استاد دانشگاه علامه طباطبایی در یادداشتی موشکافانه به موضوع اشغال پشت پرده ارمنستان توسط جمهوری آذربایجان پس از امضای توافق صلح در واشنگتن پرداخته است.
به گزارش سایت دیدبان ایران، - احسان موحدیان، استاد دانشگاه علامه طباطبایی؛ امضای توافق صلح در واشنگتن بین ارمنستان و جمهوری باکو در سال گذشته، تضمین‌های حاکمیتی و امنیتی را برای ارمنیان فراهم نکرد. پیش از این، گزارش هایی مبنی بر تقویت مواضع نظامی جمهوری باکو در منطقه تاووش و در نزدیکی شهر جِرموک منتشر شده بود، اما وضعیت مشابهی در منطقه سیونیک استان هم مرز با ایران نیز مشاهده می‌شود.
پس از تشدید درگیری‌ها در مرز در سال ۲۰۲۱، نیروهای مسلح جمهوری باکو مواضعی را در خاک ارمنستان اشغال کردند که در ماه‌های اخیر نه تنها تقویت شده‌اند، بلکه گسترش یافته‌اند، همانطور که در تصاویر ماهواره‌ای قابل مشاهده است.
این روند در منطقه دریاچه مرزی سِوِلِیچ و در جنوب دریاچه آیلاه مشهود است، جایی که نیروهای جمهوری باکو جاده‌های خاکی جدیدی ساخته‌اند، سازه‌های جدیدی بنا کرده‌اند و عملیات مهندسی را در اطراف مواضع خود انجام داده‌اند. عمق این مواضع در خاک ارمنستان بین ۱.۵ تا ۳ کیلومتر متغیر بوده و به معنای اشغال خاک ارمنستان بر اساس نقشه ستاد کل ارتش اتحاد جماهیر شوروی در سال ۱۹۷۵ است، که به عنوان مبنایی برای تعیین مرز شناخته می‌شود.
علاوه بر این، این مواضع در باریک‌ترین نقاط مرز قرار دارند، جایی که عرض خاک ارمنستان بین جمهوری آذربایجان و منطقه انضمامی نخجوان تنها حدود ۲۶ کیلومتر است.
این وضعیت با توجه به اظهارات اخیر مقامات ارمنستان مبنی بر اینکه مرحله بعدی تعیین مرز، احتمالاً، منطقه سیونیک را نیز در بر خواهد گرفت، اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند. در عین حال، باکو از قبل با حضور میدانی قبل از شروع تعیین مرز رسمی، موقعیت مذاکره‌ای خود را با حضور نظامی تقویت می‌کند.
تصور اینکه نیروهای جمهوری باکو به طور داوطلبانه از مواضع مستحکم خود در شرایط ضعف فعلی دولت ارمنستان، عقب‌نشینی کنند، تقریباً غیرممکن است. این بدان معناست که باکو حضور خود را در مناطق استراتژیک مرز با کشور همسایه در کل طول مرز تقویت می‌کند.