانه آغاز می‌شود
یک روانشناس مرکز مشاوره در بجنورد گفت: خانه برای کودک باید نخستین پناهگاه امن باشد؛ جایی که بتواند بی‌هراس از سرزنش، احساساتش را بیان کند، پرسش بپرسد و مطمئن باشد که شنیده می‌شود. در چنین فضایی، حتی مواجهه با دشواری‌های زندگی نیز می‌تواند با حمایت و همراهی بزرگ‌ترها آسان‌تر شود.
غربالگری تلاشی برای شناخت نیازهای کودکان و حمایت از رشد سالم است
فریبا بزرگمهری بر اهمیت گوش دادن به نگرانی‌های کودکان، پرهیز از مقایسه آنان با دیگران و دور نگه داشتنشان از تنش‌های بزرگسالان تاکید کرد و گفت: همکاری خانواده با معلمان و متخصصان نیز می‌تواند به شناخت بهتر نیازهای کودک و انتخاب راهکارهای مناسب کمک کند.
وی بیان کرد: کودکان برای بیان احساسات خود همیشه واژه‌های روشنی در اختیار ندارند؛ از همین رو، توجه به تغییرات رفتاری، شنیدن حرف‌های ساده و جدی گرفتن نگرانی‌های آنان اهمیت دارد.
این روانشناس کودک ادامه داد: قرار نیست هر دلواپسی نشانه یک مشکل جدی باشد، اما بی‌اعتنایی به نگرانی‌های مداوم نیز راه مناسبی برای عبور از آن نیست.
بزرگمهری خاطرنشان کرد: غربالگری اضطراب، بیش از آنکه به دنبال برچسب زدن به کودکان باشد، تلاشی برای شناخت نیازهای آنان و حمایت از رشد سالم، یادگیری و سازگاری اجتماعی است. هدف آن است که کودکان در سال‌های حساس رشد، فرصت بیشتری برای تجربه امنیت و آرامش داشته باشند.
پشت هر لبخند کودکانه، دنیایی از احساسات و تجربه‌ها جریان دارد؛ دنیایی که گاهی با یک گفت‌وگوی صمیمانه، شنیده شدن یک نگرانی یا دریافت کمک تخصصی، روشن‌تر می‌شود.
شاید مهم‌ترین وظیفه بزرگ‌ترها همین باشد که در شتاب روزمره زندگی، لحظه‌ای مکث کنند و از خود بپرسند: آیا کودک کنار ما فقط لبخند می‌زند یا واقعا احساس آرامش می‌کند؟