پاییز امسال برای طرفداران محمدرضا فروتن پاییز پرکاری است. بازیگری که سه دهه است حضورش در یک فیلم خودش خبر محسوب می‌شود، حالا با دو اثر متفاوت، آن هم در یک روز، به سالن‌ها برمی‌گردد: «بت»، تازه‌ترین ساخته حمید نعمت‌الله، و فیلم سینمایی بی دار به کارگردانی حسین دوماری. هر دو فیلم از چهارشنبه ۲۲ مهر روی پرده می‌روند؛ دو جهان کاملاً متفاوت، با یک نقطه مشترک پررنگ: فروتن.
«بی‌دار»؛ اکران از چهارشنبه ۲۲ مهر
اگر منتظر دیدن فروتن روی پرده هستید، ایستگاه اول فیلم بی دار است. اکران عمومی این فیلم از چهارشنبه ۲۲ مهر در سینماهای سراسر کشور آغاز می‌شود و پیش از آن، اکران خصوصی «بی‌دار» با حضور جمعی از هنرمندان در پردیس سینمایی ملت برگزار شد.
بازیگران فیلم بی‌دار
ترکیب بازیگران یکی از نقاط قوت این فیلم است. محمدرضا فروتن، آناهیتا افشار و شهاب حسینی به همراه ناصر هاشمی و بهناز جعفری، با معرفی سعید عظیمی، مهدی ذاکر و سامان بردیا و با حضور افتخاری پانته‌آ پناهی‌ها و بازیگر خردسال نایریکا رشیدی در این فیلم بازی کرده‌اند. حضور هم‌زمان فروتن و حسینی، دو بازیگر شاخص نسل خود، در یک قاب همان چیزی است که بسیاری از سینمادوستان را کنجکاو کرده و رسانه‌ها نیز این هم‌نشینی را از مهم‌ترین ویژگی‌های فیلم دانسته‌اند.
داستان و حال‌وهوای «بی‌دار»
سازندگان جزئیات زیادی از قصه لو نداده‌اند، اما همان یک جمله خلاصه داستان، فضای فیلم را نشان می‌دهد: «مهم نباشه برات که یه شهر با انگشت نشونت می‌دن.» جمله‌ای که از قصه‌ای درباره قضاوت، طرد شدن و ایستادگی خبر می‌دهد و نشان می‌دهد «بی‌دار» به سراغ یک موضوع اجتماعی رفته است.
حسین دوماری؛ بازگشت به سینمای جدی
دوماری با «جان‌دار» وارد سینمای بلند شد، نویسندگی «شنای پروانه» و ساخت «یادگار جنوب» را در کارنامه دارد و در «کوکتل مولوتوف» به سراغ کمدی رفت؛ حالا «بی‌دار» او را دوباره به فضای جدی‌تر برمی‌گرداند. کسانی که «جان‌دار» را دیده‌اند، می‌دانند که دوماری در روایت درام‌های پرتنش خانوادگی و اجتماعی دستی توانا دارد. او این بار علاوه بر کارگردانی، تهیه‌کنندگی فیلم را هم بر عهده داشته است. پخش فیلم با «خانه فیلم» است و طراحی پوستر و لوگو را محمد روح‌الامین انجام داده است.
«بت»؛ بازگشت پرحاشیه حمید نعمت‌الله
دومین فیلم فروتن در این فصل، اثری است که مدت‌ها انتظارش کشیده شده. «بُت» درامی اجتماعی به کارگردانی و تهیه‌کنندگی حمید نعمت‌الله است که در سال ۱۴۰۳ ساخته شد و لیلا حاتمی و محمدرضا فروتن از بازیگران اصلی آن هستند. فیلم‌برداری با آرمان فیاض از اول مهر ۱۴۰۳ آغاز شد و موسیقی فیلم را باربد بیات ساخته است.
مسیر رسیدن «بت» به پرده اما هموار نبود. قرار بود فیلم در چهل‌وچهارمین جشنواره فجر نمایش داده شود، اما نعمت‌الله با حضور آن موافقت نکرد و اعلام کرد تا تکلیف «قاتل و وحشی» روشن نشود، «بت» را به جشنواره نمی‌دهد. شورای صنفی نمایش ابتدا ۱۵ مهر ۱۴۰۵ را برای اکران آن تعیین کرده بود، اما به گفته رئیس سازمان سینمایی، اکران به درخواست خود کارگردان و برای آماده شدن نسخه‌ای کوتاه‌تر عقب افتاد. حالا «بت» هم از چهارشنبه ۲۲ مهر، هم‌زمان با «بی‌دار»، به سینماها می‌آید.
درباره قصه هم اطلاعات زیادی در دست نیست؛ از تیزر و نخستین تصاویر برمی‌آید که محور فیلم زندگی یک زن و تجربه‌ها و آسیب‌های اوست.
دو فیلم، دو چهره از فروتن
کنار هم گذاشتن «بت» و «بی‌دار» تصویر جالبی از فروتن امروز می‌سازد. در یکی، او در جهان شخصی و پرحاشیه نعمت‌الله، کنار لیلا حاتمی، بخشی از درامی زن‌محور است. در دیگری، روبه‌روی شهاب حسینی در قصه‌ای قرار می‌گیرد که از نگاه سنگین یک شهر به آدم‌هایش حرف می‌زند.
این تنوع برای فروتن تازگی ندارد. او بازیگری در سینما را از سال ۷۳ با «هدف» و «آخرین بندر» شروع کرد، برای «قرمز» فریدون جیرانی همراه هدیه تهرانی سیمرغ بلورین گرفت و نخستین تندیس بهترین بازیگر مرد جشن خانه سینما را برای «شب یلدا» به دست آورد؛ کارنامه‌ای که هم گیشه را می‌شناسد و هم سینمای جدی را.
نکته‌ای که کمتر به آن توجه شده: کم پیش می‌آید یک بازیگر در یک روز با دو فیلم به اکران برسد. با جابه‌جایی تاریخ اکران «بت»، چهارشنبه ۲۲ مهر به روز فروتن تبدیل شده و تماشاگر می‌تواند در یک هفته، دو چهره کاملاً متفاوت از او را ببیند. اگر قرار است یکی را اول ببینید، با رویارویی فروتن و شهاب حسینی گزینه‌ای است که نباید از دست داد.
سوالات متداول درباره فیلم بی‌دار
۱. فیلم بی‌دار از چه زمانی اکران می‌شود؟ اکران عمومی از چهارشنبه ۲۲ مهر ۱۴۰۵ در سینماهای سراسر کشور آغاز می‌شود.
۲. کارگردان فیلم بی‌دار کیست؟حسین دوماری، سازنده «جان‌دار» و «کوکتل مولوتوف»، که تهیه‌کنندگی فیلم را هم بر عهده دارد.
۳. چه کسانی در بی‌دار بازی می‌کنند؟ محمدرضا فروتن، شهاب حسینی، آناهیتا افشار، ناصر هاشمی و بهناز جعفری از بازیگران اصلی هستند.
۴. فیلم بت کی اکران می‌شود؟ «بت» که ابتدا برای ۱۵ مهر برنامه‌ریزی شده بود، با نسخه‌ای کوتاه‌تر از چهارشنبه ۲۲ مهر ۱۴۰۵، هم‌زمان با «بی‌دار»، اکران می‌شود.
جمع‌بندی
پاییز ۱۴۰۵ با دو فیلم از محمدرضا فروتن، فرصتی کم‌نظیر برای دیدن او در دو نقش و دو فضای کاملاً متفاوت است. هر دو فیلم از ۲۲ مهر در سینماها هستند و اگر می‌خواهید این مسیر را با رویارویی فروتن و شهاب حسینی شروع کنید، فیلم سینمایی بی دار انتخاب اول شماست.