خیزش نسل جوان اروپا علیه گرانی، بحران مسکن و ناکارآمدی دولت‌ها
موج اعتراض‌های جوانان در اروپا با محوریت بحران مسکن، کاهش بودجه آموزش، گرانی، ناامنی شغلی و فساد سیاسی گسترش یافته است. از فرانسه و اسپانیا تا ایتالیا، پرتغال، آلبانی و صربستان، مطالبات پراکنده به جنبشی گسترده‌تر علیه ناکارآمدی دولت‌ها تبدیل شده‌اند. افزایش هزینه‌های زندگی، نگرانی از تأثیر هوش مصنوعی بر اشتغال و بحران اقلیمی نیز نارضایتی‌ها را تشدید کرده‌اند. اعتصاب‌های پیش‌رو می‌توانند فشار سیاسی بر دولت‌های اروپایی را افزایش دهند.
فرارو– ایسی رونالد، خبرنگار بخش بین الملل شبکه سی ان ان
به گزارش فرارو به نقل از شبکه سی ان ان، موجی از اعتراض‌های جوانان در کشورهای مختلف اروپا به چالشی جدی برای دولت‌هایی تبدیل شده است که از پیش با فشارهای اقتصادی و سیاسی روبه‌رو بودند. معترضان از کمبود بودجه آموزش و افت کیفیت مدارس و دانشگاه‌ها گرفته تا افزایش اجاره‌بها، ناامنی شغلی و فساد سیاسی، مجموعه‌ای از مطالبات را مطرح می‌کنند که در نهایت به نگرانی مشترکی بازمی‌گردد: نسل جوان دیگر مطمئن نیست بتواند به اندازه نسل والدین خود فرصت و رفاه داشته باشد.
اگرچه جرقه اعتراض‌ها در هر کشور متفاوت بوده، اما نارضایتی‌های پراکنده به‌تدریج به جنبشی گسترده‌تر تبدیل شده‌اند؛ جنبشی که مسائل مختلف اجتماعی و اقتصادی را در خود جمع کرده و نشانه‌ای آشکار از شکاف میان نسل جوان و ساختارهای سیاسی حاکم در اروپا به شمار می‌رود.
در اسپانیا، اخراج ماری‌کارمن آباسکال ۸۷ ساله از خانه‌اش به یکی از محرک‌های اعتراض‌های مرتبط با بحران مسکن تبدیل شد. در فرانسه، دانشجویان در حمایت از معلمان اعتصاب‌کننده به خیابان آمدند. در آلبانی نیز اعتراض‌های دانشجویی که ماه‌هاست به‌صورت دوره‌ای ادامه دارد، ابتدا در واکنش به طرح ساخت یک مجموعه لوکس با حمایت جرد کوشنر شکل گرفت.
با وجود تفاوت در نقطه آغاز، این اعتراض‌ها به‌تدریج به محلی برای بروز انواع نارضایتی‌های اجتماعی تبدیل شده‌اند. معترضان در ایتالیا و یونان در شعارهای خود از جنبش اعتراضی فرانسه الهام گرفته‌اند و اعتراض‌های مربوط به مسکن در اسپانیا به پرتغال نیز سرایت کرده است. اتحادیه‌های دانشجویی کشورهای مختلف اروپا هم تجربیات و راهکارهای خود را با یکدیگر به اشتراک می‌گذارند.
آلیس دِ بریتو، نایب‌رئیس اتحادیه اصلی دانشجویان فرانسه می‌گوید شباهت‌های میان مطالبات جوانان اروپایی بسیار بیشتر از تفاوت‌های آنهاست. به گفته او، سرمایه‌گذاری در آموزش و دانشگاه‌ها، حمایت از جوانان، هزینه‌های زندگی و دسترسی به مسکن، محورهای مشترک اعتراض‌ها هستند.
بحران آموزش؛ از کلاس‌های شلوغ تا کمبود معلم
در فرانسه، اعتراض‌های دانش‌آموزان و دانشجویان در آغاز سال تحصیلی، طی حدود ۹ سال گذشته بارها تکرار شده است. اما اعتراض‌های امسال گسترده‌تر شده و مطالبات تازه‌ای را در بر گرفته است. معترضان خواستار کاهش تعداد دانش‌آموزان در کلاس‌ها، افزایش بودجه و استخدام معلمان، سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های آموزشی برای مقابله با پیامدهای بحران اقلیمی و پایان‌دادن به خشونت پلیس علیه جوانان هستند.
این مطالبات از مرزهای فرانسه فراتر رفته است. هزاران دانشجو و معلم در یونان راهپیمایی کرده‌اند و گروهی از معترضان در آتن با شعار «از یونان تا فرانسه، آموزش عمومی و رایگان می‌خواهیم» خواستار اصلاح نظام آموزشی شده‌اند.
در رم نیز دانشجویانی که در هفتم اکتبر یکی از دبیرستان‌ها را به اشغال خود درآوردند، در بیانیه دفاع از اقدامشان به اعتراض‌های فرانسه اشاره کردند. با این حال، دولت ایتالیا تلاش کرده است شباهت میان اعتراض‌های این کشور و فرانسه را کم‌رنگ جلوه دهد. جوزپه والدیتارا، وزیر آموزش ایتالیا مدعی شده شرایط دو کشور متفاوت است؛ موضعی که با ادعاهای جریان راست افراطی درباره نقش مشکلات ادغام مهاجران نسل دوم در اعتراض‌های فرانسه هم‌خوانی دارد.
بحران مسکن؛ جوانانی که از پس اجاره‌خانه برنمی‌آیند
بحران مسکن یکی از مهم‌ترین عوامل پیونددهنده اعتراض‌های جوانان در سراسر اروپا است. افزایش اجاره‌بها، کمبود خانه‌های مقرون‌به‌صرفه و دشواری تأمین هزینه‌های زندگی، حتی ادامه تحصیل در دانشگاه را برای بسیاری از جوانان به چالشی جدی تبدیل کرده است.
در ایتالیا، دانشجویان حاضر در اردوگاه اعتراضی رم می‌گویند دسترسی به مسکن ارزان، جدایی‌ناپذیر از امکان برخورداری از آموزش مناسب است. الیزا پاستوره، یکی از این دانشجویان می‌گوید او و برادرش به‌سختی از پس اجاره اتاق مشترکشان در پایتخت برمی‌آیند. او پیش از آنکه برادرش نیز وارد دانشگاه شود، برای کاهش هزینه‌ها مجبور بود از فاصله‌ای حدود ۱۲۰ کیلومتری به رم رفت‌وآمد کند.
در پرتغال نیز هزاران نفر طی روزهای اخیر هر شب در میدان روسیو، یکی از میدان‌های پرتردد لیسبون تجمع کرده‌اند. برخی معترضان چادر برپا کرده‌اند و بازداشت ۵۵ نفر در ساعات اولیه بامداد سه‌شنبه، به گسترش اعتراض‌ها انجامیده است.
معترضان با در دست داشتن پرچم‌هایی با شعار «خانه برای زندگی»، خواستار محدودکردن افزایش اجاره‌بها و لغو قانونی شده‌اند که روند اخراج مستأجران را آسان‌تر می‌کند. در اسپانیا نیز اعتراض‌های مرتبط با بحران مسکن در ماه سپتامبر شدت گرفت و فشارهای سیاسی ناشی از آن، دولت را به اعلام انتخابات زودهنگام سوق داد.
اقتصاد شکننده و آینده شغلی مبهم
مشکلات اقتصادی، زمینه مشترک دیگری برای گسترش اعتراض‌ها فراهم کرده است. کشورهایی مانند یونان، ایتالیا، فرانسه، بلژیک، اسپانیا و پرتغال، در کنار نارضایتی‌های اجتماعی، با بدهی عمومی بالا و محدودیت در افزایش هزینه‌های دولتی مواجه هستند.
افزایش هزینه‌های استقراض نیز دست دولت‌ها را برای پاسخ‌گویی به مطالبات عمومی می‌بندد. در فرانسه، بازده اوراق قرضه دولتی در روز چهارشنبه به بالاترین سطح خود از سال ۲۰۰۲ رسید؛ اتفاقی که فشار بیشتری بر بودجه دولت وارد می‌کند.
در کنار بحران مسکن و آموزش، چشم‌انداز نامطمئن بازار کار نیز به نگرانی جوانان دامن زده است. گسترش هوش مصنوعی می‌تواند به‌ویژه فرصت‌های شغلی ابتدایی را تحت تأثیر قرار دهد؛ همان فرصت‌هایی که بسیاری از فارغ‌التحصیلان برای آغاز مسیر حرفه‌ای خود به آنها نیاز دارند.
بحران اقلیمی نیز بر نگرانی‌ها درباره آینده افزوده است. یولیوس فینتلمن، از بنیان‌گذاران و سردبیران خبرنامه روزانه «اروپین کورسپاندنت»، می‌گوید این اعتراض‌ها بازتاب این احساس است که سیاست اروپا دیگر نمی‌تواند برای نسل آینده زندگی بهتری فراهم کند. او معتقد است وعده دیرینه دموکراسی لیبرال، مبنی بر اینکه هر نسل باید از زندگی بهتری نسبت به نسل پیشین برخوردار شود، برای بسیاری از جوانان دیگر معتبر به نظر نمی‌رسد.
از مطالبه اصلاحات تا اعتراض علیه دولت‌ها
در برخی کشورها، دامنه اعتراض‌ها از مسائل آموزشی و اقتصادی فراتر رفته و به مبارزه علیه فساد و مطالبه تغییر سیاسی رسیده است. در آلبانی، اعتراض‌های ضد دولتی پس از درگیری‌های خشونت‌آمیز هفته گذشته شدت گرفت. ادی راما، نخست‌وزیر، از کناره‌گیری خودداری کرد و معترضان را به تهدید برنامه‌های کشور برای پیوستن به اتحادیه اروپا متهم ساخت. او همچنین مخالفان سیاسی خود را مسئول ناآرامی‌ها دانست.
با این حال، یکی از معترضان به رویترز گفت هدف آنها تغییر اساسی است: «ما انقلاب می‌خواهیم، دولت جدید می‌خواهیم و به دنبال مذاکره نیستیم. باید هرچه زودتر دولت جدیدی تشکیل شود.» در صربستان نیز اعتراض‌های دانشجویی که طی دو سال گذشته بر سیاست این کشور سایه انداخته، اکنون به یکی از جدی‌ترین چالش‌ها برای الکساندر ووچیچ، رهبر دیرپای کشور تبدیل شده است. دانشجویان در آستانه انتخابات پارلمانی روز یکشنبه، مهم‌ترین نیروی مخالف او محسوب می‌شوند.
اعتراض‌ها ادامه دارد؛ اعتصاب‌های تازه در راه است
در فرانسه، ده‌ها هزار نفر روز شنبه در شهرهایی از جمله پاریس، مارسی، لیون، لیل، اورلئان و بوردو راهپیمایی کردند. این تجمع‌ها به ابتکار اتحادیه اصلی دانشجویان برگزار شد و اتحادیه‌های کارگری، کشاورزان، فعالان محیط‌زیست و جنبش جلیقه‌زردها نیز در آن حضور داشتند. مقام‌های فرانسوی در طول هفته تلاش کرده بودند از تکرار ناآرامی‌های آخر هفته پیش جلوگیری کنند.
در همین حال، اتحادیه‌های بزرگ کارگری فرانسه و اسپانیا به‌ترتیب برای پنجم و یازدهم نوامبر فراخوان اعتصاب عمومی داده‌اند. در آلمان، گروهی با نام «نسل زد کار را به دست می‌گیرد» خواستار برگزاری اعتراض‌های سراسری در ۳۱ اکتبر شده است. اتحادیه‌های دانشجویی بریتانیا و ایتالیا نیز برای ۲۰ نوامبر روزی اعتراضی در مخالفت با افزایش هزینه‌های تحصیل برنامه‌ریزی می‌کنند.