ادعای تازه اسرائیل چه معنایی دارد؟

نیویورک‌تایمز گزارش داده، اسرائیل اطلاعاتی را در اختیار آمریکا قرار داده که مدعی است ایران در حال بررسی استفاده از سلاح‌های شیمیایی علیه دشمنان خود است؛ ادعایی که به اختلاف میان مقام‌های دولت دونالد ترامپ منجر شده است.

به گزارش دیروزبان، در حالی که گروهی از مقام‌های آمریکایی این تهدید را جدی می‌دانند، برخی دیگر معتقدند بنیامین نتانیاهو با طرح این موضوع به دنبال متقاعدکردن ترامپ برای آغاز دور تازه‌ای از عملیات نظامی گسترده علیه ایران است.

این اطلاعات در شرایطی منتشر شده که تهران و واشنگتن پس از هشت ماه جنگ، هم‌زمان مسیرهای دیپلماتیک و نظامی را دنبال می‌کنند. مذاکرات برای دستیابی به توافقی درباره بازگشایی تنگه هرمز و برنامه هسته‌ای ایران ادامه دارد، اما آمریکا نیز نیروهای نظامی قابل‌توجهی را در منطقه مستقر کرده است.

ادعای مضحک اسرائیل درباره برنامه شیمیایی ایران

مقام‌های اسرائیلی طی دو هفته گذشته در گفت‌وگو با نهادهای اطلاعاتی آمریکا مدعی شده‌اند ایران به‌سرعت در حال توسعه فناوری لازم برای نصب کلاهک شیمیایی روی موشک‌ها یا انتقال مخفیانه این تسلیحات به اسرائیل و کشورهای دیگر است.

نیویورک تایمز مدعی است اسرائیل بخشی از این اطلاعات را با کشورهای حوزه خلیج فارس نیز به اشتراک گذاشته، اما برخی مقام‌های منطقه‌ای نسبت به اعتبار آن تردید دارند. به گفته یک مقام منطقه‌ای، اسرائیل ادعای عملیاتی‌شدن سلاح‌های شیمیایی ایران را مطرح کرده، بدون آنکه شواهد قانع‌کننده‌ای ارائه دهد.

در واشنگتن نیز نگرانی‌هایی درباره شباهت این پرونده با اطلاعات نادرست سال ۲۰۰۲ درباره تسلیحات کشتارجمعی عراق وجود دارد؛ اطلاعاتی که زمینه‌ساز حمله آمریکا به عراق شد، اما بعدها مشخص شد بخش بزرگی از برنامه‌های تسلیحاتی بغداد پیش‌تر متوقف شده بود.

ایران و سابقه تلخ سلاح‌های شیمیایی

موضوع سلاح‌های شیمیایی برای ایران حساسیت تاریخی ویژه‌ای دارد. عراق در جریان جنگ هشت‌ساله با ایران از این تسلیحات استفاده کرد و هزاران ایرانی را کشت. همچنین حدود صد هزار نظامی و غیرنظامی ایرانی با عوارض جسمی بلندمدت ناشی از این حملات مواجه شدند.

ایران در سال ۲۰۰۳ تأیید کرده بود که در دوران جنگ با عراق توانایی‌هایی در زمینه سلاح‌های شیمیایی ایجاد کرده، اما اعلام کرد این برنامه‌ها را کنار گذاشته است. تهران همواره داشتن سلاح شیمیایی را رد کرده و اتهامات اخیر را بخشی از جنگ روانی اسرائیل دانسته است.

سایه حمله نظامی بر مذاکرات

هم‌زمان با این اختلافات، آمریکا برای اجرای یک عملیات نظامی احتمالی علیه ایران آماده می‌شود. بر اساس گزارش نیویورک‌تایمز، سنتکام طرحی برای حمله پس از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا آماده کرده و قرار است در آن مقطع سه ناو هواپیمابر آمریکایی در منطقه حضور داشته باشند.

برخی مقام‌های دولت ترامپ خواهان ادامه محاصره دریایی و فشار اقتصادی هستند و معتقدند این سیاست می‌تواند ایران را تضعیف کند. در مقابل، گروهی دیگر بر این باورند که فشارهای اقتصادی تاکنون نتوانسته تهران را به عقب‌نشینی وادار کند و بدون حملات نظامی بیشتر، نشانه‌ای از فروپاشی حکومت وجود ندارد.

افزون بر این، نگرانی‌های امنیتی آمریکا درباره حملات احتمالی ایران افزایش یافته است. مقام‌های اطلاعاتی واشنگتن نسبت به تهدید منافع و شهروندان آمریکایی، عملیات سایبری، جاسوسی و طرح‌های احتمالی حمله هشدار داده‌اند.

ادعای جدید اسرائیل در شرایطی مطرح شده که تصمیم‌گیری درباره ایران در واشنگتن با دو رویکرد متفاوت روبه‌روست: ادامه فشار اقتصادی و فرصت‌دادن به دیپلماسی یا بازگشت به گزینه نظامی. با این حال، هنوز شواهد مستقلی که ادعای اسرائیل درباره تصمیم ایران برای استفاده از سلاح‌های شیمیایی را تأیید کند، ارائه نشده است.