رویداد۲۴| کشور در یکی از حساسترین مقاطع سالهای اخیر قرار دارد. سایه جنگ همچنان بر منطقه سنگینی میکند و احتمال ازسرگیری درگیریها کاملاً منتفی نیست. مذاکرات نیز در موقعیتی حساس و شکننده قرار دارد. اقتصاد زیر فشار است و مردم با تورم، کاهش قدرت خرید، هزینههای مسکن و درمان و نگرانی از آینده روبهرو هستند. مجلس هم در آستانه بررسی بودجهای قرار دارد که تصمیمهای آن مستقیماً بر زندگی میلیونها ایرانی تأثیر میگذارد. در چنین شرایطی، جلسه علنی مجلس نباید به دلیل غیرفعالبودن تبلت نمایندگی حمید رسایی به تعطیلی کشیده شود. صرفنظر از جزئیات ماجرا و روایتهای مختلف، یک پرسش بسیار مهم مطرح است. آیا در شرایط فعلی کشور واقعاً وقت پرداختن به چنین مسائلی است؟
این پرسش به معنای نادیدهگرفتن حقوق حمید رسایی یا سایر نمایندگان نیست. اگر تبلت نمایندگی او برخلاف قانون غیرفعال شده باشد، حق دارد اعتراض کند. سایر نمایندگان نیز میتوانند از او حمایت کنند، از هیئترئیسه توضیح بخواهند و تصمیم آن را زیر سؤال ببرند. در مقابل، هیئترئیسه نیز موظف است بهصورت روشن و مستند توضیح دهد که چرا تبلت یک نماینده غیرفعال شده و چرا موضوع تا روز جلسه تعیین تکلیف نشده است. همچنین باید مشخص کند چرا با وجود حضور نمایندگان و رسیدن جلسه به حدنصاب، امکان آغاز نشست و رسیدگی به اعتراض از مسیر آییننامه فراهم نشده است. با این حال، هیچیک از این پرسشها واقعیت اصلی را تغییر نمیدهد. موضوعی که میتوانست از مسیر حقوقی و آییننامهای پیگیری شود، در نهایت به لغو جلسه مجلس انجامیده است. در مجلس سازوکارهای متعددی برای اعتراض وجود دارد. نماینده میتواند تذکر بدهد، اخطار قانون اساسی مطرح کند، از هیئترئیسه توضیح بخواهد یا موضوع را به مراجع مسئول ارجاع دهد. بنابراین این پرسش جدی است که چرا یک اختلاف باید تا جایی پیش برود که فعالیت کل مجلس متوقف شود.
مسئله فقط لغو یک جلسه نیست، بلکه مسئله اصلی تشخیص اولویتهاست. مردم امروز انتظار دارند بدانند مجلس برای مهار تورم چه برنامهای دارد. افزایش حقوقها چگونه محاسبه میشود، وضعیت بازنشستگان چه خواهد شد، بودجه درمان و دارو چگونه تأمین میشود، مالیاتها چه تغییری خواهند کرد و چه برنامهای برای حمایت از تولید و اشتغال وجود دارد. همچنین مردم منتظر تصمیمهای مجلس برای کاهش هزینههای غیرضروری هستند. اینها مسائل واقعی جامعهاند، اما خبری که از مجلس به افکار عمومی میرسد، نه درباره حقوق و تورم است و نه درباره مسکن و اشتغال. موضوع اصلی به تبلت یک نماینده و تعطیلی یک جلسه تبدیل شده است. چنین اتفاقی فقط وقت مجلس را نمیگیرد، بلکه توجه جامعه را نیز از مسائل اصلی منحرف میکند. نمایندگان، مدیران و رسانهها بهجای پرداختن به مشکلات مردم، ناچار میشوند چند روز درباره یک اختلاف داخلی صحبت کنند. در نتیجه، حاشیه جای متن را میگیرد و زندگی مردم بار دیگر به حاشیه رانده میشود.
ممکن است گفته شود دفاع از حق، زمان و شرایط نمیشناسد. این حرف درستی است، هیچکس نباید به بهانه حساسیت شرایط کشور، حق اعتراض و انتقاد نمایندگان را محدود کند. اما دفاع از حق نیز روش و سازوکار مشخصی دارد. نمایندهای که خود قانونگذار است، بیش از دیگران باید نشان دهد که برای پیگیری حقوق خود به قانون، آییننامه و سازوکارهای نهادی پایبند است. حق یک نماینده محترم است، اما حقوق سایر نمایندگان نیز اهمیت دارد. آنان حق دارند جلسهای را که برای آن حاضر شدهاند برگزار کنند. مهمتر از همه، مردم حق دارند در روزهای دشوار کشور، مجلس خود را مشغول انجام وظایف اصلیاش ببینند. شرایط حساس کشور نباید به بهانهای برای تعطیلکردن نقد و اعتراض تبدیل شود، همانطور که حق اعتراض نیز نباید به ابزاری برای متوقفکردن کار کشور تبدیل شود.
سیاستمدار مسئول کسی نیست که صرفاً صدای بلندتری داشته باشد. او باید بداند کجا، چگونه و تا چه اندازه اعتراض کند. مسئولیت سیاسی فقط به درستبودن خواسته محدود نمیشود، بلکه پیامدهای روش پیگیری آن را نیز دربرمیگیرد. اگر نتیجه یک اعتراض، توقف فعالیت یک نهاد باشد، نمیتوان مسئولیت این پیامد را نادیده گرفت. کسی که قدرت اثرگذاری دارد، باید مسئولیت هزینههای ناشی از شیوه اثرگذاری خود را نیز بپذیرد. حتی در شرایط عادی نیز تعطیلی جلسه مجلس بر سر چنین اختلافی قابل دفاع نیست، چه رسد به شرایط امروز که کشور بیش از هر زمان دیگری به تمرکز، انسجام و تصمیمگیری دقیق نیاز دارد. مردم زیر فشار اقتصادی هستند و از مسئولان انتظار دارند اختلافهای خود را مدیریت کنند، نه اینکه با ایجاد منازعات تازه بر مشکلات کشور بیفزایند.
هیچکس خواهان سکوت نمایندگان نیست و هیچکس نمیگوید هیئترئیسه از پاسخگویی معاف است. مسئله این است که اعتراض نباید جای مأموریت اصلی مجلس را بگیرد. امروز بیش از هر زمان دیگری باید از نمایندگان پرسید که مسئله اصلی کشور چیست، مردم از مجلس چه انتظاری دارند و اولویت واقعی نمایندگان کدام است. اگر پاسخ این پرسشها اقتصاد، معیشت، امنیت و آینده کشور است، رفتار مجلس نیز باید همین اولویتها را منعکس کند. مردم اختلافنظر را میپذیرند و حتی اعتراضهای تند را نیز درک میکنند، اما آنچه برایشان قابل فهم نیست، این است که چرا در میانه انبوه مشکلات کشور، یک اختلاف محدود باید فعالیت کل مجلس را متوقف کند. کشوری که با خطر جنگ، فشار اقتصادی، فصل بررسی بودجه و انبوهی از مشکلات مردم روبهروست، آیا واقعاً وقت این کارها را دارد؟
