شبکه‌های اجتماعی هر روز بر نگرش نوجوانان نسبت به ظاهر و اندامشان تأثیر بیشتری می‌گذارند. یکی از ترندهای جدید، تلاش برای افزایش حداکثری قد یا «هایتمکسینگ» (Heightmaxxing) است؛ روشی که با استفاده از داروها، مکمل‌ها، رژیم غذایی و تمرینات مختلف دنبال می‌شود.
به‌گزارش انتخاب و به نقل از انلی‌مای‌هلث؛ اما موضوع نگران‌کننده این است که برخی نوجوانان برای چند سانتی‌متر بلندتر شدن، به مصرف داروهایی روی آورده‌اند که در درمان بعضی سرطان‌ها کاربرد دارند. متخصصان هشدار می‌دهند که مصرف خودسرانه این داروها می‌تواند سلامت نوجوانان را به خطر بیندازد.
هایتمکسینگ چیست و چرا محبوب شده است؟
هایتمکسینگ به مجموعه روش‌هایی گفته می‌شود که افراد، به‌ویژه نوجوانان، برای رسیدن به حداکثر قد ممکن به کار می‌گیرند.
این روش‌ها شامل رژیم‌های غذایی خاص، ورزش، مکمل‌ها و حتی داروهای تجویزی هستند. این ترند در شبکه‌های اجتماعی گسترش پیدا کرده و برخی افراد، مصرف دارو را راهی سریع برای افزایش قد معرفی می‌کنند.
نوجوانانی که به دلیل مقایسه خود با همسالانشان از کوتاهی قد ناراضی هستند، ممکن است به‌راحتی تحت تأثیر چنین توصیه‌هایی قرار بگیرند. درحالی‌که قد نهایی هر فرد تا حد زیادی به ژنتیک، تغذیه و شرایط هورمونی بستگی دارد.
چرا برخی نوجوانان از داروهای مرتبط با درمان سرطان استفاده می‌کنند؟
یکی از گروه‌های دارویی مطرح‌شده در این ترند، مهارکننده‌های آروماتاز است. این داروها در درمان برخی سرطان‌های وابسته به هورمون، به‌ویژه سرطان پستان، کاربرد دارند و در موارد خاص برای بررسی مشکلات رشد نیز مورد مطالعه قرار گرفته‌اند.
این داروها با کاهش تبدیل هورمون‌های مردانه به استروژن، میزان استروژن بدن را کاهش می‌دهند.
استروژن نقش مهمی در بلوغ استخوان‌ها و بسته شدن صفحات رشد دارد؛ حتی در پسران. به همین دلیل، کاهش سطح این هورمون ممکن است روند بلوغ استخوانی را کند کرده و بسته شدن صفحات رشد را به تأخیر بیندازد. در نتیجه، در برخی نوجوانان احتمال ادامه رشد برای مدت بیشتری وجود دارد.
بااین‌حال، متخصص انکولوژی و هماتوانکولوژی تأکید می‌کند که این داروها برای افزایش قد در افراد سالم تأیید نشده‌اند و ایمنی مصرف طولانی‌مدت آن‌ها برای این هدف مشخص نیست.
آیا این داروها واقعاً باعث افزایش قد می‌شوند؟
تأثیر احتمالی این داروها بر صفحات رشد به معنای تضمین افزایش قد نیست.
قد نهایی هر فرد به عوامل مختلفی مانند ژنتیک، تغذیه، تعادل هورمونی و زمان شروع بلوغ بستگی دارد.
صفحات رشد، نواحی غضروفی در انتهای استخوان‌های بلند بدن هستند که امکان رشد استخوان‌ها را در دوران کودکی و نوجوانی فراهم می‌کنند. پس از بسته شدن این صفحات، استخوان‌ها دیگر به‌طور طبیعی از نظر طول رشد نمی‌کنند.
بنابراین، هیچ دارویی نمی‌تواند پس از بسته شدن صفحات رشد، قد فرد را افزایش دهد.
حتی در نوجوانانی که صفحات رشدشان هنوز باز است، پاسخ به دارو به سن، میزان بلوغ استخوانی و وضعیت سلامت آن‌ها بستگی دارد.
عوارض مصرف خودسرانه داروهای افزایش قد
مصرف داروهای هورمونی بدون تجویز پزشک در دوران نوجوانی می‌تواند عوارض مختلفی ایجاد کند، از جمله:
اختلال در سلامت استخوان‌ها: تغییر سطح هورمون‌ها ممکن است بر تراکم و رشد طبیعی استخوان‌ها تأثیر بگذارد.
برهم خوردن تعادل هورمونی: کاهش استروژن می‌تواند روند طبیعی رشد و بلوغ را مختل کند.
آسیب به کبد: برخی از این داروها ممکن است عملکرد کبد را تحت تأثیر قرار دهند.
اختلال در روند رشد: دستکاری فرایندهای طبیعی هورمونی می‌تواند پیامدهای پیش‌بینی‌نشده‌ای برای رشد بدن داشته باشد.
از سوی دیگر، اطلاعات کافی درباره ایمنی بلندمدت این داروها برای افزایش قد نوجوانان سالم وجود ندارد.
والدین چگونه باید با نگرانی نوجوانان درباره قد برخورد کنند؟
والدین نباید تحت تأثیر تبلیغات شبکه‌های اجتماعی، به نوجوانان اجازه دهند بدون بررسی پزشکی از داروها و مکمل‌های افزایش قد استفاده کنند.
به گفته متخصصان، پیش از هرگونه درمان باید وضعیت رشد نوجوان، سن استخوانی، تغذیه و سطح هورمون‌های او بررسی شود.
برای تعیین سن استخوانی معمولاً از عکس‌برداری با اشعه ایکس از دست و مچ استفاده می‌شود. این بررسی به پزشک کمک می‌کند میزان بلوغ استخوان‌ها و ظرفیت باقی‌مانده برای رشد را تخمین بزند.
اگر بیماری یا اختلال هورمونی خاصی مانع رشد طبیعی باشد، پزشک می‌تواند درمان مناسب را پیشنهاد کند.
آیا تغذیه، خواب و ورزش به افزایش قد کمک می‌کنند؟
سبک زندگی سالم نقش مهمی در حمایت از رشد طبیعی کودکان و نوجوانان دارد.
تغذیه مناسب: دریافت پروتئین، کلسیم، ویتامین D و سایر مواد مغذی برای رشد و استحکام استخوان‌ها ضروری است.
خواب کافی: هورمون رشد به‌صورت دوره‌ای ترشح می‌شود و بخش مهمی از ترشح آن هنگام خواب عمیق اتفاق می‌افتد.
فعالیت بدنی منظم: ورزش، بازی در فضای باز و فعالیت‌های متناسب با سن به سلامت عمومی و تقویت استخوان‌ها کمک می‌کنند.
البته این عادت‌ها به بدن کمک می‌کنند به ظرفیت طبیعی رشد خود برسد، اما نمی‌توانند افزایش قد فراتر از توان ژنتیکی فرد را تضمین کنند.
جمع‌بندی
افزایش قد نباید به قیمت به خطر افتادن سلامت نوجوانان تمام شود. مصرف داروهای مرتبط با درمان سرطان یا داروهای هورمونی بدون نیاز پزشکی و نظارت متخصص، می‌تواند عوارض جدی به همراه داشته باشد.
به‌جای دنبال کردن روش‌های سریع و تبلیغات شبکه‌های اجتماعی، بهتر است والدین بر تغذیه مناسب، خواب کافی و رشد سالم فرزندان تمرکز کنند و در صورت مشاهده اختلال در روند رشد، از پزشک متخصص کمک بگیرند.