کودتای پارلمانی در کنست
احزاب مخالف نتانیاهو، با وجود ناتوانی در توافق بر سر تشکیل دولت، تلاش دارند از اکثریت پارلمانی خود برای در دست گرفتن دستور کار کنست استفاده کنند. آنها خواستار برکناری امیر اوحانا، رئیس کنست و پیشبرد طرحهایی برای تشکیل کمیسیون تحقیق درباره حمله ۷ اکتبر، محدود کردن دوره نخستوزیری و لغو اصلاحات قضایی دولت نتانیاهو شدهاند. در همین حال، تنش میان نتانیاهو و احزاب عرب مخالف افزایش یافته و مذاکرات دشوار تشکیل دولت همچنان ادامه دارد.
فرارو– نمایندگان احزاب مخالف بنیامین نتانیاهو، پس از آغاز به کار کنست جدید تلاش کردند با استفاده از اکثریت خود، کنترل را از دست متحدان او خارج کنند. مخالفان هنوز نتوانستهاند بر سر تشکیل دولت به توافق برسند، اما با پیگیری تغییر رئیس کنست و ارائه مجموعهای از طرحها، درصددند حتی پیش از تشکیل ائتلاف حاکم، کنست را در اختیار بگیرند.
به گزارش فرارو به نقل از روزنامه گاردین، شش حزب مخالف، با اختلافهای سیاسی و وعدههای ناسازگار، برای جایگزینی امیر اوحانا، رئیس فعلی کنست و از متحدان نتانیاهو، درخواست رأیگیری کردهاند. رئیس کنست نقش مهمی در تعیین دستور کار جلسات و روند بررسی طرحها دارد و تغییر او میتواند به مخالفان امکان دهد بخشی از برنامههای خود را بدون نیاز به تشکیل دولت جدید پیش ببرند.
تحقیق درباره هفتم اکتبر
از مهمترین اولویتهای اعلامشده مخالفان، تشکیل کمیسیون تحقیق دولتی درباره حملات هفتم اکتبر ۲۰۲۳ و تصویب محدودیت برای دوره تصدی نخستوزیری است. طرح محدودیت دوره نخستوزیری میتواند مانعی در برابر بازگشت دوباره نتانیاهو به این مقام ایجاد کند. او در مجموع ۱۹ سال از سه دهه گذشته رئیس دولت اسرائیل بوده است.
حزب «یاشار» به ریاست گادی آیزنکوت، پس از مراسم تحلیف نمایندگان، مجموعهای از لوایح ارائه کرد که احزاب مخالف دیگر نیز از آنها حمایت کردهاند. این طرحها شامل اقداماتی برای لغو اصلاحات قضایی دولت نتانیاهو است.
آیزنکوت مسیر تشکیل دولت اسرائیل را «فوقالعاده پیچیده» توصیف کرده و دلیل آن را وعدههای انتخاباتی ناسازگار احزاب مختلف دانسته است. با این حال، او برکناری نتانیاهو را ضرورتی ملی خوانده و گفته است تحقق این هدف ممکن است مستلزم بازنگری در برخی تعهدات انتخاباتی باشد.
در همین حال، اوحانا رأیگیری برای انتخاب جانشین خود را به سهشنبه هفته آینده موکول کرده است؛ تاریخی که آخرین مهلت ممکن برای برگزاری این رأیگیری عنوان شده است. مخالفان همچنین نامزدهای خود را برای تصدی ریاست کمیتههای مهم جنگی و مالی پارلمان معرفی کردهاند.
تنش در مراسم تحلیف و اتهامزنی به احزاب عربی
مراسم آغاز به کار کنست جدید با تنش سیاسی همراه بود. نتانیاهو در سخنرانی روز سهشنبه خود، دو حزب مخالف به رهبری فلسطینیان را هدف حمله لفظی قرار داد و نمایندگان آنها را «حامیان تروریسم» خواند. این دو حزب در کنار دیگر جریانهای مخالف، در شکلگیری اکثریت پارلمانی علیه ائتلاف نتانیاهو نقش داشتهاند. گادی آیزنکوت سخنان نخستوزیر را اقدامی «وهمآلود، تفرقهافکنانه، نفرتپراکنانه و شرمآور» توصیف کرد و گفت نتانیاهو از یک مراسم رسمی دولتی برای تشدید اختلافها بهره گرفته است. او همچنین صلاحیت نتانیاهو برای ادامه حضور در این سمت را زیر سؤال برد.
یائیر گولان، رهبر حزب چپ میانه دموکراتها و یوآو سگالوویچ، رئیس پیشین پلیس اسرائیل که در فهرست انتخاباتی حزب عربی رعم حضور داشت، در اعتراض به سخنان نتانیاهو جلسه را ترک کردند.
مردم فلسطینیتبار حدود ۲۰ درصد جمعیت اسرائیل را تشکیل میدهند. نتانیاهو در جریان مبارزات انتخاباتی، حمله به این رأیدهندگان و احزاب نماینده آنها را در مرکز تبلیغات خود قرار داده بود. پس از انتخابات نیز اتهامهایی درباره تقلب در جوامع فلسطینی مطرح کرد؛ اتهامهایی که بر اساس گزارش متن منبع، شواهدی برای اثبات آنها ارائه نشده است. مسئولان انتخاباتی اعلام کردهاند هیچ مدرکی دال بر وقوع تخلفاتی که بر نتیجه انتخابات تأثیر گذاشته، به دست نیامده است.
آینده نامشخص و تلاش برای جلوگیری از انتخابات مجدد
ادامه مذاکرات دشوار و طولانی برای تشکیل ائتلاف یا برگزاری انتخابات تازه، میتواند دوره حضور نتانیاهو به عنوان نخستوزیر موقت را طولانیتر کند. با این حال، اگر احزاب مخالف بتوانند در تصویب قوانین کلیدی پیشرفت کنند، نفوذ او کاهش خواهد یافت.
اسحاق هرتزوگ در مراسم تحلیف نمایندگان، با اشاره به احتمال برگزاری انتخابات مجدد، از قانونگذاران خواست برای جلوگیری از تکرار انتخابات هر اقدامی را که در توان دارند انجام دهند. او بر ضرورت سازش میان رقبای سیاسی تأکید کرد و گفت پارلمان برای انجام وظایف خود به همکاری و تجربه همه جریانهای حاضر نیاز دارد.
در شرایط کنونی، مخالفان نتانیاهو با وجود نداشتن توافق برای تشکیل دولت، تلاش می کنند از اکثریت خود در کنست برای تغییر دستور کار سیاسی و پیشبرد اصلاحات قانونی استفاده کنند.
