از آغاز تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، نهتنها اهداف اعلامی این عملیات محقق نشد، بلکه به اذعان مقامات غربی و رسانههای آمریکایی، شکست راهبردی به متجاوزان تحمیل شده است.
خبرگزاری مهر، گروه بین الملل: از آغاز تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، نهتنها اهداف اعلامی این عملیات محقق نشد، بلکه به اذعان مقامات غربی و رسانه های آمریکایی، بنبست راهبردی و شکستهای میدانی و سیاسی بر متجاوزان تحمیل شد. این جنگ که با حملات گسترده و کشتار غیرنظامیان از جمله دانشآموزان بیگناه آغاز شد، بهسرعت ابعاد انسانی، امنیتی و اقتصادی گستردهای پیدا کرد و واکنشهای متفاوتی را در رسانههای بینالمللی برانگیخت.
رسانههای جهان هر یک با رویکردهای خاص خود، تلاش کردهاند روایت این جنگ را شکل دهند؛ بررسی این بازتابها میتواند تصویری روشنتر از وضعیت واقعی جنگ و چشمانداز آن ارائه دهد.
رسانه های انگلیسی
وال استریت ژورنال در یادداشتی به قلم هولمن دبلیو. جنکینز جونیور نوشت بدون شک جنگ ایران دلیل اصلی شکست جمهوریخواهان بود، اما نه دقیقاً به دلیلی که جیدی ونس و دیگران میگویند. به نوشته نویسنده، تقریباً همه رأیدهندگان، چه ترامپ را دوست داشته باشند و چه از او متنفر باشند، او را کسی نمیدانند که میتوان در یک کارزار نظامی خودخواسته و بدون هیچ وضعیت اضطراری ملی، دنبالش رفت.
مشروعیت ترامپ ویژگی منحصربهفردی دارد؛ ظهور او واکنشی به دسیسههای نامشروع دشمنانش بود و ریاستجمهوری او بازتاب بنبستها و سرزنشهای داخلی است. نویسنده میگوید اگر ترامپ خودشناسی بیشتری داشت، میفهمید که چنین رئیسجمهوری مجاز به جنگهای خارجی نیست. ونس به دلیل توییت شتابزدهاش متهم به «بیوفایی» شده، اما ترامپ خودش به هیچکس وفادار نیست.
به باور نویسنده، ترامپ از روز اول نمیدانست در ایران چه میکند. «بدون جنگهای بیپایان» فقط یک موضع ایدئولوژیک نبود؛ رأیدهندگان برای سپردن اختیارات فرماندهی کل به ترامپ باید سختی زیادی را تحمل میکردند. قیمت بالای بنزین نشانه فروپاشی یک «آزمایش اعتماد» بود. نویسنده نتیجه میگیرد ترامپ در دو سال آینده میتواند با تکیه بر رونق هوش مصنوعی، قدرت انرژی آمریکا و قلم وتو، دوره خود را با نمره مثبت ترک کند، به شرط آنکه به عنوان نیرویی میانهرو و حافظ رفاه دیده شود. اما رأیدهندگان به کنگره وظیفه دادهاند اگر ترامپ پیام را نفهمید، او را استیضاح و برکنار کند.
وال استریت ژورنال در گزارشی نوشت با پایان انتخابات میاندورهای، مشاوران و متحدان خارجی دونالد ترامپ در حال رقابت برای شکل دادن به تصمیم او درباره پایان دادن به جنگ ایران یا شعلهور کردن دوباره آن هستند. به نوشته این گزارش، رأیدهندگان جنگ را بهشدت رد کردند و جیدی ونس پیش از انتشار پست خود در شبکههای اجتماعی، به ترامپ گفته بود قصد دارد شکست را به گردن جنگ بیندازد.
در سوی دیگر، پیت هگست و دریادار برد کوپر، فرمانده ستاد مرکزی، در جلسات اخیر از بازگشت به عملیات بزرگ نظامی حمایت کردهاند. مارکو روبیو و اسکات بسنت نیز بر تشدید تحریمها و ادامه محاصره تجارت ایران تأکید دارند. استیو ویتکاف، مانند ونس، از تلاشهای دیپلماتیک برای توافق و بازگشایی هرمز حمایت میکند. بنیامین نتانیاهو همچنان خواستار حملات تازه است، اما متحدان خلیج فارس تردید بیشتری دارند. نخستوزیر قطر گفت میانجیها «همین حالا» برای جلوگیری از موج تازه تشدید تلاش میکنند.
بر پایه این گزارش، توافق مورد بحث، جدول زمانی مذاکرات مقدماتی را از ۶۰ روز به دو روز کاهش میدهد تا سریعاً به مذاکرات هستهای برسد و میتواند راهی آبرومند برای ترامپ فراهم کند. با این حال روشن نیست ایران آن را بپذیرد. ترامپ گفته است «ترجیح میدهم بقیه کشور را نابود نکنم، اما شاید مجبور شوم.» سوزان مالونی از بروکیینگز گفت موفقیت دموکراتها وضع نامساعد ترامپ را بدتر میکند. به نوشته وال استریت ژورنال، هیچ مسیری بدون خطر نیست: اگر ترامپ قصد خروج را نشان دهد، تهران ممکن است امتیاز بیشتری بخواهد. ناوگروه تئودور روزولت در راه منطقه است، اما دستکم دو هفته دیگر میرسد. گرگوری برو گفت حفظ وضع موجود میتواند کممقاومتترین گزینه باشد، اما به معنای ادامه جنگ در آینده قابل پیشبینی، بالا ماندن قیمت نفت و عادی شدن حملات ایران در هرمز است.
خبرگزاری فرانسه در گزارشی نوشت ایران روز شنبه اعلام کرد نیروهای نظامیاش از آغاز جنگ با آمریکا «قویتر» شدهاند، در حالی که واشنگتن برای اطلاعات درباره برنامه هستهای تهران ۲۰ میلیون دلار جایزه تعیین کرده است. به نوشته این گزارش، میانجیها برای جلوگیری از از سرگیری جنگ پس از ماهها بنبست تلاش میکنند؛ جنگی که با حمله آمریکا و اسرائیل به ایران در اواخر فوریه آغاز شد.
تهران تردد در تنگه هرمز را که معمولاً حدود یکپنجم مصرف نفت جهان از آن میگذرد، محدود کرده است. محمد اکرمینیا، سخنگوی ارتش ایران، گفت تهران کنترل این آبراه راهبردی را در دست دارد و تا برآورده شدن خواستههایش از سوی آمریکا بسته خواهد ماند. او افزود نیروهای ایران با تجربه رویارویی مستقیم با آمریکا و اسرائیل، هوشیارتر و قویتر از آغاز جنگ هستند و «انگیزه، تعهد و اعتماد به نفس بیشتری» دارند. او تأکید کرد به دستور رهبری، پاسخ نیروهای مسلح «فوری، مؤثر و بدون محدودیت جغرافیایی» خواهد بود. ترامپ نیز ادعا کرد که اگر آمریکا به ایران حمله نمیکرد، «امروز اسرائیلی وجود نداشت» و تهران «خیلی مشتاق توافق» است. او با امیر قطر درباره تلاشها برای پایان جنگ گفتوگو کرد. مسعود پزشکیان نیز گفت دولت او همچنان در پی حل بحران از راه گفتوگوست.
رسانه های عربی
الجزیره در مقاله ای نوشت: همزمان با ادامه جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران و کاهش محبوبیت ترامپ و نتانیاهو، خطر استفاده از سلاح هستهای بیش از گذشته جدی شده است. به گفته آنان، ترامپ حمله مجدد به ایران را بررسی میکند و کریس مورفی، سناتور آمریکایی، پس از مشاهده طرحهای پنتاگون، آنها را «جنونآمیز» توصیف کرده است.
بر اساس این مقاله، احتمال دارد آمریکا و اسرائیل برای نابودی تأسیسات هستهای زیرزمینی ایران در کوه کلنگ به گزینههای نظامی خطرناکی، حتی تسلیحات هستهای، بیندیشند. در مقابل، برخی مقامهای ایرانی نیز پس از ترور آیتالله خامنهای، از ضرورت دستیابی به سلاح هستهای برای بازدارندگی سخن گفتهاند.
نویسندگان هشدار میدهند که استفاده از حتی یک بمب اتمی علیه ایران میتواند به جنگ هستهای گسترده میان قدرتهای جهانی و نابودی تمدن بشری منجر شود. آنان خواستار مخالفت قاطع همه کشورها با تسلیحات هستهای و گفتوگوی فوری قدرتهای بزرگ برای جلوگیری از فاجعه هستند.
آنها معتقدند خطر اصلی فقط حمله هستهای به ایران و پیامدهای انسانی و زیستمحیطی آن نیست؛ بلکه شکستن تابوی استفاده از سلاح هستهای میتواند زنجیرهای از واکنشهای نظامی روسیه، چین و دیگر قدرتهای اتمی را آغاز کند و جهان را به سوی جنگ هستهای فراگیر سوق دهد.
رأی الیوم در مقاله ای نوشت: امپریالیسم به دلیل تضاد منافع درونی بلوک غرب و فرسایش اقتصادی، اجتماعی و تمدنی، از درون در مسیر فروپاشی قرار گرفته است. رژیم صهیونیستی که با هدف تأمین منافع امپریالیسم ایجاد شد، اکنون خود به عاملی برای تسریع افول آن تبدیل شده است.
نویسنده مقاومت را مهمترین چالش قدرتهای سلطهگر میداند و تأکید میکند که تهدید ملتها و حمله به زیرساختها، بدون توانایی تعیین تکلیف جنگ، نشانه ضعف و استیصال است. از نگاه او، حتی مطرح کردن احتمال استفاده از سلاح هستهای علیه ایران، بیانگر شکست راهبرد جنگی آمریکا و متحدانش است؛ زیرا چنین اقدامی میتواند زنجیرهای از بحرانهای هستهای جهانی را به دنبال داشته باشد.
نویسنده همچنین معتقد است تغییرات انتخاباتی آمریکا ماهیت سلطهطلبانه این کشور را تغییر نمیدهد. در نهایت، پایداری ایران و اراده ملتهای مقاوم، عامل اصلی ناکامی امپریالیسم و شکلدهنده پیروزی تاریخی ملتهای تحت سلطه خواهد بود.
المیادین در مقاله ای با بررسی احتمال تغییر رویکرد فقهی ایران از «جهاد دفاعی» به «جهاد ابتدایی» تأکید میکند که تاکنون سند معتبری مبنی بر اعلام رسمی چنین تغییری از سوی آیتالله مجتبی خامنهای منتشر نشده است.
مقاله می افزاید: جهاد دفاعی در فقه شیعه هنگام تجاوز دشمن واجب است و به اجازه خاص نیاز ندارد، اما جهاد ابتدایی عموماً مشروط به حضور امام معصوم یا نماینده خاص اوست. نویسنده این بحث را بیش از آنکه نشانه آغاز جنگ بداند، پیامی بازدارنده به آمریکا و اسرائیل ارزیابی میکند؛ پیامی مبنی بر اینکه حمله بعدی میتواند دامنهای گستردهتر داشته باشد.
او با اشاره به شکست جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای آمریکا، محدودیتهای احتمالی ترامپ و توان موشکی و منطقهای ایران، سه سناریوی پیشرو را توافق سیاسی، تداوم وضعیت نه جنگ و نه صلح، یا ازسرگیری جنگ گسترده میداند.
نویسنده هشدار میدهد که بحران داخلی واشنگتن ممکن است ترامپ را به تشدید جنگ سوق دهد و تأکید میکند کشورهای عربی، بهویژه عراق، باید برای جلوگیری از گسترش درگیری و حفظ امنیت منطقه، کانالهای مذاکره با تهران را فعال کنند.
