رئیس گروه سلامت نوجوانان، جوانان و مدارس وزارت بهداشت با هشدار درباره شیوع شپش سر در میان کودکان و دانشآموزان، از خانوادهها خواست خارش مداوم و شدید سر فرزندانشان را جدی بگیرند و در صورت مشاهده علائم مشکوک، موهای آنان را بررسی کنند.
محمد مرادی با بیان اینکه شپش سر یکی از آلودگیهای انگلی شایع در کودکان است، گفت: این آلودگی عمدتاً از طریق تماس مستقیم سر با سر فرد مبتلا منتقل میشود، اما استفاده مشترک از وسایلی مانند شانه، برس، کلاه، روسری، حوله و ملحفه نیز میتواند زمینه انتقال آن را فراهم کند.
وی تأکید کرد شپش سر به گروه یا طبقه اجتماعی خاصی محدود نیست و ابتلا به آن را نباید نشانه ضعف بهداشت فردی یا شرایط اجتماعی خاص خانوادهها دانست.
مرادی خارش شدید پوست سر را از مهمترین علائم این آلودگی برشمرد و افزود: خارش میتواند باعث بیقراری، خستگی و اختلال خواب دانشآموزان شود و در ادامه، تمرکز و عملکرد تحصیلی آنان را تحت تأثیر قرار دهد.
به گفته رئیس گروه سلامت نوجوانان، جوانان و مدارس وزارت بهداشت، شپش حشرهای کوچک، بدون بال و خونخوار است که در میان موها و روی پوست سر زندگی میکند. تخم آن که «رشک» نام دارد، به ساقه مو میچسبد و بهراحتی جدا نمیشود. شپش و رشک بیشتر در نواحی پشت گوش و پس سر دیده میشوند؛ بنابراین هنگام بررسی موها باید به این قسمتها توجه بیشتری داشت.
وی با اشاره به اینکه پوستههای ناشی از شوره سر گاهی با رشک اشتباه گرفته میشوند، توضیح داد: رشک به ساقه مو چسبندگی زیادی دارد و بهسادگی جدا نمیشود؛ از این رو تشخیص درست آلودگی و انتخاب روش درمانی مناسب اهمیت دارد.
مرادی با بیان اینکه تماس نزدیک کودکان در محیطهایی مانند مدارس احتمال انتقال شپش را افزایش میدهد، توصیه کرد دانشآموزان از وسایل شخصی یکدیگر استفاده نکنند و خانوادهها در صورت مشاهده خارش مداوم سر، موهای فرزندانشان را بهویژه پشت گوش و ناحیه پس سر بررسی کنند.
وی استفاده از فرآوردههای ضد شپش را از روشهای درمان این آلودگی دانست و گفت: شامپوی پرمترین یک درصد و لوسیون دایمتیکون چهار درصد از جمله فرآوردههای مورد استفاده هستند که باید مطابق دستور مصرف و با توجه به شرایط فرد به کار گرفته شوند.
به گفته مرادی، در روش استفاده از شامپوی پرمترین یک درصد، ابتدا موها با شامپوی معمولی شسته میشوند و پس از گرفتن آب اضافی، فرآورده روی موهای مرطوب و پوست سر قرار میگیرد. پس از ۱۰ دقیقه، موها باید با آب فراوان شسته شوند. تکرار درمان یک هفته بعد نیز توصیه شده است.
وی درباره لوسیون دایمتیکون چهار درصد نیز توضیح داد: این فرآورده باید روی موهای خشک، از ریشه تا نوک مو، استفاده شود تا تمام موها و پوست سر به آن آغشته شوند. پس از هشت ساعت، موها با شامپوی معمولی شسته میشوند و برای اطمینان از درمان، مصرف مجدد لوسیون یک هفته بعد توصیه شده است.
رئیس گروه سلامت نوجوانان، جوانان و مدارس وزارت بهداشت تأکید کرد انتخاب فرآورده و شیوه مصرف آن باید بر اساس دستورالعمل محصول و شرایط فرد باشد. همچنین برای کودکان خردسال، زنان باردار و افراد دارای شرایط خاص، رعایت توصیههای تخصصی مربوط به همان فرآورده ضروری است.
مرادی استفاده از شانه دندانهریز را یکی از اقدامات تکمیلی پس از درمان دانست و گفت: شانهکردن دقیق موها میتواند به خارج کردن شپشهای مرده و رشکهای چسبیده به ساقه مو کمک کند. مرطوب کردن موها و استفاده از شانه مخصوص شپش نیز جداسازی رشکها را آسانتر میکند.
وی افزود: در صورت ابتلای دیگر اعضای خانواده، بررسی و درمان همزمان افراد مبتلا اهمیت دارد تا احتمال انتقال مجدد آلودگی کاهش یابد.
این مقام وزارت بهداشت استحمام منظم، بررسی و شانهکردن موها، شستوشوی برس و شانه و تمیز نگهداشتن لباسها، روسریها، کلاهها و دیگر وسایل شخصی را از اقدامات مؤثر در کنترل و پیشگیری از شپش سر عنوان کرد.
مرادی در پایان با تأکید بر اینکه طول مو بهتنهایی عامل ابتلا به شپش نیست، گفت: کوتاه کردن مو برای درمان این آلودگی ضرورتی ندارد. خانوادهها و مدارس باید بهجای ایجاد نگرانی یا برخورد تبعیضآمیز با دانشآموزان مبتلا، بر شناسایی بهموقع، درمان صحیح و پیشگیری از انتقال آلودگی تمرکز کنند.
