به گزارش سلامت نیوز به نقل از هفت صبح، کاسنی و عرق آن به دلیل داشتن ترکیباتی مانند اینولین و پلی‌فنول‌ها می‌توانند فوایدی برای سلامت گوارش داشته باشند

کاسنی گیاهی با گل های آبی و ارغوانی است که در مناطق مختلف ایران، از جمله آذربایجان و نواحی کوهستانی خراسان، رشد می کند. این گیاه از گذشته در طب سنتی مورد استفاده بوده و امروزه به شکل های مختلفی مانند برگ، ریشه، عصاره و عرق کاسنی در دسترس است.

کاسنی حاوی ترکیبات گیاهی مختلفی است که برخی از آن ها می توانند برای سلامت بدن مفید باشند. با این حال، همه خواصی که در طب سنتی به این گیاه نسبت داده می شود، از پشتوانه علمی کافی برخوردار نیستند و نباید عرق کاسنی را جایگزین درمان های پزشکی دانست.

خواص کاسنی و عرق کاسنی برای سلامتی

۱. کمک به بهبود عملکرد دستگاه گوارش

ریشه کاسنی حاوی اینولین است؛ نوعی فیبر محلول که به عنوان ماده غذایی برای باکتری های مفید روده عمل می کند. این ترکیب می تواند به بهبود عملکرد روده و افزایش دفعات دفع در برخی افراد کمک کند. البته مصرف زیاد اینولین ممکن است باعث نفخ و گاز معده شود.

۲. کمک به کنترل وزن

اینولین موجود در ریشه کاسنی با افزایش دریافت فیبر می تواند به احساس سیری کمک کند. با این حال، شواهد کافی وجود ندارد که نشان دهد عرق کاسنی به تنهایی باعث چربی سوزی یا از بین رفتن چربی شکم می شود.

۳. بررسی ارتباط کاسنی با سلامت کبد

در برخی مطالعات اولیه، ترکیبات گیاه کاسنی از نظر تأثیر احتمالی بر عملکرد کبد بررسی شده اند. با این حال، هنوز شواهد انسانی کافی برای اثبات خاصیت پاکسازی کبد، درمان کبد چرب یا بازسازی سلول های کبدی با مصرف عرق کاسنی وجود ندارد.

۴. تأثیر احتمالی بر قند و چربی خون

برخی پژوهش های محدود درباره اینولین نشان داده اند که مصرف این فیبر ممکن است در بهبود بعضی شاخص های قند و چربی خون نقش داشته باشد. با این حال، نتایج قطعی نیستند و عرق کاسنی را نمی توان درمان دیابت یا کلسترول بالا دانست.

۵. خواص آنتی اکسیدانی کاسنی

کاسنی دارای ترکیبات گیاهی از جمله پلی فنول هاست که در مطالعات آزمایشگاهی خاصیت آنتی اکسیدانی نشان داده اند. این ترکیبات می توانند در برابر آسیب های ناشی از استرس اکسیداتیو نقش داشته باشند؛ اما این موضوع به معنای اثبات پیشگیری از سرطان یا درمان بیماری های دیگر با مصرف کاسنی نیست.

۶. کاسنی و سلامت پوست

ترکیبات آنتی اکسیدانی موجود در کاسنی در مطالعات مختلف مورد بررسی قرار گرفته اند. با این حال، شواهد علمی کافی برای اثبات تأثیر عرق کاسنی بر درمان جوش، اگزما، روشن شدن پوست یا از بین رفتن چین و چروک وجود ندارد.

۷. تأثیر کاسنی بر التهاب و درد مفاصل

برخی ترکیبات کاسنی در مطالعات آزمایشگاهی دارای آثار ضدالتهابی بوده اند. با این وجود، نمی توان مصرف عرق یا عصاره کاسنی را روشی اثبات شده برای درمان آرتروز، درد مفاصل یا بیماری های التهابی دانست.

۸. کاسنی و سلامت قلب

ترکیبات آنتی اکسیدانی کاسنی از نظر تأثیر احتمالی بر سلامت قلب و عروق مورد مطالعه قرار گرفته اند. اما شواهد کافی برای این ادعا که مصرف عرق کاسنی از لخته شدن خون، اختلال ضربان قلب یا سکته جلوگیری می کند، وجود ندارد.

۹. کاسنی و یبوست

اینولین موجود در ریشه کاسنی می تواند با افزایش دریافت فیبر به بهبود یبوست در برخی افراد کمک کند. البته مصرف آن باید تدریجی باشد، زیرا افزایش ناگهانی فیبر ممکن است نفخ و ناراحتی گوارشی ایجاد کند.

آیا عرق کاسنی برای افزایش میل جنسی مفید است؟

در طب سنتی گاهی به کاسنی خواصی برای تقویت قوای جنسی و باروری نسبت داده می شود؛ اما شواهد علمی معتبر و کافی برای اثبات افزایش میل جنسی، تنظیم هورمون ها یا افزایش تعداد و کیفیت اسپرم با مصرف عرق کاسنی وجود ندارد.

خواص کاسنی برای کودکان

کاسنی گاهی در طب سنتی برای بهبود اشتهای کودکان یا درمان زردی نوزادان پیشنهاد می شود. با این حال، شواهد علمی کافی برای اثبات این کاربردها وجود ندارد.

به ویژه درمان زردی نوزاد با عرق کاسنی توصیه نمی شود. زردی نوزاد باید توسط پزشک بررسی شود، زیرا در بعضی موارد افزایش بیلی روبین می تواند خطرناک باشد.

مصرف کاسنی در دوران بارداری

درباره ایمنی مصرف دارویی کاسنی و عرق آن در دوران بارداری اطلاعات کافی وجود ندارد. به همین دلیل، مصرف مقادیر زیاد، عصاره های غلیظ یا فرآورده های گیاهی کاسنی در این دوران بدون نظر پزشک توصیه نمی شود.

ادعاهایی مانند تعیین جنسیت جنین، درمان دیابت بارداری، جلوگیری از عفونت یا آسان کردن زایمان با مصرف کاسنی پشتوانه علمی قابل اتکایی ندارند. همچنین برای درمان یبوست و سوزش معده در بارداری بهتر است از روش های ایمن و مورد تأیید پزشک استفاده شود.

عوارض و موارد منع مصرف کاسنی

کاسنی در مقادیر معمول غذایی برای بسیاری از افراد قابل مصرف است؛ اما مصرف فرآورده های غلیظ یا مقادیر زیاد آن ممکن است برای برخی افراد مشکل ساز باشد.

  • حساسیت: افرادی که به گیاهان خانواده کاسنیان مانند گل مینا و ابروسیا حساسیت دارند، ممکن است به کاسنی نیز واکنش آلرژیک نشان دهند.

  • مشکلات گوارشی: مصرف زیاد اینولین می تواند باعث نفخ، دل پیچه و افزایش گاز روده شود.

  • بارداری و شیردهی: به دلیل کمبود اطلاعات درباره ایمنی مصرف دارویی کاسنی، بهتر است در این دوران از مصرف مقادیر زیاد و عصاره های غلیظ خودداری شود.

  • بیماری های زمینه ای: افراد مبتلا به بیماری های مزمن یا کسانی که دارو مصرف می کنند، بهتر است پیش از استفاده منظم از فرآورده های کاسنی با پزشک مشورت کنند.

آیا عرق کاسنی برای پاکسازی بدن مفید است؟

عرق کاسنی در طب سنتی به عنوان نوشیدنی خنک کننده و پاک کننده بدن شناخته می شود؛ اما از نظر پزشکی، شواهد معتبری وجود ندارد که نشان دهد این نوشیدنی سموم را از بدن خارج می کند یا موجب پاکسازی کبد و کلیه می شود. دفع مواد زائد و تنظیم ترکیبات بدن عمدتاً بر عهده اندام هایی مانند کبد و کلیه است و برای حفظ سلامت آن ها، تغذیه متعادل، مصرف آب کافی و درمان به موقع بیماری ها اهمیت بیشتری دارد.

جمع بندی: کاسنی گیاهی دارای ترکیبات مفیدی مانند اینولین و پلی فنول هاست و می تواند در قالب بخشی از رژیم غذایی مورد استفاده قرار گیرد. با این حال، بسیاری از ادعاهای مربوط به درمان بیماری ها، چربی سوزی، پاکسازی کبد و افزایش قدرت باروری با مصرف عرق کاسنی هنوز از نظر علمی اثبات نشده اند. مصرف این گیاه نباید جایگزین دارو یا توصیه پزشک شود.