رهبر معظم انقلاب اسلامی حفظه‌الله در پیامشان به مناسبت سالروز ۱۳ آبان اعلام داشتند «اگر هنوز کسانی هستند که اندک امیدی به تغییر رفتار یا جابه‌جایی‌های حزبی و جناحی در نظم سلطه دارند یا تصور می‌کنند با امتیاز دادن به امریکا می‌توانند او را از دشمنی با ملت ایران منصرف کنند، سخت در اشتباه‌اند.» در ادامه ایشان چنین تصوری را ناسپاسی به استقامت و مجاهدت ملت بزرگ ایران و نوعی گرایش به تسلیم‌طلبی در برابر دشمن و جری‌ترسازی او نامیدند.
این توصیه و هشدار راهبردی برآمده از شناخت عمیق ماهیت استکباری امریکا و منطق حاکم بر اندیشه و عمل سیاسی کشور‌های غربی از جمله امریکای جنایتکار است. از این رو جابه‌جایی در قدرت با شکست جمهوری‌خواهان و به قدرت رسیدن دموکرات‌ها در انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره امریکا، تغییری در ماهیت و رویه نهادینه‌شده و ذاتی سیاستمداران امریکایی پدید نخواهد آورد، زیرا تمام سیاسیون امریکایی در موارد زیر با هم اشتراک نظر و حتی توافق دارند:
۱. امریکا قدرت بالا و موقعیت برتر را داراست و گرفتن امتیاز حق مسلم آن است.
۲. نظم حاکم بر دنیا نظمی با محوریت امریکا و منطبق با منافع امریکا است و این نظم، ابزار تأمین هرگونه امتیاز را فراهم می‌کند.
۳. امریکا در هر موقعیتی قادر به ایجاد و به‌کارگیری تهدید و فشار برای گرفتن امتیاز و فرار از امتیاز دادن است.
۴. اصل پذیرش مذاکره صرفاً برای گرفتن امتیازاتی است که در جنگ حاصل نمی‌شود و هراس از بازگشت به جنگ پشتوانه و تضمین قطعی آن به حساب می‌آید.
۵. منطق و ملاک گرفتن امتیاز را نه قانون و حق مشروع، بلکه صرفاً موازنه قدرت تعیین می‌کند و گرفتن آن اثبات حفظ و بازتولید قدرت است.
خروجی موارد فوق، شکل‌گیری ماهیت و خوی استکباری و تفرعن‌گونه‌ای است که امتیاز را حق مسلم خود دانسته و مسیر رسیدن به آن را هم با تهدید، فشار و زور دنبال می‌کند. از این رو، مذاکره را هم مسیری یک‌طرفه به نفع خود و برای کسب امتیاز و نه بده‌وبستان به حساب می‌آورد. مصداق اتم آن موضع وقیحانه مارکو روبیو وزیر خارجه امریکا نسبت به شروط ایران برای مذاکره است. همین تلقی از مذاکره، آن را از منطق به دور و بی‌اعتبار و به ابزار برای تأمین منافع و امتیاز برای امریکا تبدیل کرده است. راه جبران یا مقابله با این منطق استکباری هم گام اول شناخت و تثبیت آن در حافظه تاریخی و در گام دوم کسب قدرت و اعتماد به نفس استفاده از آن در برابر امریکای مستکبر است. بدیهی است حاکمیت این منطق استکباری بر سیاستمداران امریکایی موجب بی‌اعتمادی به آنان و مذاکره با آنها شده و اگر شرایط مذاکره برای رفع شر یا تثبیت حق اجتناب‌ناپذیر باشد، هیچ‌گاه نباید از این منطق و رویه معمول آنها غافل بود.
تجربه مذاکرات گذشته، به تکرار این ویژگی نهادینه‌شده در فرهنگ و رفتار سیاسی امریکایی‌ها را به اثبات رسانده و حاکمیت آن را بر تمام سیاستمداران امریکایی و بلکه غربی نشان داده است. اینجا است که حتی با جابجایی و تغییر بازیگران و جناح‌های سیاسی آنها نباید به طمع تغییر رویه و رفتار از سوی بازیگران جدید، از این ویژگی ذاتی و هویتی آنان غافل شد. با نگاه به همین واقعیت و تجارب پیشین است که امروز جمهوری اسلامی ایران بر تحقق شروط اعلامی خود به امریکا تأکید داشته و حتی شروع مذاکره مجدد را پیش از پذیرش و اقدام توسط امریکا ناممکن می‌داند. امریکایی‌ها ثابت کرده‌اند بر اساس نگاه استکباری و خوی تفرعن‌گونه خویش به گرفتن امتیاز یک‌جانبه معتاد بوده و در قبال امتیاز نقد، وعده‌های نسیه را حواله می‌دهند و دریافت امتیاز را چه‌بسا بر ضعف و ترس امتیازدهنده حمل و تصور کرده، آن را زمینه اخاذی و حتی فشار بیشتر قرار دهند.
آخر اینکه دادن امتیاز به طرف امریکایی با هرگونه گرایش حزبی جمهوری‌خواه یا دموکرات برای منصرف‌سازی از دشمن و شرارت نه‌تنها بی‌فایده، بلکه اشتباه بزرگی است که فقط هزینه‌ها را اعم از مادی و حیثیتی بالا می‌برد و چه‌بسا مشوق آنان به ادامه یا افزایش شرارت با تصور گرفتن امتیاز بالاتر نیز بشود.
|