رویترز نوشت: داده‌های اطلاعاتی کشتیرانی و اظهارات افرادی که در حوزه امنیت دریایی فعالیت می‌کنند، نشان می‌دهد ایران با وجود محاصره دریایی آمریکا، از ماه ژوئیه تاکنون موفق شده است مقداری گاز مایع نفتی (LPG) و سوخت هواپیما صادر کند.
به گزارش انتخاب؛ در ادامه این مطلب آمده است: چهار منبع فعال در حوزه امنیت دریایی که تحرکات نفتکش‌ها در خلیج فارس را رصد می‌کنند، به رویترز گفتند تهران طی هفته‌های اخیر محموله‌های خود را در میان حجم فزاینده انتقال محموله از کشتی به کشتی توسط دیگر تولیدکنندگان نفت در خلیج فارس، در آب‌های نزدیک عمان پنهان کرده است.
جزئیات صادرات ایران و روش انجام آن برای نخستین بار در این گزارش منتشر می‌شود. اگرچه حجم این محموله‌ها در مقایسه با صادرات پیشین انرژی ایران بسیار ناچیز است، اما عبور آن‌ها شواهد کم‌سابقه‌ای از انتقال فرآورده‌های نفتی ایران به خارج از کشور به شمار می‌رود؛ آن هم در شرایطی که محاصره آمریکا صادرات نفت خام ایران را متوقف کرده است.
تحلیل گروه آمریکایی «اتحاد علیه ایران هسته‌ای» (UANI) که با استفاده از داده‌های ردیابی کشتی‌ها و ماهواره‌ها، تردد نفتکش‌های مرتبط با ایران را زیر نظر دارد، نشان می‌دهد دست‌کم هشت نفتکش حمل گاز از اواسط ژوئیه تاکنون، در حالی که حامل گاز مایع نفتی ایران بوده‌اند، خلیج عمان را ترک کرده‌اند.
همچنین، بر اساس تصاویر ماهواره‌ای و تحلیل‌های گروه اطلاعات دریایی «سین‌مکس» (SynMax)، یک نفتکش حامل سوخت هواپیما ایران در ماه سپتامبر به میانمار رسیده است.
آمریکا در سال ۲۰۲۳ تحریم‌های هدفمندی علیه صنعت سوخت جت میانمار اعمال کرد. واشنگتن دلیل این اقدام را حملات هوایی ارتش این کشور علیه غیرنظامیان اعلام کرده بود؛ حملاتی که به گفته سازمان ملل متحد، هزاران نفر را کشته است. حکومت نظامی میانمار بارها هدف قرار دادن غیرنظامیان را رد کرده و گفته است عملیات آن علیه گروه‌های مسلح انجام می‌شود.
بررسی رویترز از کشتی‌ها و تحریم‌های اعمال‌شده از سوی وزارت خزانه‌داری آمریکا نشان می‌دهد شش فروند از هشت نفتکش گازبر و همچنین نفتکش حامل سوخت جت، به دلیل انتقال فرآورده‌های نفتی و پتروشیمی ایران تحت تحریم آمریکا قرار دارند.
جمیما شلی، تحلیلگر ارشد پژوهشی در سازمان UANI، گفت: «آنچه مشاهده کرده‌ایم، عبور تعداد انگشت‌شماری نفتکش حامل گاز مایع نفتی ایران است؛ اما نیروهای آمریکایی مسیر اکثریت قاطع نفتکش‌های حامل فرآورده‌های ایرانی را تغییر داده‌اند.»
شلی گفت برخی از نفتکش‌های حامل گاز مایع ایران، محموله‌های خود را در نزدیکی شهرهای ساحلی شیناس و صحار در عمان به کشتی‌های دیگر منتقل کرده‌اند. برخی دیگر نیز پیش از عبور از محاصره آمریکا، در خلیج عمان منتظر مانده‌اند. فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا اعلام کرده است که محدوده این محاصره در خلیج عمان، نزدیک مرز ایران و پاکستان قرار دارد.
به گفته شلی، مجموع حجم این محموله‌های گاز مایع نفتی حدود ۴.۱ میلیون بشکه برآورد شده است.
او افزود که این محموله‌ها بیشتر ناشی از «فرصت‌طلبی» بوده‌اند و لزوماً نشان‌دهنده شکل‌گیری روندی جدید در تلاش ایران برای صادرات نفت و محصولات پتروشیمی با استفاده از کشتی‌های کوچک‌تر نیستند.
شلی بر اساس تحلیل‌های UANI گفت بیشتر این محموله‌ها به محدوده بیرونی بندر شرقی مالزی رفتند تا انتقال‌های بیشتری از کشتی به کشتی انجام دهند؛ انتقال‌هایی که مقصد احتمالی محموله‌ها پس از آن، چین بوده است.
دولت ایران به درخواست رویترز برای اظهارنظر پاسخ نداد. دولت مورد حمایت ارتش میانمار نیز به پرسش درباره دریافت سوخت جت ایران پاسخی نداد.
ارتش آمریکا می‌گوید محاصره «نفوذناپذیر» است
فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا، سنتکام، اعلام کرد محاصره دریایی این کشور «نفوذناپذیر» است.
این محاصره که نخستین بار در ۱۳ آوریل علیه صادرات نفت مرتبط با ایران اعمال شده بود، در ماه ژوئن پس از دستیابی آمریکا و ایران به یک تفاهم اولیه لغو شد؛ اما پس از فروپاشی توافق، در ۱۴ ژوئیه دوباره به اجرا درآمد.
یک مقام نظامی آمریکا به رویترز گفت عبور یک کشتی از منطقه لزوماً به معنای دور زدن محاصره نیست. به گفته او، هر کشتی به‌صورت جداگانه ارزیابی می‌شود و مدارک آن مورد بررسی قرار می‌گیرد. این مقام افزود که ممکن است به برخی کشتی‌ها به دلایل بشردوستانه اجازه عبور داده شود.
این مقام همچنین گفت قرار گرفتن نام یک کشتی در فهرست تحریم‌های آمریکا، تنها عامل تعیین‌کننده برای مشمول شدن آن در محاصره نیست. نیروهای آمریکایی برخی کشتی‌ها را نیز از نزدیک زیر نظر دارند، اما به دلایل عملیاتی علیه آن‌ها اقدامی نمی‌کنند.
سنتکام در گزارشی که ۱۳ اکتبر منتشر کرد، اعلام کرد طی سه ماه از اجرای دور جدید محاصره، چهار کشتی تجاری از کار انداخته شده‌اند و نیروهای آمریکایی مسیر ۱۳۵ کشتی را تغییر داده‌اند و آن‌ها را بازگردانده‌اند.
بر اساس بیانیه‌های پیشین سنتکام، ارتش آمریکا کشتی‌هایی را که از آسیا حرکت کرده بودند نیز بازگردانده و شماری از نفتکش‌ها را توقیف کرده است.
واشنگتن در کنار محاصره دریایی، کارزار تحریمی گسترده‌ای را نیز دنبال می‌کند که هدف آن قطع باقی‌مانده ارتباطات مالی ایران و محروم کردن تهران از درآمدهایش است. آمریکا هفته گذشته تحریم‌های جدیدی علیه ۱۷ کشتی دخیل در انتقال نفت خام، محصولات پتروشیمی و فرآورده‌های نفتی ایران اعمال کرد.
سخنگوی وزارت خزانه‌داری آمریکا، در واکنش به داده‌های کشتیرانی که نشان می‌دهند برخی کشتی‌ها محاصره را دور زده‌اند، اعتبار این داده‌ها را زیر سؤال برد و گفت کشتی‌ها ممکن است موقعیت مکانی خود را جعل کنند یا هنگام بارگیری از هویت‌های جعلی استفاده کنند.
این سخنگو گفت چنین داده‌هایی «باید با دیده تردید نگریسته شوند».