حوزه / حواشی تئاتر «آرش» و هو کردن اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه، از سوی برخی حاضران در سالن نمایش، آن هم درست زمانی که وی از عوامل نمایش و افتخارات ایران و ایرانیان قدردانی می‌کرد، به پرسشی جدی و پارادوکسی قابل تأمل تبدیل شده است: فاصله میان شعارهای ملی‌گرایانه برخی مدعیان میهن‌پرستی و وطن‌دوستی با رفتار واقعی آنان چقدر است؟
به گزارش خبرگزاری حوزه، یادداشت پیش رو به بررسی رفتار برخی از حاضران در نمایش «آرش» در واکنش به سخنان اسماعیل بقایی و هو کردن او می‌پردازد و واکنش وی به این اتفاق را مورد توجه قرار می‌دهد.
«افتخار می‌کنیم به تک‌تک شما.»
«تشکر می‌کنیم از همه هنرمندان.»
«لذت بردیم از نشان دادن اسطوره‌هایی [مانند آرش] که هر کدام پشتوانه‌هایی هستند برای ماندگاری ایرانی و ایران‌زمین.»
جملات بالا بخشی از سخنان آغازین اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه، پس از تماشای نمایش «آرش» بود. او در سخنان خود از عوامل نمایش و اسطوره‌های کهن ایران قدردانی کرد؛ اما این اظهارات با واکنش عجیب و بحث‌برانگیز برخی حاضران همراه شد و گروهی از تماشاگران، هم‌زمان با آغاز صحبت‌های او، وی را هو کردند.
فارغ از دیدگاه‌های سیاسی و اختلاف‌نظرها درباره عملکرد بخش‌های مختلف دستگاه دیپلماسی، آنچه در این ماجرا قابل تأمل است، نحوه مواجهه با سخنانی است که محور اصلی آن‌ها قدردانی از هنرمندان و پاسداشت اسطوره‌ها و افتخارات تاریخی ایران بود. آیا هو کردن در چنین فضایی را می‌توان صرفاً نوعی انتقاد دانست، یا باید احتمال وجود نگاه‌ها و انگیزه‌های دیگری را نیز بررسی کرد؟ آیا چنین واکنش‌هایی می‌تواند در برخی موارد به طرد و منزوی‌کردن افرادی منجر شود که به مبانی فکری انقلاب اسلامی پایبندند؟
نویسنده این یادداشت معتقد است که محتوای سخنان بقایی، با توجه به تأکید او بر اسطوره‌های ایرانی و میهن‌دوستی، با واکنش اعتراضی برخی حاضران تناسب نداشت و همین مسئله، پرسش‌هایی درباره انگیزه و ماهیت این رفتار ایجاد می‌کند.
کسانی که خود را وطن‌دوست و میهن‌پرست می‌دانند، چرا باید در برابر سخنانی که به باور نویسنده سرشار از عرق ملی و در راستای پاسداشت اسطوره‌های کهن ایران است، چنین واکنشی نشان دهند؟
هو کردن بقایی، درست در لحظه‌ای که او به‌عنوان یک ایرانی از احساسات میهن‌دوستانه خود سخن می‌گفت، چه پیامی داشت؟ آیا این واکنش صرفاً اعتراضی به عملکرد دستگاه دیپلماسی بود یا دیدگاه‌های سیاسی و مواضع ضد استکباری و ضد صهیونیستی او نیز در شکل‌گیری آن نقش داشت؟ بقایی در مجامع بین‌المللی از مواضع جمهوری اسلامی ایران در برابر اقدامات خصمانه علیه کشور دفاع کرده و بر ظرفیت‌های داخلی ایران برای عبور از بحران‌ها تأکید داشته است. بااین‌حال، بدون شواهد روشن نمی‌توان انگیزه حاضران را به‌طور قطعی به این مواضع نسبت داد.
در این میان، واکنش سخنگوی وزارت امور خارجه به حواشی حضورش در تئاتر «آرش» نیز مورد توجه قرار گرفت. او در پاسخ به پرسشی درباره هو کردن برخی حاضران و نحوه برخوردش با این اتفاق، با لحنی محترمانه گفت که حاضرجوابی‌هایش فقط در برابر دشمنان است، نه هم‌میهنان.
این پاسخ، فارغ از هرگونه قضاوت درباره دیدگاه‌های سیاسی افراد، بر اهمیت حفظ احترام در مواجهه با اختلاف‌نظرها تأکید دارد؛ موضوعی که در فضای فرهنگی و هنری، بیش از هر جای دیگری، می‌تواند زمینه‌ساز گفت‌وگو و تعامل سازنده باشد.
علی خرسندی