کارشناسان معتقدند که تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران، ضمن نقض آشکار منشور ملل متحد و قوانین بشردوستانه، بحران عمیقی را در حوزه عدالت و حقوق بین‌الملل رقم زده است.
گزارش منتشرشده از سوی سازمان دفاع از قربانیان خشونت (ODVV) درباره ابعاد حقوقی حمایت از غیرنظامیان و مسئله مسئولیت‌پذیری در قبال تجاوز نظامی صورت‌گرفته علیه ایران، زوایای تاریک و نگران‌کننده‌ای از نقض قوانین بین‌المللی بشردوستانه را عیان می‌کند.
در این میان، فاجعه هولناک حمله به مدرسه میناب و شهادت ۱۶۸ دانش‌آموز دختر، به‌عنوان نقطه عطف و مصداقی آشکار از جنایت جنگی مطرح شده است که ضرورت ایجاد سازوکار‌های پاسخگویی را دوچندان می‌کند.
این گزارش تصریح می‌کند که جنگ‌های تجاوزکارانه و جان‌باختن غیرنظامیان، چه از روی عمد و چه بر اثر بی‌احتیاطی و اهمال در حمله‌های مانند فاجعه میناب، نباید بدون پاسخ بماند.
در همین حال، بخشی از این گزارش به کارشکنی‌های آمریکا علیه عدالت کیفری بین‌المللی اختصاص دارد.
سیاست‌های دولت آمریکا و اعمال تحریم‌های همه‌جانبه علیه قاضی‌ها و دادستان‌های دیوان کیفری بین‌المللی (ICC) که با هدف تضعیف دادگاه در پی پرونده‌های مربوط به نظامیان آمریکایی در افغانستان و همچنین تحولات مرتبط با غزه و خاورمیانه تشدید شده است، نشان‌دهنده فشار‌های سنگین سیاسی بر نهاد‌های قضایی مستقل است.
این تحریم‌ها که به تعبیر حقوق‌دانان به معنای مرگ مالی افراد هدف (ازجمله محرومیت از سیستم بانکی، بلیت هواپیما و امکانات اولیه زندگی) است، بزرگ‌ترین تهدید علیه نظم نوین حقوق کیفری بین‌المللی به شمار می‌رود.
این گزارش همچنین به نقد کارکرد شورای امنیت سازمان ملل و استفاده انحصاری قدرت‌های بزرگ از حق وتو می‌پردازد؛ سازوکاری که به گفته کارشناسان، اجرای عدالت را فدای مصالح سیاسی می‌کند و بحران‌ها را در یک منطقه خاکستری خطرناک معلق نگه می‌دارد.
- بیشتر بخوانید:
- واکنش سخنگوی وزارت امور خارجه به اقدام آمریکا در تعویق انتشار گزارش حمله به میناب
- مسئولیت کیفری و حقوقی ناتو در سایه همراهی با جنایت‌های آمریکا
در این میان، تاکید شده است که دست‌یابی به ثبات و امنیت پایدار در منطقه مستلزم احترام به خواسته‌ها و حقوق اساسی ملت‌ها برای تعیین سرنوشت، برخورداری از دادگاه‌های مستقل، لزوم پاسخگویی دولت‌ها به خواست مردم و به‌ویژه حمایت همه‌جانبه قانونی از اقلیت‌های قومی و مذهبی است.
در همین حال، براساس گزارش پایگاه CSNN، تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران نمونه‌ای بارز و تکان‌دهنده از زیر پا گذاشتن بنیادین‌ترین اصول نظم حقوقی بین‌الملل است. مطابق با ماده ۲ (۴) منشور ملل متحد، استفاده یا تهدید به استفاده از زور علیه تمامیت ارضی و استقلال سیاسی هر کشوری به صراحت ممنوع اعلام شده است؛ اصلی که آمریکا و رژیم صهیونیستی با راه‌اندازی این جنگ تجاوزکارانه، آن را به شکلی آشکار نقض کرده‌اند و منطقه را به پرتگاه بحران کشانده‌اند.
این گزارش تصریح می‌کند که ماشین جنگی آمریکا و رژیم صهیونیستی به‌طور عمدی دیپلماسی را در حین مذاکرات هدف قرار داده و از بین برده است.
براساس ارزیابی‌های CSNN، مسدود شدن آبراه حیاتی تنگه هرمز خسارت‌های جبران‌ناپذیری به تجارت جهانی وارد کرده است. این منبع تاکید کرد که فرهنگ تخریب و جنگ‌طلبی، با نادیده‌گرفتن حقوق بشر و کشتار غیرنظامیان، امید‌ها به صلح را به‌شدت به مخاطره انداخته و بازگشت به ثبات پایدار تنها از طریق احیای اراده جدی جامعه جهانی برای مهار جنگ‌افروزی آمریکا و رژیم صهیونیستی و حاکمیت قانون امکان‌پذیر خواهد بود.