استاندار خراسان رضوی با تأکید بر ضرورت بهرهگیری از سفر پیشروی رئیسجمهور برای پیگیری مطالبات استان گفت: خراسان و شرق کشور در موضوع آمایش سرزمین و سهم از اعتبارات ملی با مشکلاتی مواجهاند و باید با طرح هدفمند مسائل، به این ظرفیتها توجه بیشتری شود.
به گزارش قدس، غلامحسین مظفری در جلسه شورای اطلاعرسانی خراسان رضوی با اشاره به شرایط عمومی کشور و اهمیت سفر پیشروی رئیسجمهور به استان اظهار کرد: شرایط عمومی کشور سخت است و اگر بخواهیم واقعبینانه با مسائل برخورد کنیم، باید این شرایط و دشواریهای موجود را در نظر بگیریم. بخش مهمی از نحوه برگزاری این سفر و دستاوردهایی که میتواند برای استان داشته باشد، به رفتار، برنامهریزی و پیگیری خود ما بستگی دارد. ما باید با شناخت شرایط کشور، از این فرصت برای طرح مطالبات و پیگیری مسائل استان استفاده کنیم. این مسائل سالهاست مطرح میشوند و حتی حدود ۲۲ سال قبل نیز در جلساتی با حضور مسئولان سازمان مدیریت و برنامهریزی و نمایندگان خراسان، درباره سهم استان از اعتبارات ملی گفتوگو میکردیم؛ سهمی که در آن زمان حدود ۲.۵ درصد بود و امروز نیز به حدود ۵.۳ درصد رسیده است.
وی افزود: خراسان رضوی با وجود سهم محدود خود از اعتبارات ملی، ظرفیتهای ویژهای در حوزههای مختلف دارد و مهمترین موضوع این است که خودمان به توانایی حل مسائل باور داشته باشیم. بارها در جلسات شورای اداری تأکید کردهام هر مدیری که به این باور برسد که نمیتواند کاری انجام دهد، باید مسئولیت را به فردی واگذار کند که اعتقاد به توانایی انجام کار داشته باشد. البته موانع و مشکلات وجود دارد، اما اگر اراده و اعتقاد لازم را داشته باشیم، میتوانیم اقدامات جدی انجام دهیم. خراسان ویژگیهای خاصی دارد و این منطقه بارها در شرایط دشوار به کمک کشور آمده است؛ حتی در سختترین شرایط نیز باید آمادگی داشته باشیم که خراسان و شرق کشور نقش پشتیبانی و کمک به کشور را ایفا کنند.
استاندار خراسان رضوی با اشاره به تجربه استان در جنگ ۱۲ روزه بیان کرد: در آن مقطع، جلسات متعددی با فرماندهان ارشد برگزار کردیم و درباره شرایط مختلف و نحوه مدیریت و پشتیبانی کشور به گفتوگو پرداختیم. حتی در بدترین سناریوها نیز باید این آمادگی وجود داشته باشد که اگر ارتباط کشور با بخشهایی از ساختار مدیریتی مختل شد، خراسان بتواند به سایر استانها کمک کند. در همین راستا، ستاد پشتیبانی جنگ طراحی و برای کمک به سایر استانها برنامهریزی شد. واقعیت این است که خراسان و شرق کشور در موضوع آمایش سرزمین مظلوم واقع شدهاند و لازم است این مسئله با توجه به شاخصهای تخصصی و فنی مورد توجه قرار گیرد.
مظفری با اشاره به ضرورت هماهنگی در طرح مطالبات استان تصریح کرد: در چند موضوع مشخص و روشن، به نوعی همفکری و همنظری رسیدهایم و باید با ادبیات و شیوه مناسب، این مسائل را در فرصت سفر رئیسجمهور مطرح کنیم. تأکید نهاد ریاستجمهوری بر این است که در سفرها پروژه جدیدی آغاز نشود و طرحهایی در فهرست پروژههای سفر قرار بگیرند که حداقل ۷۰ درصد پیشرفت فیزیکی داشته باشند و امکان تکمیل آنها طی دو سال آینده وجود داشته باشد. کشور با محدودیت منابع مالی مواجه است و نمیتوان انتظار داشت در شرایط فعلی منابع جدیدی برای آغاز پروژههای متعدد اختصاص پیدا کند. البته استان در برخی حوزهها توانسته است سهم مناسبی از منابع و تسهیلات دریافت کند و در موضوعاتی مانند تسهیلات، ماده ۵۶ و برخی اعتبارات، ارقام پیشبینیشده افزایش یافته است، اما این موارد به معنای حل مسائل اصلی و زیرساختی استان نیست.
وی ادامه داد: ما نمیتوانیم در شرایط فعلی پروژههای جدیدی را به فهرست طرحهای نیمهتمام اضافه کنیم و باید تمرکزمان بر تکمیل طرحهای موجود باشد. در عین حال، معتقدم تفاوت سفر رئیسجمهور به خراسان رضوی باید در سطح موضوعات، نحوه بیان مطالبات و مدیریت سفر مشخص شود. باید موضوعاتی مطرح کنیم که پس از سفر نیز قابلیت پیگیری داشته باشند و به سرمایهای برای استفادههای بعدی استان تبدیل شوند. همچنین مسائل اساسی استان باید بهگونهای طرح شوند که توجه ملی را به ابعاد و پیامدهای آنها جلب کنند.
استاندار خراسان رضوی با اشاره به موضوع آب و ضرورت مدیریت منابع این حوزه گفت: باید برای مدیریت منابع آب و جلوگیری از تشدید این وضعیت، تصمیمات جدی گرفته شود. با وجود اینکه مصرف سرانه آب در مشهد از پایینترین ارقام کشور است، همچنان در بخش کشاورزی با چالشهای جدی مواجه هستیم و باید الگوی کشت و نحوه مصرف آب را اصلاح کنیم.
مظفری با تأکید بر ضرورت افزایش اختیارات مدیریتی استان اظهار کرد: باور دارم که میتوان خراسان رضوی را اداره کرد و بهخوبی نیز اداره کرد، به شرط آنکه بخشی از اختیارات و تصمیمگیریها به استان واگذار شود. در جلسات مختلف، از جمله نشست با امام شهید، بر این موضوع تأکید شده بود که استانداران باید مدیران همهجانبه و نمایندگان حاکمیت در مناطق خود باشند، اما در عمل، با وجود موافقت روسای جمهور با واگذاری اختیارات، بدنه دستگاههای اجرایی در مرکز گاهی با آن مخالفت میکند. اگر مدیری در استان مسئولیتی بر عهده دارد، باید اختیار لازم برای انجام آن را نیز داشته باشد. نمیتوان مسئولیت را به استان واگذار کرد، اما تصمیمگیری درباره مسائل اجرایی را همچنان در مرکز نگه داشت.
وی درباره طرح منطقه آزاد زیارت مشهد گفت: این طرح با پیگیریهای انجامشده و با نظر مثبت در شورای عالی امنیت ملی مطرح شده و برای بررسی بیشتر به یک کمیته کارشناسی ارجاع شده است. اگر مشهد به منطقه آزاد زیارت تبدیل شود، این اتفاق بدون نیاز به هزینه و اعتبار مالی جدید، دستاوردی بزرگ برای ایران و جهان تشیع خواهد داشت. چنین طرحی میتواند جایگاه معنوی، اقتصادی و اعتباری مشهد را متحول کند و موقعیت این شهر را بهعنوان پایتخت معنوی و مرکز خراسان بزرگ ارتقا دهد. لازم است آخرین وضعیت این موضوع با دقت پیگیری شود و در عین حال، اطلاعرسانی درباره آن بهگونهای باشد که ضمن ایجاد فضای مثبت، هماهنگیهای لازم نیز رعایت شود.
استاندار خراسان رضوی با اشاره به ضرورت توجه ملی به زیرساختهای استان بیان کرد: زیرساختهایی مانند قطار سریعالسیر تهران ـ مشهد و آزادراه مشهد ـ تهران صرفاً برای خراسان رضوی نیستند و باید آنها را پروژههایی ملی دانست. قطار سریعالسیر علاوه بر انتقال فناوری جدید به کشور، رفتوآمد زائران را تسهیل میکند و آزادراه نیز برای خدمترسانی به میلیونها زائری که سالانه به مشهد سفر میکنند، اهمیت دارد. از گذشته نیز مطالعات و ردیف بودجه آزادراه مشهد ـ تهران از مسیر بینالود مطرح بوده و قرار بود این پروژه از سمت مشهد آغاز شود، اما در ادامه طرح حرم تا حرم از سمت دیگر پیش رفت. مطالبه ما این است که در اجرای این پروژهها، توجیه فنی و اقتصادی و میزان نیاز مناطق مختلف کشور بهدرستی مورد توجه قرار گیرد.
وی ادامه داد: در حوزه حملونقل ریلی نیز موضوع قطار برقی و سریعالسیر در دستور کار قرار دارد و حتی فناوریهای جدیدی در این زمینه مطرح شده است. در مدل جدید قطار برقی، از فناوری مبتنی بر باتری استفاده میشود که امکان انجام سفر رفتوبرگشت تهران را با یک بار شارژ فراهم میکند. فناوری در حال تغییر است و باید متناسب با این تحولات، طرحهای زیرساختی را دنبال کنیم، اما مطالبه اصلی استان برای اجرای این پروژهها همچنان پابرجاست.
مظفری با اشاره به ظرفیتهای خراسان رضوی در حوزه فناوری و شرکتهای دانشبنیان اظهار کرد: یکی از موضوعات مهم استان که باید بیشتر مورد توجه قرار گیرد، توسعه فناوری است. در حوزه شرکتهای دانشبنیان و فناوری، ظرفیتهای قابل توجهی در خراسان رضوی وجود دارد و اقدامات و تفاهمهایی برای توسعه این بخش انجام شده است. در همین راستا، تفاهمنامه اختصاص هزار هکتار زمین برای توسعه پارک فاوا امضا شده و پس از فراز و نشیبهای مختلف، زمین مورد نیاز آن نیز مشخص شده است. امیدواریم در جریان سفر رئیسجمهور زمینه رونمایی و آغاز اقدامات اجرایی این مجموعه فراهم شود.
وی افزود: برج فناوری دانشگاه فردوسی نیز به تصویب رسیده و برنامهریزی برای توسعه زیرساختهای فناوری استان در حال انجام است. با تحقق این طرحها و ورود سرمایهگذاران، فضای فناوری در خراسان رضوی متحول خواهد شد. به اعتقاد من، توسعه فناوری یکی از راههای میانبر برای سرعت بخشیدن به توسعه استان است و میتواند ما را از برخی مسیرهای طولانی و پیچیده عبور دهد. باید این ظرفیت را بهصورت هدفمند مدیریت کنیم و با هماهنگی دستگاههای مختلف، زمینه بهرهبرداری از آن را فراهم آوریم.
استاندار خراسان رضوی با اشاره به فضای همکاری میان دستگاههای استان تصریح کرد: یکی از ظرفیتهای ارزشمند خراسان رضوی، فضای همدلی و همراهی میان ارکان مختلف حاکمیت است. نماینده ولیفقیه، دولت، آستان قدس رضوی و اعضای شورای تأمین در استان در شرایط مناسبی از تعامل و همکاری قرار دارند و این هماهنگی در سختترین شرایط نیز به پیشبرد امور کمک کرده است. تجربه مدیریتی من در استانهای مختلف نشان میدهد فضای همکاری کنونی در خراسان رضوی کمنظیر است. باید از این ظرفیت برای حل مسائل و پیشبرد برنامههای استان استفاده کنیم.
وی در پایان با تأکید بر ضرورت پیگیری نتایج سفر رئیسجمهور گفت: سفر را باید در سه مرحله قبل، حین و بعد از برگزاری آن مدیریت کنیم و هر مرحله برنامه و مسئولیت مشخصی داشته باشد. پیش از سفر، هماهنگیهای رسانهای و طرح مطالبات باید انجام شود و در جریان سفر نیز نظم و انضباط، آرامش و پرهیز از ایجاد تنش مورد توجه قرار گیرد. مهمترین موضوع پس از سفر، پیگیری مصوبات و پاسخگویی درباره نتایج آنهاست و من نیز خود را در این زمینه پاسخگو میدانم. تلاش ما این است که بهجای جلسهمحوری، مسئلهمحوری را دنبال کنیم و از فرصت سفر رئیسجمهور برای حل مسائل استان و دستیابی به نتایج ملموس استفاده کنیم.
سپس، معاون فرهنگی و زیارت استانداری خراسان رضوی اظهار کرد: با توجه به سفر استانی دو روزه رئیسجمهور به خراسان رضوی در آینده نزدیک، تاکنون هشت جلسه تخصصی با حضور ایشان، علاوه بر دیدار با شورای عالی حوزه و اساتید و مدرسان حوزه علمیه، هماهنگ شده است. کمیتهها و مسئولان هر یک از این جلسات نیز مشخص شدهاند و نشستهای هماهنگی مربوط به آنها برگزار شده است. این جلسات موضوعاتی همچون عدالت آموزشی و جهاد مدرسهسازی، زیارت، مسائل فرهنگی و اجتماعی، دیدار با نخبگان فرهنگی، هنرمندان و نویسندگان، دانشگاهیان، سلامت و مسائل اقتصادی را دربرمیگیرد.
حجتالاسلام علی عسکری با اشاره به طرح جهاد مدرسهسازی و عدالت آموزشی افزود: این طرح از خراسان رضوی آغاز شد و در جلسه شورای آموزشوپرورش استان با حضور رئیسجمهور، استاندار اعلام کرد که ۷۱۵ مدرسه در استان نیازمند ساخت است و طی دو سال ساخته خواهند شد. رئیسجمهور با اشاره به تأکید رهبر معظم انقلاب بر دو برابر شدن اقدامات، خواستار تحقق این هدف در مدت یک سال شد و در همین راستا پویش «با من» راهاندازی شد. امروز خراسان رضوی در زمینه ساخت مدرسه از بسیاری از استانها و حتی تهران جلوتر است؛ بهگونهای که در حالی استاندار تهران در مراسم اول مهر از ساخت ۱۹۱ مدرسه خبر داد، در خراسان رضوی ساخت بیش از ۳۰۰ مدرسه اعلام شد. همچنین طرح «محله من» که در امتداد تجربه «هممحله امام رضا(ع)» در حوزه زیارت طراحی شده بود، با برگزاری شوراهای اجتماعی محلات و حضور بیش از هزار نفر، با مشارکت مسجد، معتمدان محلی، بسیج و همراهان طرح مدرسهسازی شکل گرفت و تجربه آن به تهران منتقل شد؛ بهطوریکه امروز محلهمحوری به یکی از محورهای اصلی فعالیت دولت تبدیل شده و رئیسجمهور نیز در سخنرانیهای خود بر مشارکت مردم و محلهمحوری تأکید میکند.
معاون فرهنگی و زیارت استانداری خراسان رضوی ادامه داد: در سفر رئیسجمهور، علاوه بر موضوع زیارت و جهاد مدرسهسازی، نشستهایی در حوزه فرهنگی و اجتماعی با حضور نخبگان فرهنگی، هنرمندان و نویسندگان و همچنین جلسهای اختصاصی با دانشگاهیان برگزار خواهد شد. در حوزه سلامت نیز جلسهای با حضور مسئولان دانشگاههای علوم پزشکی و با محوریت برنامه برخط پزشک خانواده و نظام ارجاع پیشبینی شده است؛ طرحی که از دوران وزارت رئیسجمهور مورد توجه بوده و اکنون در پنج استان در حال اجراست. در بخش اقتصادی نیز فعالان این حوزه در نشستی به طرح مسائل و تبادل نظر خواهند پرداخت و تجربه سفرهای اقتصادی استاندار به چین، پاکستان، تاجیکستان و ازبکستان نیز مورد توجه قرار خواهد گرفت. همچنین نخبگان رسانهای استان نیز در نشست مربوط به نخبگان فرهنگی و اجتماعی نمایندگی خواهند داشت تا زمینه طرح دیدگاهها و مسائل این حوزه فراهم شود.
عسکری با تأکید بر اهمیت مطالبات حوزه زیارت تصریح کرد: مطالبه اصلی بنده در این سفر، موضوع زیارت است که هم از نظر فرهنگی، ترویج فرهنگ رضوی و هم از نظر زیرساختهای زیارت اهمیت دارد. در این زمینه، کارگروه ملی زیارت مصوبات متعددی داشته که با پیگیریهای استاندار، از کارگروه به شورای ملی زیارت ارتقا پیدا کرده و اکنون رئیسجمهور ریاست آن و استاندار خراسان رضوی دبیری آن را بر عهده دارند. یکی از مطالبات جدی ما این است که برای اجرای مصوبات این شورا تضمین مشخصی از رئیسجمهور دریافت شود تا دستگاههایی که در اجرای مصوبات ترک فعل دارند، از طریق قانونی مورد پیگیری قرار گیرند. پروژه حرم تا حرم، قطار سریعالسیر، قطار برقی و تأمین زیرساختهای حملونقل و پارکینگهای مشهد از جمله این مطالبات است؛ بهویژه اینکه با وجود تصویب یکهزار میلیارد تومان اعتبار در مجلس برای ساخت پارکینگها، تاکنون تخصیصی در این زمینه صورت نگرفته است. همچنین حمایت از مدیریت شهری و شهرداری در تأمین اتوبوس، از جمله پیشنهاد تأمین یکهزار دستگاه اتوبوس از محل ظرفیت منطقه آزاد سرخس برای استفاده در استان، از دیگر موضوعاتی است که باید در قالب مصوبات شورای ملی زیارت و با تضمین اجرایی رئیسجمهور دنبال شود.
در ادامه، سرپرست اداره کل روابط عمومی استانداری خراسان رضوی با اشاره به سفر پیشروی رئیسجمهور به خراسان رضوی اظهار کرد: موضوع اصلی این جلسه، بررسی چگونگی بهرهبرداری از ظرفیت سفر ریاستجمهوری به استان و پاسخ به این پرسش کلیدی است که دستاورد این سفر برای خراسان رضوی چه خواهد بود. زمان برگزاری این سفر که پیشتر برای روز چهارشنبه برنامهریزی شده بود، با توجه به تغییرات ایجادشده احتمالاً حدود یک هفته به تعویق خواهد افتاد و این فرصت میتواند زمینهساز برنامهریزی و انجام اقدامات ویژهتر در حوزه اطلاعرسانی باشد. همه ما تجربه سفرهای متعدد ریاستجمهوری به استان را داریم و شاید در گذشته تصور میکردیم این سفرها بیشتر جنبه شکلی دارند و تأثیر چندانی بر سیاستگذاری و برنامهریزی استان نمیگذارند، اما وظیفه ما این است که با همفکری و برنامهریزی، بیشترین بهره را از این فرصت برای استان ببریم.
احسان گرایلی افزود: بخشی از این جلسه باید به هماندیشی درباره چگونگی معرفی درست داشتهها و ظرفیتهای استان و همچنین طرح صحیح و اثرگذار مطالبات اختصاص پیدا کند. شما نخبگان حوزه اطلاعرسانی و ارتباطات استان هستید و تجربههای گذشته و اندوخته دانشی ارزشمندی در این مجموعه وجود دارد که میتواند در این مسیر مورد استفاده قرار گیرد. دو مفهوم محوری در تجربه مدیریتی استان طی دو سال گذشته شکل گرفته که نخستین آن حکمرانی مشارکتی است؛ مفهومی که بر بسترسازی برای جلب مشارکت بیشتر ذینفعان در حوزههای مختلف تأکید دارد.
سرپرست اداره کل روابط عمومی استانداری خراسان رضوی ادامه داد: اگر امروز استان در ارزیابیهای اتاق بازرگانی کشور رتبه نخست شورای گفتوگوی دولت و بخش خصوصی را دارد، به دلیل توجه جدی به مشارکت تجار، سرمایهگذاران و تولیدکنندگان در فرایند تصمیمگیری و حل مسائل اقتصادی است. در این مسیر، علاوه بر شورای گفتوگو، طرح یکشنبههای اقتصادی نیز با همین رویکرد دنبال شده و تاکنون حدود هزار و ۴۰۰ مسئله در این جلسات مطرح شده که با حضور مدیران مربوطه، حدود ۷۰ درصد شبکه مسائل مطرحشده حلوفصل شده است. در حوزه دیپلماسی اقتصادی و منطقهای نیز رویکرد استان این بوده که دستگاههای اجرایی بهجای ایفای نقش یک هیئت سیاسی و امضای تفاهمنامههایی که سرنوشت اجرایی مشخصی ندارند، بهعنوان تسهیلگر در کنار فعالان اقتصادی قرار گیرند. به همین دلیل، تجار پیش از سفرها در جریان برنامهها قرار میگیرند و در جریان سفرها نیز تمرکز اصلی بر برگزاری جلسات تجاری دوجانبه (B2B) است تا توافقها با حضور ذینفعان انجام شود و امکان پیگیری عملی آنها وجود داشته باشد.
گرایلی با اشاره به نمونههای دیگر مشارکت مردمی در استان گفت: در حوزه انرژیهای تجدیدپذیر، بهویژه در بخش کشاورزی، خراسان رضوی رتبه نخست کشور را دارد؛ چراکه در این حوزه، با وجود دشواریهای فراوان و تعدد سهامداران، تلاش شده است مردم و ذینفعان بهطور مستقیم در فرایند اجرای طرحها مشارکت داشته باشند. حتی در برخی طرحها تعداد سهامداران به حدود ۱۰۰ نفر رسیده و تغییر سبک زندگی و عادتهای زیسته مردم در مناطق روستایی برای ورود به حوزه انرژیهای تجدیدپذیر، با مشارکت و همراهی خود آنها امکانپذیر شده است. البته در برخی حوزهها، از جمله مناطق مرزی و مناطق آزاد، با وجود ظرفیتهای قابل توجه و ایجاد دو منطقه آزاد در استان طی یک دوره دو ساله، همچنان مسائل متعددی وجود دارد که بخش مهمی از وقت و انرژی استان را برای رفع آنها میگیرد. دو مانع اصلی در مسیر پیشبرد این مسائل، کمبود اعتبارات و محدودیت اختیارات است؛ خراسان رضوی به دلیل فاصله از مرکز، همواره ظرفیت خوداتکایی بیشتری داشته، اما همین موضوع گاهی موجب شده سهم واقعی استان از اعتبارات ملی به آن اختصاص پیدا نکند و این تصور وجود داشته باشد که استان میتواند مسائل خود را بدون حمایت مرکز حل کند. از سوی دیگر، بسیاری از تصمیماتی که امکان اتخاذ آنها در سطح استان وجود دارد، به نظر کارشناسی و تأیید بخشهای مختلف وزارتخانهها موکول میشود و همین مسئله موجب اتلاف وقت، انرژی و سرمایه خواهد شد.
وی با تأکید بر ضرورت همصدایی مجموعه استان در آستانه سفر رئیسجمهور تصریح کرد: اگر همه ما در جایگاه رسانهها، نهادهای اجرایی و دستگاههای مختلف بتوانیم مسائل و مطالبات استان را هدفمند، مشترک و همسو مطرح و پیگیری کنیم، میتوانیم از ظرفیت این سفر بهره بیشتری ببریم و توجه معنادارتری به شبکه مسائل خراسان رضوی ایجاد کنیم. در بازه زمانی سفر رئیسجمهور، توجه کشور به ظرفیتهای استان معطوف خواهد شد و اگر بتوانیم ظرفیتها و مطالبات خود را بهصورت مشترک مطرح کنیم، امکان تعامل، رایزنی و چانهزنی بیشتری برای مدیران استان فراهم میشود تا بتوانند سهم بیشتری از اعتبارات و اختیارات را مطالبه کنند. وقتی از تجربه شورای گفتوگوی دولت و بخش خصوصی، دیپلماسی منطقهای، مدل مدرسهسازی و طرحهای مشارکتی سخن میگوییم، هدف این است که نشان دهیم استان هم ایده و برنامه دارد، هم توانایی مدیریتی و اجرایی لازم برای حل مسائل را داراست و هم میتواند بخشی از بار کشور را بر دوش بگیرد.
