نتایج یک مطالعه جدید نشان میدهد سالمندانی که سریعتر از همسالان خود راه میروند، تا ۵۰ درصد کمتر در معرض زوال شناختی و اختلالات حافظه قرار دارند. پژوهشگران معتقدند افزایش شدت پیادهروی میتواند یکی از سادهترین راههای حفظ سلامت مغز باشد.
به گزارش سلامت نیوز به نقل از eatingwell، نتایج یک پژوهش جدید نشان میدهد سالمندانی که با سرعتی بیشتر از همسالان خود راه میروند، حدود ۵۰ درصد کمتر در معرض ابتلا به زوال شناختی قرار دارند. این یافته بار دیگر نقش فعالیت بدنی را در حفظ سلامت مغز و پیشگیری از زوال عقل پررنگ میکند.
این مطالعه چگونه انجام شد؟
پژوهشگران دانشگاههای مختلف نیویورک دادههای سه مطالعه بلندمدت را بررسی کردند که در مجموع نزدیک به ۴ هزار فرد ۸۰ ساله و بالاتر را شامل میشد. همه شرکتکنندگان در آغاز مطالعه هیچ تشخیص بالینی زوال عقل نداشتند.
در این مطالعات، اطلاعاتی مانند سرعت راه رفتن، نتایج آزمونهای شناختی، تصویربرداری مغزی، سوابق پزشکی، سطح تحصیلات، سابقه خانوادگی و برخی نمونههای کالبدشکافی مغز مورد بررسی قرار گرفت.
محققان افرادی را که سرعت راه رفتنشان دستکم ۱.۵ انحراف معیار بالاتر از میانگین همسالانشان بود، «تندراه» (Super Movers) نامیدند و وضعیت شناختی آنها را با سایر افراد مقایسه کردند.
نتایج چه بود؟
بررسیها نشان داد افرادی که سریعتر راه میروند:
- حدود ۵۰ درصد کمتر در معرض اختلال شناختی قرار دارند.
- روند افت حافظه و سایر تواناییهای شناختی در آنها کندتر است.
- حجم بیشتری از هیپوکامپ، بخشی از مغز که نقش مهمی در حافظه دارد، حفظ شده است.
- میزان ابتلا به بیماری آلزایمر نیز در میان آنها کمتر مشاهده شد.
با این حال، بررسی بافت مغز پس از فوت تفاوت قابلتوجهی در آسیبهای مرتبط با زوال عقل بین دو گروه نشان نداد.
محدودیتهای پژوهش
پژوهشگران تأکید کردهاند که این مطالعه رابطه بین سرعت راه رفتن و سلامت مغز را نشان میدهد، اما علت و معلول بودن این ارتباط را ثابت نمیکند. همچنین برخی عوامل تأثیرگذار ممکن است در تحلیلها لحاظ نشده باشند و تعداد افرادی که تصویربرداری مغزی داشتند نیز محدود بوده است.
چرا پیادهروی تند مفید است؟
به گفته پژوهشگران، افزایش سرعت راه رفتن باعث افزایش جریان خون در بدن و مغز میشود و تولید پروتئینی به نام BDNF را تحریک میکند؛ پروتئینی که برای سلامت سلولهای مغزی، یادگیری و حافظه اهمیت زیادی دارد.
از سوی دیگر، هنگام راه رفتن با سرعت بیشتر، حرکت دستها نیز افزایش مییابد و بخشهای بیشتری از مغز درگیر فعالیت میشوند. جالب اینکه کاهش حرکت دستها و تغییر الگوی راه رفتن، از نشانههای اولیه افت عملکرد شناختی به شمار میرود.
توصیه پژوهشگران
اگر بهتازگی پیادهروی را آغاز کردهاید، با مسیرهای کوتاه و سرعت مناسب شروع کنید و بهتدریج مدت، دفعات و شدت فعالیت را افزایش دهید.
اگر هم بهطور منظم پیادهروی میکنید، میتوانید بخشی از مسیر را با سرعت بیشتر طی کنید یا از روش تمرینهای تناوبی (Interval Walking) استفاده کنید. راه رفتن در مسیرهای شیبدار نیز میتواند شدت تمرین را افزایش دهد؛ البته به شرطی که تعادل کافی و کفش مناسب داشته باشید.
سبک زندگی همچنان مهم است
پژوهشگران تأکید میکنند که سلامت مغز تنها به ورزش وابسته نیست. خواب کافی، مدیریت استرس، تغذیه سالم، روابط اجتماعی و کاهش احساس تنهایی نیز از عوامل مهم در کاهش خطر زوال عقل هستند. رژیم غذایی MIND که ترکیبی از رژیم مدیترانهای و DASH است، یکی از الگوهای غذایی پیشنهادی برای حفظ سلامت مغز محسوب میشود.