کنگره توافقهای پنهان ترامپ با کشورهای حاشیه خلیجفارس را افشا میکند؟
پیروزی دموکراتها در انتخابات میاندورهای آمریکا، زنگ خطر را در کاخهای ریاض، ابوظبی و دوحه به صدا درآورده است؛ پای سرمایهگذاریهای میلیاردی، برجهای لوکس و یک هواپیمای هدیه به خانواده ترامپ به پروندهای باز شده که میتواند معادلات امنیتی و تسلیحاتی واشنگتن با متحدان عربش را در میانه تنشهای منطقه دگرگون کند.
فرارو– پیروزی دموکراتها در انتخابات میاندورهای آمریکا، نگرانی تازهای را در عربستان سعودی، امارات متحده عربی و قطر ایجاد کرده است. این کشورها خود را برای دور جدیدی از تحقیقات کنگره درباره روابط مالی و تجاری دولت دونالد ترامپ و اعضای خانواده او با دولتها و سرمایهگذاران خلیج فارس آماده میکنند؛ تحقیقاتی که ممکن است معاملات ملکی، سرمایهگذاریهای چندمیلیارددلاری و هدایای گرانقیمت را در کانون توجه قرار دهد.
به گزارش فرارو به نقل از روزنامه واشنگتن پست، دموکراتهای کنگره هشدار دادهاند که همکاری نکردن کشورهای منطقه با تحقیقات پیش رو میتواند بر روابط آنها با واشنگتن تأثیر منفی بگذارد. با این حال، دیپلماتهای منطقهای و مقامهای آگاه میگویند دولتهای عربی احتمالاً تمایلی به ارائه اطلاعات خصوصی بهویژه مکاتبات و ارتباطات مالی حساس نخواهند داشت. چنین وضعیتی میتواند زمینهساز تنش میان دولتهای خلیج فارس و اکثریت جدید دموکرات در کنگره شود.
معاملات خانواده ترامپ زیر ذرهبین کنگره
یکی از مهمترین محورهای احتمالی تحقیقات، سهم امارات در یک شرکت رمزارزی مرتبط با خانواده ترامپ است. چند ماه پیش از آنکه امارات به تراشههای پیشرفته آمریکایی دسترسی پیدا کند، نهادی مرتبط با شیخ طحنون بن زاید آلنهیان، از اعضای ارشد خاندان حاکم امارات، ۵۰۰ میلیون دلار در شرکت «ورلد لیبرتی فایننشال» سرمایهگذاری کرد. این شرکت را سه پسر ترامپ به همراه زک ویتکاف، پسر استیو ویتکاف، فرستاده ارشد دولت آمریکا تأسیس کردهاند. الیزابت وارن، سناتور دموکرات، پیشتر این معامله را مصداق روشن فساد توصیف کرده بود.
عربستان نیز در سالهای گذشته در چندین طرح اقتصادی مرتبط با خانواده ترامپ سرمایهگذاری کرده است. صندوق سرمایهگذاری عمومی این کشور در سال ۲۰۲۱ مبلغ دو میلیارد دلار در شرکت سرمایهگذاری خصوصی «افینیتی پارتنرز» قرار داد؛ شرکتی که جرد کوشنر، داماد ترامپ بنیانگذار و مدیرعامل آن است.
پس از بازگشت ترامپ به کاخ سفید، فعالیتهای ملکی خانواده او در عربستان گسترش یافته است. از جمله این طرحها میتوان به برنامه ساخت برج ترامپ در جده که در سال ۲۰۲۴ اعلام شد، پروژه یک میلیارد دلاری «ترامپ پلازا» در همین شهر که امسال معرفی شد و دو مجموعه مسکونی لوکس در ریاض اشاره کرد.
توافق هستهای عربستان و هدیه هواپیمای قطری
توافق هستهای دولت ترامپ با عربستان نیز احتمالاً یکی دیگر از موضوعات مورد بررسی کنگره خواهد بود. این توافق که در ماه ژوئیه امضا شد، مسیری را برای ساخت نیروگاههای هستهای با استفاده از فناوری آمریکا در اختیار ریاض قرار داد و امکان دستیابی این کشور به فناوری غنیسازی سوخت هستهای را نیز مطرح کرد.
این توافق با مخالفتهایی در کنگره از جمله در میان جمهوریخواهان روبهرو شد. ترامپ پس از افزایش انتقادها ظاهراً موضع خود را تعدیل کرد و پیشبرد توافق را به عادیسازی روابط عربستان با اسرائیل مشروط دانست.
هدیه هواپیمای لوکس قطر به دولت آمریکا نیز از دیگر پروندههای مورد توجه دموکراتها است. پس از آنکه دولت ترامپ ابتدا درباره خرید یک فروند بوئینگ ۷۴۷-۸ از قطر پرسوجو کرد، دوحه موافقت کرد این هواپیما را بهعنوان هدیه در اختیار آمریکا قرار دهد. قانونگذاران دموکرات در آن زمان این اقدام را رشوه توصیف کردند و طرحی برای جلوگیری از فروش تسلیحات به ارزش یک میلیارد و ۹۰۰ میلیون دلار به قطر ارائه دادند.
هشدار دموکراتها درباره پیامدهای سیاسی معاملات
کریس مورفی، سناتور دموکرات ایالت کنتیکت که در ماه اکتبر به منطقه خلیج فارس سفر کرده بود، گفت نگرانیهای خود درباره فساد را در دیدار با محمد بنسلمان، ولیعهد عربستان و شیخ تمیم بن حمد آلثانی، امیر قطر مطرح کرده است. او پس از بازگشت به واشنگتن گفت لازم بوده پیامهای صریحی به مقامهای عربستان و قطر منتقل شود و مدعی شد سیاست خارجی آمریکا تحت تأثیر روابط مالی قرار گرفته است. مورفی همچنین به این کشورها هشدار داد که گسترش پیوندهای مالی با خانواده ترامپ میتواند روابط آنها با آمریکا را بیش از پیش در معرض خطر قرار دهد.
اگرچه اختیار احضار و صدور حکم الزامآور کنگره به دولتهای خارجی تسری پیدا نمیکند، نمایندگان دموکرات میتوانند از ابزارهای نظارتی و قانونی خود در حوزههایی مانند فروش تسلیحات و کمکهای امنیتی استفاده کنند. دو دستیار دموکرات کنگره گفتهاند قانونگذاران ممکن است در همکاریهای دفاعی با کشورهایی که آنها را درگیر تلاش برای تأثیرگذاری مالی بر نظام سیاسی آمریکا بدانند، تجدیدنظر کنند.
دونالد شرمن، رئیس سازمان ناظر «شهروندان برای مسئولیتپذیری و اخلاق در واشنگتن» نیز گفته است تحقیقات به دنبال روشن کردن راهبرد پشت سرمایهگذاریها و هدایا خواهد بود. به گفته او، نمایندگان میخواهند مکاتبات میان مقامهای کشورهای خلیج فارس، اعضای دولت آمریکا و خانواده ترامپ را بررسی کنند تا مشخص شود آیا میان این معاملات و تغییرات سیاستی واشنگتن ارتباطی وجود داشته است یا خیر.
اختلافات فراتر از پرونده فساد
نگرانی دولتهای خلیج فارس تنها به معاملات مالی محدود نیست. اختلاف بر سر جنگ سودان و نقش ادعایی امارات در حمایت از نیروهای شبهنظامی، همچنین انتقادها از عملیات نظامی عربستان علیه حوثیها در یمن و تلفات غیرنظامیان، از دیگر موضوعاتی است که میتواند روابط این کشورها با دموکراتها را تحت فشار قرار دهد.
آلیسون ماینر، مدیر پیشین امور شبهجزیره عربستان در شورای امنیت ملی آمریکا در دوره نخست ریاستجمهوری ترامپ معتقد است کشورهای خلیج فارس در تعامل با دموکراتها با مسیر دشواری روبهرو خواهند بود. به گفته او، این حزب علاوه بر موضوع فساد، نسبت به تحولات سودان و جنگ عربستان در یمن نیز انتقادها و نارضایتیهای انباشتهای دارد.
تحقیقات احتمالی کنگره در شرایطی مطرح میشود که جنگ ایران وارد نهمین ماه خود شده و هنوز چشمانداز روشنی برای پایان آن وجود ندارد. همزمان، حملات ایران به پایگاههای آمریکا در منطقه، پنتاگون را به بازنگری در میزان و نحوه حضور نظامی خود در خاورمیانه واداشته است.
در چنین فضایی، تنش بر سر معاملات مالی خانواده ترامپ میتواند روابط واشنگتن با برخی از مهمترین متحدان منطقهایاش را پیچیدهتر کند. دولتهای عربی خلیج فارس معاملات خود با دولت ترامپ را قانونی و شفاف میدانند و اتهام تلاش برای جلب نفوذ سیاسی از طریق سرمایهگذاری را رد کردهاند.
