افشای جزئیات ویدیوی پرش رودستر در تگزاس و پشت‌پرده ممنوعیت تردد جاده‌ای این خودروی تک‌نفره خبرساز شد.
پس از نزدیک به یک دهه تأخیر، ایلان ماسک خودرویی را رونمایی کرد که بیشتر به یک نمایش پرتاب با گاز فشرده شبیه است تا خودروی پرنده: بدون تأییدیهٔ جاده‌ای و با تولیدی که به سال ۲۰۲۸ موکول شده است.
صحنه‌ای که دیده شد تسلا به تازگی در تأسیسات آزمایشی اسپیس‌اکس در مک‌گرگور تگزاس، رودستر نسل جدیدش را معرفی کرد. بخودرو از یک رمپ منحنی که تا حالت وارونه ادامه داشت پرتاب شد، در هوا ۱۸۰ درجه چرخید و روی چرخ‌ها فرود آمد. در نمایشی دیگر، خودرو بالای چند خودروی دیگر چرخید. ماسک گفت: «معلوم شد آینده واقعاً خودروی پرنده دارد.» لارس موراوی، معاون مهندسی خودروی تسلا، هم اعلام کرد «خودروهای پرنده واقعی هستند.» تسلا همچنین ادعا کرده که خودرو در کمتر از یک ثانیه به سرعت ۶۰ مایل بر ساعت می‌رسد. پرسش اصلی این است که آنچه دیده شد، چه نسبتی با «خودروی پرنده» دارد.
پرواز یا پرتاب؟
ماسک گفته خودرو از «مخزن‌های هوای فشرده با فشار فوق‌العاده بالا» نیرو می‌گیرد. منابع در توضیح فناوری آن از «مانورهای کوتاه هوایی» نوشتند و آورده که رانشگرهای گاز سرد در پیرامون بدنه نصب شده‌اند. این توصیف با تصویر رایج از خودروی پرنده، یعنی وسیله‌ای که مسافر را از نقطه‌ای به نقطهٔ دیگر در هوا جابه‌جا کند، فاصله دارد. آنچه نشان داده شد بیشتر به یک پرش پرتابی و کنترل‌شده می‌ماند.
نسخه‌ای که پرواز می‌کند، نسخهٔ جاده‌ای نیست
تسلا سه نسخه تعریف کرده است:• پرفورمنس: نسخهٔ پایه و «آمادهٔ جاده». سیستم مکش دارد، اما رانشگر ندارد.• تراست: نسخهٔ «آمادهٔ پیست» با رانشگرهای عقب برای شتاب.• راکت: نسخهٔ «آمادهٔ هوا». فقط با دعوت‌نامه عرضه می‌شود، یک سرنشین دارد و رانشگرهای گاز سرد آن حرکات نمایش را ممکن می‌کنند.یعنی نسخه‌ای که در دمو «پرید»، همان نسخه‌ای نیست که قرار است به‌عنوان خودرو در جاده‌ها دیده شود. خودروی دو نفره و جاده‌ای بدون رانشگر است و نسخهٔ پرنده تک‌نفره و دعوتی.
ماسک اعلام کرده تولید پیش از ۲۰۲۸ آغاز نمی‌شود و قیمتی را هم اعلام نکرده است. این خودرو حدود هشت سال پس از اولین اعلام و بعد از چند بار تأخیر معرفی شده است. نسخهٔ جدید اصلاً برای شروع تولید در ۲۰۲۰ برنامه‌ریزی شده بود و ماسک پیش‌تر در ۲۰۲۴ هم از یک رودستر پرنده حرف زده بود. سابقهٔ وعده‌های عمل نشده توسط ماسک در این موارد، قاعدتاً باید در ارزیابی هر تاریخ جدید لحاظ شود.
مقررات در مورد این خودرو نامشخص است
وب‌سایت تسلا اعلام کرده مدل پرنده برای جاده‌های عمومی تأیید نشده است. یک مقام ارشد وزارت حمل‌ونقل آمریکا، که نسبت به توانایی واقعی خودرو در برخاستن ابراز تردید کرده بود، گفته که پاسخ روشنی وجود ندارد. تا ۲۰۲۸ وقت هست، اما خلأ فعلی نشان می‌دهد این محصول در دستهٔ هیچ‌یک از چارچوب‌های موجود خودرو یا هواپیما نمی‌گنجد.
ایمنی؛ به روایت خود ماسک
ظاهرا ماسک پس از پایان نمایش گفت: «کار کرد!» و افزود که این «لزوماً خودرویی با بهینه‌سازی ایمنی نیست.» وقتی مدیرعامل شرکت در لحظهٔ رونمایی چنین جمله‌ای می‌گوید، پرسش دربارهٔ ایمنی سرنشین در نسخهٔ پرنده جدی‌تر می‌شود.
رقبایی که مسیر دیگری رفته‌اند
شرکت الف هم روی خودروی پرنده کار می‌کند و ایکس‌پنگ چینی هم از ۲۰۲۲ طرح یک وسیلهٔ eVTOL را معرفی کرده بود. این شرکت‌ها از مسیر پرواز با ملخ و بال می‌روند و تسلا با گاز فشرده. خوودروی شرکت الف با بدنه‌ای که نقش بال را ایفا می‌کند و قابلیت برخاست عمودی طراحی شده است؛ رویکردی متفاوت از طرح تسلا که قرار است از رانشگر برای بلند شدن از زمین استفاده کند.آنچه تسلا نشان داد، نمایشی تأثیرگذار بود. اما هنوز دو چیز کم دارد: قیمت و تأییدیهٔ جاده‌ای. نسخهٔ پرنده تک‌نفره، دعوتی و فاقد تأییدیه برای جاده است و نسخهٔ جاده‌ای رانشگر ندارد. تا زمانی که تسلا دربارهٔ برد پرواز، ایمنی و نهاد ناظر پاسخ شفاف ندهد، «خودروی پرنده» بیشتر یک وعده است تا محصول.
منبع: فارس